Kênh đào Phù Nam – Techo (Campuchia) có thể “rút” mất khoảng 30% lưu lượng nước chảy về sông Hậu, tác động nghiêm trọng đến tình trạng hạn hán và xâm nhập mặn tại ĐBSCL.
Sông Hậu đoạn qua TP.Cần Thơ khi thủy triều rút vào mùa
Ngày 23.4 tại TP.Cần Thơ, Ủy ban sông Mê Kông Việt Nam tổ chức hội nghị tham vấn về đề xuất Dự án kênh đào Phù Nam – Techo của Campuchia nhằm đưa thông tin về dự án cũng như các phản hồi, hành động của Ủy ban sông Mê Kông quốc tế…
Theo báo cáo đưa ra, mặc dù dự án thuộc diện “thông báo” nhưng do kênh đào sử dụng trực tiếp nguồn nước của sông Bassac (sông Hậu tại Việt Nam, là phân lưu chính của sông Mê Kông) nên đã gây ra nhiều mối quan ngại của các bộ, ngành, địa phương, các tổ chức quốc tế, các nhà khoa học và cộng đồng địa phương về tác động xuyên biên giới của dự án này.
Dự án giao thông thủy Phù Nam – Techo là một dự án xây dựng kênh đào nối sông Mê Kông với biển ở Campuchia. Dự án này được chính phủ Campuchia khởi xướng vào năm 2022 với mục tiêu giảm sự phụ thuộc của Campuchia vào tuyến sông Cửu Long đi qua lãnh thổ Việt Nam (hiện 1 năm tổng lượng hàng hóa qua các tuyến giao thông thủy của Campuchia và Việt Nam khoảng 20 triệu tấn/năm).
Tuyến giao thông thủy dự kiến ở Campuchia có tổng chiều dài khoảng 180 km, được chia làm ba đoạn: Đoạn 1 kênh nối sông Mê Kông và Bassac dài khoảng 10 km, đoạn 2 là sông Bassac dài khoảng 55 km, đoạn 3 kênh nối sông Bassac ra biển dài khoảng 125 km. Trên tuyến có 3 cống âu.
Dự án Phù Nam – Techo dự kiến triển khai xây dựng là 2024 và hoàn thành vào năm 2027, đưa vào vận hành hoạt động từ năm 2028. Kinh phí đầu tư 1,7 tỉ đô (USD).
Theo mô tả của phía Campuchia, dự án giao thông thủy Phù Nam – Techo có thể mang lại một số lợi ích cho Campuchia, bao gồm: Giảm sự phụ thuộc của Campuchia vào tuyến sông Cửu Long đi qua lãnh thổ Việt Nam. Tạo điều kiện thuận lợi cho việc vận chuyển hàng hóa và hành khách giữa Campuchia và các quốc gia khác. Thúc đẩy phát triển kinh tế của các tỉnh ven biển Campuchia. Cải thiện giao thông và vận tải đường thủy nội địa địa phương và khu vực kết nối cho cộng đồng địa phương ở miền nam Campuchia. Giảm nguy cơ lũ lụt cho một số vùng bị ngập ở tỉnh Kandal và Takeo. Tăng cường du lịch và sinh kế cho người dân địa phương bằng cách cung cấp hệ thống logistic tốt hơn và kết nối hơn…
Ngoài ra, các tỉnh Kandal và Kampot là 1 trong những tỉnh trọng điểm về lúa của Campuchia, không loại trừ dự án sẽ có tính chất chuyển nước để tưới cho nông nghiệp với diện tích khu hưởng lợi có thể lên đến 300.000 ha.
Trước đó, theo báo cáo của Viện Khoa học thủy lợi miền Nam gửi Cục Thủy lợi (Bộ NN-PTNT), đánh giá ban đầu cho thấy, nếu vận hành đơn thuần là mục tiêu giao thông thủy và các cống âu được vận hành thì nguy cơ tác động đến diễn biến dòng chảy về ĐBSCL là không lớn. Tuy nhiên, trong trường hợp bất lợi nếu các cống âu được mở tự do thì khả năng mất nước trong mùa kiệt chiếm khoảng trên dưới 2% lưu lượng về ĐBSCL.
Một số quan ngại về mặt môi trường của dự án được đánh giá như ảnh hưởng đến hệ sinh thái của châu thổ Mê Kông khi kênh đào Phù Nam – Techo sẽ đi qua khu vực có hệ sinh thái đa dạng và phong phú của châu thổ Mê Kông.
Đặc biệt, trường hợp Campuchia không chỉ sử dụng kênh đào cho mục đích giao thông thủy mà còn đa mục tiêu phát triển nông nghiệp, công nghiệp dịch vụ và thương mại thì ước tính sơ bộ lưu lượng khai thác có thể lên đến 150m3/s chiếm khoảng 30% lưu lượng về sông Hậu trong mùa kiệt. Điều này có thể tác động nghiêm trọng đến tình trạng hạn hán và xâm nhập mặn của ĐBSCL.
Hàng nghìn binh sĩ Mỹ và Philippines tham gia diễn tập tại khu vực phía bắc và tây quốc đảo Đông Nam Á.
Binh sĩ Mỹ và Philippines tham gia diễn tập Balikatan tháng 4/2023.
Diễn tập Balikatan 2024 bắt đầu ngày 22/4 và dự kiến kéo dài tới 10/5, trong đó có khoa mục mô phỏng chiếm đảo tại tỉnh Palawan ở miền tây Philippines. Hoạt động tương tự sẽ diễn ra tại tỉnh miền bắc Cagayan và Batanes, nằm cách đảo Đài Loan chưa đầy 300 km.
Lực lượng diễn tập sẽ thực hành đánh chìm tàu ngoài khơi phía bắc Philippines như năm ngoái. Ngoài ra, các bên sẽ thực hành khoa mục liên quan đến tác chiến thông tin, an ninh hàng hải, phòng không và phòng thủ tên lửa tích hợp.
Khoảng 11.000 lính Mỹ, 5.000 lính Philippines, cùng một số binh sĩ Pháp và Australia tham gia diễn tập Balikatan 2024, 14 quốc gia châu Á và châu Âu dự sự kiện với tư cách quan sát viên. Ngoài ra, hải quân Pháp điều một chiến hạm tham gia sự kiện.
Theo đại tá Philippines Michael Logico, đây là lần đầu tiên diễn tập Balikatan vượt ra ngoài phạm vi lãnh hải nước này. Lực lượng Mỹ đã đưa tên lửa dẫn đường Standard Missile-6 (SM-6) tới Philippines trong khuôn khổ Balikatan 2024, song loại vũ khí này sẽ không được dùng trên thực địa.
“Balikatan không chỉ là một cuộc diễn tập mà là minh chứng hữu hình cho cam kết chung của chúng tôi”, trung tướng William Jurney, lãnh đạo bộ tư lệnh Thủy quân lục chiến Mỹ tại Thái Bình Dương, cho biết. “Hoạt động này quan trọng với hòa bình và ổn định trong khu vực”.
Mỹ và Philippines tăng cường hợp tác quốc phòng sau khi Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. nhậm chức năm 2022. Philippines tháng 4/2023 thông báo cho phép quân đội Mỹ tiếp cận 4 căn cứ mới tại nước này, bên cạnh 5 cơ sở được cấp phép từ năm 2014.
The 12th Ocean Dialogue, themed “Enduring Maritime Connectivity in a Fragmenting World”, took place in Ho Chi Minh City on March 15.
The 12th Ocean Dialogue in HCM City on March 15 (Photo: VNA)
The 12th Ocean Dialogue, themed “Enduring Maritime Connectivity in a Fragmenting World”, took place in Ho Chi Minh City on March 15.
The event, held by the Diplomatic Academy of Vietnam and the Konrad Adenauer Stiftung foundation of Germany, drew officials of Vietnamese ministries and sectors, domestic and international experts, along with representatives of agencies, research institutes, foreign representative agencies, and some localities in the country,
In his opening remarks, Nguyen Minh Vu, Assistant to the Vietnamese Ministry of Foreign Affairs, underlined the importance of the Indo-Pacific, which boasts huge potential for maritime connectivity that promises strong economic growth.
He said as a trading country, Vietnam is strongly committed to navigation safety, navigation and overflight freedom, and unimpeded maritime connectivity in line with international law. Trade revenue makes up a sizeable proportion of the country’s gross domestic product (GDP), and any disruption to maritime trade will strongly impact its economy.
Vietnam views safeguarding safety, security, and freedom of navigation in line with international law as essential and important, he stated, noting that as a coastal country, it has built a strategy for sustainably developing the sea-based economy by 2030, with a vision to 2045, which lays a stress on maritime connectivity.
The prosperity of the Vietnamese economy now depends on the safety and security of navigation corridors. The country pledges to maintain rules-based order and believes that respecting the 1982 United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS) provides a foundation for ensuring peace, stability, and order at sea and is also the most appropriate way for resolving sea-related disputes, according to Vu.
The official went on to say that the dialogue’s tasks include looking into all aspects of maritime connectivity, pointing out challenges and barriers, and working out innovative ideas and feasible proposals to ensure seas and oceans are always physically, procedurally, digitally, and culturally open, stable, and sustainable.
He said countries are facing big challenges to the conservation and proper utilisation of maritime resources and potential, but thanks to dialogue and cooperation, they can create a path to a sustainable and prosperous maritime ecosystem for all.
The 12th Ocean Dialogue consists of four panel discussions on the connection of key sea routes to ensure global supply chains, sustainable smart seaports as an irreversible trend in the blue economy, maritime infrastructure connectivity in the digital era, and the connection of the green corridor network at sea./.
Vietnam requests that China respect and comply with the Agreement on the delimitation of the territorial sea, exclusive economic zones and continental shelf between the two countries in the Tonkin Gulf signed in 2000, and the 1982 United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS), said Foreign Ministry’s spokeswoman Pham Thu Hang.
Foreign Ministry’s spokeswoman Pham Thu Hang (Photo: VNA)
Vietnam requests that China respect and comply with the Agreement on the delimitation of the territorial sea, exclusive economic zones and continental shelf between the two countries in the Tonkin Gulf signed in 2000, and the 1982 United Nations Convention on the Law of the Sea (UNCLOS), said Foreign Ministry’s spokeswoman Pham Thu Hang.
The spokeswoman made the statement at the ministry’s regular press conference in Hanoi on March 14 in response to reporters’ question regarding China’s recent declaration of the straight baselines in the Gulf of Tonkin.
Hang noted that Vietnam and China are the two countries bordering the Gulf of Tonkin. On December 25, 2000, they signed the Vietnam-China Agreement on the delimitation of the territorial sea, exclusive economic zones and continental shelf, also known as the Vietnam-China Boundary Delimitation Agreement in the Gulf of Tonkin, which took effect on June 30, 2004. This agreement delineates the maritime boundaries, exclusive economic zones, and continental shelves of each country within the Gulf.
Vietnam holds that coastal states must comply with the 1982 UNCLOS when determining the baseline used to measure the breadth of the territorial sea, ensuring that such actions do not affect the legitimate rights and interests of other countries, including the right to navigation freedom, the right to transit passage through straits used for international navigation, as guaranteed by the 1982 UNCLOS, Hang said.
Vietnam has and will continue exchanging viewpoints with China regarding this issue in the spirit of friendship, mutual understanding and respect, she said, adding that Vietnam reserves its legal rights and interests under international law as well as the view expressed in the Vietnamese Government’s Declaration on June 6, 1996 concerning the Chinese Government’s Declaration on May 15, 1996 on the baseline used to measure the breadth of the territorial sea of China.
Hang stressed that like all other relationships, the differences in the relationship between countries, in this case Vietnam and China, should always be discussed by the two involved countries./.VNA
Ở Quảng Ninh thậm chí còn có một báu vật khác ở đáy biển với khối lượng ước chừng gần 9 tỷ tấn.
Vùng bờ Việt Nam có trữ lượng titan – ilmenit (bao gồm cả zircon, monazite…) khoảng 600 triệu tấn.
Theo công bố của Bộ Tài nguyên và Môi trường dựa trên điều tra cơ bản, vùng biển Việt Nam chứa khoảng 35 loại hình khoáng sản với trữ lượng khai thác khác nhau từ nhỏ đến lớn, thuộc các nhóm: nhiên liệu, kim loại, vật liệu xây dựng, đá quý và khoáng sản lỏng.
Báo cáo của bộ này cho đã xác định có trên 300 mỏ và điểm quặng, điểm khoáng có hóa sắt, trên 59 mỏ điểm quặng titan. Kết quả điều tra, đánh giá cho thấy vùng bờ Việt Nam có trữ lượng titan – ilmenit (bao gồm cả zircon, monazite…) khoảng 600 triệu tấn.
Ven biển nước ta đã phát hiện được các sa khoáng, khoáng vật nặng của các nguyên tố hiếm quý, như: titan, ziacon, xeri. Một số mỏ cát vật liệu xây dựng dưới đáy biển ở Quảng Ninh và Hải Phòng với trữ lượng trên 100 tỷ tấn và một dãy cát thạch anh ngầm dưới đáy biển Quảng Ninh (gần 9 tỷ tấn).
Luận án tiến sĩ kỹ thuật của Nghiên cứu sinh Lê Quí Thảo tại Trường ĐH Mỏ – Địa chất nêu: Thành phần trong quặng titan sa khoáng ven biển bao gồm các khoáng vật nặng như ilmenit, rutil, zircon, monazit… Tỷ lệ các khoáng vật nặng trong quặng không giống nhau giữa các khu vực, vì thế giá trị kinh tế của chúng cũng khác nhau.
Các kết quả tìm kiếm, thăm dò đã phát hiện và xác định quặng titan sa khoáng ven biển của Việt Nam có giá trị công nghiệp và phân bố trong các tầng trầm tích biển tuổi Pleistocen và Holocen, bao gồm 2 loại quặng chính. Quặng titan sa khoáng phân bố trong tầng cát đỏ có tuổi Pleistocen gắn kết yếu, tập trung ở các tỉnh Ninh Thuận, Bình Thuận và Bắc Bà Rịa – Vũng Tàu với tổng diện tích khoảng 1000 km2.
Quặng titan sa khoáng phân bố trong trầm tích cát xám có tuổi Holocen, phân bố ở các tỉnh Thanh Hóa, Hà Tĩnh, Quảng Trị, Thừa Thiên – Huế, Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định và Phú Yên.
Các mỏ quặng titan sa khoáng ven biển của Việt Nam chủ yếu được khai thác lộ thiên bằng công nghệ khai thác bằng sức nước tuyển thô trọng lực trên các giàn vít xoắn. Tinh quặng thu được sau khi tuyển trên giàn vít xoắn được vận chuyển bằng ôtô về xưởng tuyển tinh. Tại đây, bằng hệ thống lò sấy, tuyển từ, tuyển điện, tinh quặng được phân chia thành các sản phẩm ilmenit, zircon, ruti….
Cát biển Sóc Trăng có thể là nguyên vật liệu đắp nền cao tốc Theo Viện Khoa học và Công nghệ Mỏ – Luyện kim, Việt Nam đầu tư và đưa vào vận hành một số cơ sở chế biến sâu (5 nhà máy xỉ, 2 nhà máy hoàn nguyên ilmenit, 8 nhà máy nghiền zircon), đã góp phần dịch chuyển cơ cấu sản xuất, bước đầu đã tạo ra các sản phẩm có giá trị kinh tế cao hơn.
Với 8 nhà máy tuyển và nghiền mịn zircon với gần 45.000 tấn/năm, đặc biệt có nhà máy của Hà Tĩnh sản xuất được zircon siêu mịn (< 5 và 10 µm), đã đáp ứng được một phần nhu cầu trong nước và xuất khẩu.
Với 2 nhà máy hoàn nguyên ilmenit, trong đó 1 nhà máy đang hoạt động (gần 10.000 tấn/năm) đã cung cấp nguyên liệu cho sản xuất que hàn trong nước và xuất khẩu.
Có 5 nhà máy xỉ titan đã xây dựng, đi vào sản xuất với tổng công suất khoảng 80.000 tấn/năm đạt các chỉ tiêu chất lượng khả quan, sản phẩm xuất khẩu, được khách hàng chấp nhận.
Bên cạnh đó, trữ lượng cát thủy tinh của 13 mỏ đã được thăm dò khoảng 144 triệu m3 tập trung ở các tỉnh Nam Trung Bộ – đây là loại khoáng sản quan trọng cho sản xuất công nghiệp xây dựng. Hoặc mới đây, 6 khu vực có thể khai thác cát biển của tỉnh Sóc Trăng với trữ lượng khoảng gần 14 tỷ m3 góp phần bổ sung nguyên vật liệu đắp nền cho các tuyến cao tốc ở miền Tây.
Bên cạnh đó, tiềm năng nước biển cũng rất lớn, với các dạng năng lượng biển khác như: băng cháy, năng lượng thủy triều, năng lượng sóng, năng lượng hạt nhân nước nặng từ nước biển.
Thời gian gần đây Mỹ và Trung Quốc vẫn cố gắng duy trì tiếp xúc cấp cao nhưng bên cạnh đó hai bên vẫn thúc đẩy hoạt động tăng cường gắn kết của mình với các nước đồng minh và đối tác khác nhằm đối kháng lại phía đối thủ.
Hôm thứ ba 16-4, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin nói chuyện với người đồng cấp Trung Quốc, Đô đốc Đổng Quân, nhằm cải thiện liên lạc giữa quân đội hai bên và giảm nguy cơ xảy ra xung đột trong khu vực. Tuy vậy, những nỗ lực đối thoại mới giữa Mỹ và Trung Quốc vẫn không giấu được sự khác nhau và không đồng quy về lợi ích giữa hai bên. Những điểm mới trong Balikatan
Cuộc điện đàm kéo dài hơn một giờ diễn ra trong bối cảnh Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken dự kiến tới Trung Quốc trong tháng này để đàm phán. Đây là lần đầu tiên ông Austin nói chuyện với ông Đổng, cũng là lần đầu tiên ông nói chuyện lâu dài với một người đồng cấp Trung Quốc kể từ tháng 11-2022 khi Bắc Kinh đình chỉ mọi liên lạc như vậy sau khi chủ tịch Hạ viện Mỹ lúc đó là bà Nancy Pelosi đến thăm Đài Loan.
Ngay sau cuộc điện đàm giữa hai bộ trưởng quốc phòng Mỹ và Trung Quốc, vào ngày 17-4 hạm đội 7 của Mỹ thông báo một máy bay trinh sát P-8A Poseidon của hải quân Mỹ đã thực hiện chuyến bay qua eo biển Đài Loan. Phía Mỹ nói chuyến bay trinh sát bay qua eo biển Đài Loan được thực hiện trong vùng không phận quốc tế và đúng luật quốc tế, còn Trung Quốc thì cho rằng Mỹ đã “phô trương quá đáng” chuyến bay này.
Người phát ngôn Bộ Tư lệnh chiến khu miền Đông của Quân Giải phóng Trung Quốc cho biết phía họ đã điều động máy bay chiến đấu bám sát và giám sát việc máy bay Mỹ đi qua eo biển và xử lý vụ việc theo pháp luật.
Ngay sát dưới điểm nóng eo biển Đài Loan, khu vực Biển Đông cũng chứng kiến nhiều sự kiện sôi động. Mỹ và Philippines vừa thông báo cuộc tập trận Balikatan hay “vai kề vai” hằng năm sẽ bắt đầu vào tuần tới, từ ngày 22-4 đến 10-5 với sự tham gia của 16.700 binh sĩ cả hai bên.
Trung Quốc ngay lập tức phản đối. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm cảnh báo Philippines cần “đủ tỉnh táo để nhận ra việc đưa nước ngoài vào để phô trương lực lượng ở Biển Đông và kích động đối đầu sẽ chỉ làm trầm trọng thêm căng thẳng và làm suy yếu sự ổn định trong khu vực”.
Balikatan là cuộc tập trận Mỹ – Phi hằng năm nhưng không đơn giản là cuộc tập trận theo kế hoạch. Có rất nhiều điểm đáng chú ý ở năm nay và khác biệt so với các năm trước.
Thứ nhất, nội dung chính cuộc tập trận năm nay là diễn tập chiếm lại các đảo bị kẻ thù chiếm đóng ở các khu vực đối diện với Đài Loan và Biển Đông. Chắc chắn những nhà tổ chức tập trận muốn gửi thông điệp đến Trung Quốc rằng Mỹ và Philippines sẵn sàng cho các kịch bản xấu nhất có thể xảy ra.
Thứ hai, đây là lần đầu tiên các lực lượng của Philippines và Mỹ tiến hành cuộc tập trận quân sự đầu tiên bên ngoài lãnh hải của Philippines. Ngoài ra, đây cũng là lần đầu tiên lực lượng cảnh sát biển Philippines với sáu tàu cảnh sát biển tham gia tập trận. Lực lượng này thời gian qua thường xuyên đụng độ với cảnh sát biển Trung Quốc quanh các khu vực mà hai bên đều tuyên bố có chủ quyền. Răn đe và kiềm chế lẫn nhau
Theo lời của ông Michael Logico – đại tá quân đội Philippines giám sát cuộc tập trận, năm nay lần đầu tiên một đội quân nhỏ của Pháp sẽ tham gia tập trận với một tàu khu trục. Ông Logico cho biết khoảng 14 quốc gia sẽ tham gia với tư cách quan sát viên, bao gồm Nhật Bản, Ấn Độ, các nước trong ASEAN và Liên minh châu Âu. Tập trận Mỹ – Phi có thể mở rộng với sự tham gia nhiều hơn của các quốc gia khác trong tương lai.
Hành động của Mỹ trong các ngày qua cũng như những ngày sắp tới cũng thể hiện chính sách của Mỹ tiếp tục can dự nhiều hơn vào châu Á. “Bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào máy bay, tàu hoặc lực lượng vũ trang Philippines ở Biển Đông sẽ vi phạm hiệp ước phòng thủ chung của chúng ta”, ông Biden đã nói như vậy khi gặp Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr và Thủ tướng Nhật Bản Fumio Kishida tại Nhà Trắng vào tuần trước.
Trung Quốc cũng thực hiện chính sách ngoại giao chủ động của mình đối với các quốc gia mà nước này có nhiều quan hệ kinh tế trong thời gian gần đây.
Hôm thứ năm 18-4, nhà ngoại giao hàng đầu của Trung Quốc Vương Nghị đã bắt đầu chuyến công du tới khu vực Đông Nam Á, trong đó ông sẽ đến thăm Indonesia, Campuchia và Papua New Guinea.
Ông Vương Nghị sẽ kết thúc chuyến công du ở Papua New Guinea, đảo quốc mà Bắc Kinh đang cố gắng giảm bớt ảnh hưởng của Mỹ và Úc. Tất nhiên điều này đang khiến Úc lo lắng khi Papua New Guinea vốn nằm trong vùng ảnh hưởng truyền thống của Úc.
“Răn đe” là một biện pháp vẫn thường được dùng trong chính sách đối ngoại của các cường quốc nhằm thuyết phục phía bên kia từ bỏ ý định. Mỹ và Trung Quốc đều không giấu giếm điều này trong những ngày qua.
Cuộc tập trận thường niên ‘Balikatan 2024’ sẽ được tiến hành từ ngày 22.4 đến ngày 8.5 và có thể có tới 17.000 người tham gia, chủ yếu từ các lực lượng vũ trang của Mỹ, Philippines, Úc và Pháp.
Đây sẽ là lần đầu tiên các cuộc tập trận hàng hải được thực hiện ngoài lãnh hải Philippines, theo đại tá quân đội Philippines Michael Logico – người điều hành và phát ngôn viên của Balikatan 2024. Cụ thể, cuộc tập trận Balikatan, tức “vai kề vai”, năm nay sẽ diễn ra tại các khu vực đối diện với đảo Đài Loan và Biển Đông, trong khi Philippines chuyển trọng tâm phòng thủ đối với các mối đe dọa từ bên ngoài.
Trong cuộc họp giao ban với Hiệp hội phóng viên nước ngoài của Philippines hôm 17.4, ông Logico cho biết Balikatan 2024 sẽ có một số điểm mới.
Đánh chìm tàu do Trung Quốc sản xuất
Quân đội Philippines cho biết khoa mục đánh chìm một tàu chở dầu hải quân do Trung Quốc sản xuất sẽ là một điểm nhấn trong cuộc tập trận hàng hải đa phương quy mô lớn Balikatan năm nay. Tuy nhiên, nội dung tập trận này không nhắm tới bất kỳ quốc gia cụ thể nào, theo South China Morning Post ngày 18.4.
Đại tá quân đội Michael Logico nói quyết định sử dụng BRP Lake Caliraya – tàu hải quân duy nhất do Trung Quốc sản xuất của Hải quân Philippines – làm mục tiêu cho cuộc tập trận đánh chìm tàu là “không có ý đồ gì”. Hoạt động này sẽ được thực hiện với sự tham gia nhiều tàu chiến của hải quân các nước tham gia tập trận.
Bên cạnh đó, ông Logico cho biết cuộc tập trận năm nay sẽ kiểm tra khả năng tương tác giữa các chỉ huy của Lực lượng vũ trang Philippines (AFP) với các lực lượng nước ngoài, và lần đầu tiên cho phép họ triển khai thực tế “khái niệm phòng thủ quần đảo toàn diện” đã được Bộ trưởng Quốc phòng Philippines Gilbert Teodoro công bố gần đây. Theo đó, khái niệm này sẽ xoay chuyển AFP từ phòng thủ nội bộ sang phòng thủ bên ngoài, hoặc từ chiến đấu với lực lượng nổi dậy địa phương sang chiến đấu với kẻ thù nước ngoài, ông Teodoro cho biết.
Bên cạnh nội dung đánh chìm tàu, một điểm nổi bật khác của Balikatan 2024 là diễn tập hậu cần liên quan đến việc kiểm tra tính khả thi của việc vận chuyển hệ thống tên lửa SM-6 của Hải quân Mỹ bằng đường hàng không.
Ông Logico nhấn mạnh rằng SM-6 – loại tên lửa có tầm bắn 300 hải lý – sẽ không được bắn trong Balikatan năm nay. “Chúng tôi đang thử nghiệm tính khả thi của việc đưa hệ thống vũ khí này bằng đường hàng không và vận chuyển nó vào một không gian an toàn và ổn định”, ông Logico trình bày.
Trả lời phỏng vấn của This Week in Asia, ông Logico cho biết SM-6 sẽ được bố trí ở phía bắc Philippines và cách xa đảo Palawan.
PCG lần đầu tham gia tập trận
Người phát ngôn Lực lượng Tuần duyên Philippines (PCG), Chuẩn đô đốc Armando Balilo ngày 18.4 cho biết đây sẽ là lần đầu tiên các tàu tuần duyên Philippines tham gia cuộc tập trận Balikatan. Ông Balilo cho biết, 6 tàu sẽ tham gia, bao gồm 4 tàu phản ứng đa chức năng dài 44 m và 2 tàu tuần tra cỡ lớn hơn.
Đại tá quân đội Michael Logico cho biết: “PCG sẽ bảo đảm an ninh cho các khu vực tập trận, đặc biệt là trong cuộc diễn tập tấn công trên biển” để đảm bảo “sẽ không có kẻ xâm phạm tiến vào khu vực huấn luyện”. Theo South China Morning Post ngày 18.4, trước đó, các tàu PCG đã tuần tra vùng biển xung quanh cuộc tập trận để ngăn chặn những kẻ xâm phạm.
Theo ông Logico, sự tham gia của PCG không quân sự hóa lực lượng bảo vệ bờ biển, đồng thời cho biết thêm rằng các cuộc tập trận hàng hải có sự tham gia của PCG giả định một tình huống có thể xảy ra phát triển từ “hoạt động bình thường hằng ngày” thành “xung đột vũ trang”.
Ông nói thêm: “Việc xâm nhập vào khu vực tập trận của chúng tôi là có thể xảy ra, nhưng điều đó sẽ gây ra nhiều vấn đề hơn cho những người muốn vào khu vực tập trận chứ không phải chúng tôi”.
Ông Logico nhấn mạnh rằng cuộc tập trận Balikatan 2024 không nhằm vào bất kỳ nước ngoài nào, kể cả Trung Quốc. “Dù có hay không có Trung Quốc, chúng tôi vẫn sẽ thực hiện những cuộc tập trận này. Bởi vì đây là những điều mà các quốc gia làm”.
Tổng thống Philippines đặt điều kiện với Trung Quốc về đàm phán tranh chấp biển Tập trận mô phỏng chiếm lại đảo
Ông Logico cho biết các lực lượng vũ trang có nhiệm vụ bảo vệ lãnh thổ Philippines. “Mục đích của các lực lượng vũ trang, lý do chúng tôi tồn tại, thực sự là để chuẩn bị cho chiến tranh. Nếu chúng tôi không chuẩn bị thì đó là một sự bất lợi cho đất nước”, ông Logico nói rõ.
Vì lý do này, cuộc tập trận Balikatan sẽ có các kịch bản chiếm lại các đảo đang bị chiếm đóng. Theo ông Logico, quân đội Mỹ – Philippines sẽ mô phỏng việc chiếm lại các hòn đảo bị chiếm đóng ở các đảo cực bắc của Philippines, gần đảo Đài Loan, và ở tỉnh Palawan phía tây, đối diện với Biển Đông.
Đây cũng là lần đầu tiên từ khi tổ chức tập trận Balikatan vào năm 1991, một lực lượng nhỏ của Pháp sẽ tham gia cuộc tập trận năm nay. Nhóm này sẽ triển khai một tàu khu trục đi cùng các tàu hải quân Philippines và Mỹ trong vùng đặc quyền kinh tế của Manila ở Biển Đông. Phản ứng của Trung Quốc
Reuters đưa tin ngày 17.4, phản ứng trước cuộc tập trận đã được lên kế hoạch, Bộ Ngoại giao Trung Quốc cảnh báo Philippines cần “đủ tỉnh táo để nhận ra” rằng việc đưa nhiều nước vào lãnh thổ để phô trương lực lượng ở Biển Đông và kích động đối đầu sẽ chỉ làm trầm trọng thêm căng thẳng và làm bất ổn tình hình khu vực.
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm tại một cuộc họp báo thường kỳ phát biểu: “Nỗ lực đưa lực lượng bên ngoài vào để bảo vệ cái gọi là an ninh sẽ chỉ dẫn đến sự bất an lớn hơn cho chính họ”.
Trong buổi trao đổi, BT Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tôn trọng tự do hàng hải theo pháp luật tại các vùng biển, đặc biệt là Biển Đông.
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin
Báo South China Morning Post (SCMP) đưa tin, hôm 16/4, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin và người đồng cấp Trung Quốc Đổng Quân đã có cuộc hội đàm trực tuyến.
Đây là cuộc trao đổi đầu tiên giữa bộ trưởng quốc phòng 2 nước trong vòng hơn 2 năm qua và cũng là cuộc hội đàm đầu tiên kể từ khi ông Đổng Quân được bổ nhiệm vào tháng 12 năm ngoái.
Theo thông cáo của Bộ Quốc phòng Mỹ, trong cuộc hội đàm, 2 bộ trưởng đã thảo luận về mối quan hệ quốc phòng giữa Mỹ và Trung Quốc cũng như các vấn đề an ninh toàn cầu, khu vực.
“Bộ trưởng Austin nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tôn trọng quyền tự do hàng hải trên biển được đảm bảo theo luật pháp quốc tế, đặc biệt là ở Biển Đông”, thông cáo cho hay.
Người đứng đầu Lầu Năm Góc nhấn mạnh, Mỹ sẽ tiếp tục các hoạt động của tàu thuyền và máy bay “theo cách an toàn và có trách nhiệm, ở mọi nơi được luật pháp quốc tế cho phép”.
Ngoài ra, 2 bên cũng thảo luận về cuộc xung đột Nga – Ukraine, các hành động gần đây của Triều Tiên.
Bộ trưởng Austin cũng khẳng định lại cam kết tôn trọng nguyên tắc “Một Trung Quốc”, đồng thời khẳng định tầm quan trọng của hòa bình và ổn định trên khắp eo biển Đài Loan.
Thông cáo nhấn mạnh lại tầm quan trọng của việc duy trì các đường dây liên lạc mở giữa quân đội 2 nước.
Việc nối lại liên lạc giữa quân đội với quân đội là sự kiện mới nhất trong một loạt các mối liên hệ được cải thiện giữa Mỹ và Trung Quốc kể từ hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Joe Biden và Chủ tịch Tập Cận Bình vào tháng 11 năm ngoái cũng như các chuyến thăm Trung Quốc gần đây của các quan chức Mỹ cấp cao.
Đã có thông tin xác nhận rõ nét bằng hình ảnh về việc Israel bàn giao lô máy bay trinh sát không người lái rất hiện đại cho quân đội Việt Nam, mà trực tiếp là hải quân Việt Nam. Đây là một trong số 2 hợp đồng mua UAV hiện đại mà Việt Nam ký với các nền công nghiệp quốc phòng tiên tiến trước dịch COVID-19.
Năm 2018, Bộ Quốc phòng Việt Nam đã ký thỏa thuận với Tổng công ty Công nghiệp Hàng không Không gian Israel (IAI) về việc nhập khẩu ba chiếc UAV cùng trạm chỉ huy trung tâm, với tổng trị giá từ 140 tới 160 triệu đô. Thế nhưng, do dịch COVID-19 diễn ra sau đó, hợp đồng đã bị đình trệ.
Trong buổi lễ ra quân huấn luyện tại Lữ đoàn 954 không quân hải quân vào ngày 01/3, ba chiếc UAV đến từ Israel đã xuất hiện.
Về mẫu UAV mà chúng ta đã nhập khẩu từ Israel, chúng có lai lịch như thế nào, chúng sẽ giúp ích gì cho Hải quân Việt Nam và liệu rằng chúng có hơn UAV nội địa hay không? Sau đây, hãy cùng chúng tôi trả lời từng câu hỏi.
Về kiểu loại UAV, cách đây 6 năm trước, lúc đó đã có thông tin về việc ta sẽ nhập khẩu dòng máy bay trinh sát không người lái tầm xa, độ cao trung bình Heron do công ty Malat – một đơn vị thành viên của Công ty Công nghiệp Hàng không Không gian Israel (tên giao dịch quốc tế là IAI) phát triển. Được biết, dự án Heron có nguồn gốc từ một nghiên cứu thị trường do IAI thực hiện vào những năm 90. Nghiên cứu này chỉ ra một yêu cầu mới nổi ở cả thị trường dân sự và quân sự đối với một hệ thống UAV có thời gian hoạt động trên 24 tiếng, độ cao hoạt động từ 7,5 tới 9,5 km và có khả năng mang nhiều loại thiết bị điện tử hàng không và cảm biến. Nó cũng cần có khả năng cất và hạ cánh trong thời gian ngắn, tốc độ tối thiểu 93 km/h, thời gian hoạt động trung bình giữa các lần hỏng hóc là 3000 giờ. Các yêu cầu này khiến Heron được coi là loại UAV có độ bền lâu dài, hoạt động ở độ cao trung bình. Heron được đưa vào sản xuất vào năm 1994. Năm 2007, Heron đã vượt qua các yêu cầu về quản lý hàng không vũ trụ dân dụng của Israel và nhận chứng nhận để hoạt động trong không phận Israel với mục đích quân sự, phi quân sự. Không quân Israel đã mua những chiếc Heron đầu tiên theo hợp đồng ký tháng 9/2005, trị giá hơn 50 triệu đô. UAV Heron cũng được phát triển với nhiều phiên bản mà Việt Nam xem ra đã nhập ít nhất hai phiên bản.
Do vậy, dù là phiên bản nào, hầu như chúng cũng có cùng kích thước, cấu trúc và hình dạng tương đối giống nhau. Chúng có chiều dài 8,5 m, sải cánh 16,6 m, nhưng trọng lượng cất cánh chỉ là 1,15 tấn nhờ việc sử dụng vật liệu tổng hợp siêu nhẹ có độ bền cao. Phương tiện bay sử dụng thiết kế khí động học hai đuôi với bánh lái đứng, bộ càng hạ cánh có thể thu vào khi cất cánh.
Heron được trang bị một động cơ hàng không bốn thủy, bốn xi-lanh có tăng áp Rotax-914, sản xuất cung cấp công suất 115 mã lực khi cất cánh và 100 mã lực trong hành trình bay. Tốc độ tối đa 207 km/h, thời gian bay liên tục từ 45 – 50 tiếng, độ cao hoạt động từ 9,5 đến 10 km. Đây là các tham số bay cực kỳ ấn tượng của dòng UAV Heron. Mặc dù không rõ mẫu UAV chính xác tấn công lớn nhất của Viettel hiện nay có thời gian bay bao xa, nhưng có khả năng sẽ khó lòng vượt trội hơn Heron ở khoản bay lâu như vậy. Nếu khai thác tối đa thời gian bay, tính ra là nó có thể bay gần 2 ngày trên không, cực kỳ ấn tượng.
Tất nhiên, thời gian bay là một chuyện, còn tầm bay sẽ phụ thuộc vào tín hiệu điều khiển từ trạm điều khiển mặt đất, với cự ly tối đa là 250 km và có thể đạt cự ly cực đại 1000 km với kết nối vệ tinh. Ngoài bộ phận động cơ thực hiện hành trình bay, trên Heron còn được trang bị hai máy phát điện xoay chiều đấu mắc song song để chia tải, mỗi chiếc cung cấp tối đa 3,5 KW năng lượng điện cho Heron khi hoạt động liên tục, với tổng công suất 7 KW để phục vụ hệ thống điện tử hàng không. Heron có thiết bị đầu cuối liên lạc vệ tinh LK-1891 băng tần Cu, để nó có thể hoạt động ở đường chân trời. Nếu nó mất liên kết dữ liệu với trạm điều khiển mặt đất, nó sẽ tự động quay về nhà để thực hiện các vai trò chính xác do thám, tuần tra các khu vực được chỉ định.
Heron được thiết kế với hai khoang chứa, một ở mũi và một nằm ở dưới bụng máy bay. Khoang mũi có thể tích 153 lít và khoang bụng có thể tích 643 lít. IAI cho biết, tổng tải trọng của Heron có thể lên tới 470 cân. Với tải trọng này, nó có thể tích hợp một loạt các loại cảm biến radar để phục vụ các nhiệm vụ của mình bao gồm tổ hợp trinh sát quang điện hồng ngoại M79 có hệ thống dẫn đường quán tính tích hợp và máy đo khoảng cách laser, đồng thời có thể xoay với tốc độ lên tới 100 độ/giây. Tổ hợp trinh sát quang điện hồng ngoại MOSP3000 HD tương tự M79 nhưng trọng lượng nhỏ hơn. Radar khẩu độ tổng hợp ELM 2055 có khả năng chỉ báo mục tiêu di chuyển trên mặt đất và theo dõi chúng. Hệ thống tác chiến điện tử ELL 8385 có khả năng tìm kiếm, chặn, thu, đo lường, định vị, phân tích, phân loại và giám sát các đường truyền vô tuyến từ mặt đất, trên không và trên biển. Hệ thống cung cấp thông tin tình báo chiến thuật và chiến lược, hỗ trợ cơ sở dữ liệu tình báo quốc gia. Radar giám sát biển ELM-2022 U được thiết kế cho nhiệm vụ giám sát vùng đặc quyền kinh tế, hỗ trợ định vị, tìm kiếm cứu nạn, giám sát đường không, cung cấp thông tin tình báo, giám sát, trinh sát không đối đất, có thể hoạt động cả ngày lẫn đêm, xuyên qua mây mù, mưa gió, khói bụi. Hệ thống có phạm vi trinh sát xa tới 370 km, phát hiện các mục tiêu nhỏ trong điều kiện sóng biển lớn, tự động theo dõi tất cả các mục tiêu, tích hợp hệ thống nhận diện địch- ta.
Ngoài ra, Heron còn có thể triển khai hệ thống ra định vị và cảnh báo ELL 8265, tổ hợp tình báo thông tin liên lạc bao gồm hệ thống định vị tìm hướng ELK-7065 và hệ thống tìm hướng giao thoa kế ELK-7071.
Đó là một số khí tài cảm biến hiện đại có thể tích hợp trên Heron. Dĩ nhiên, khách hàng có thể tùy chọn để trang bị chúng, chứ không nhất thiết phải mua hết tất cả. Nhưng có thể thấy, có rất nhiều tùy chọn cho nhiều loại nhiệm vụ, không chỉ giới hạn ở trinh sát, giám sát mà cả thu thập thông tin tình báo, tác chiến điện tử. Tuy không nói rõ, nhưng các trang bị này hầu như đều có thể tích hợp trên hầu hết các phiên bản của dòng UAV Heron. Như đã nói ở trên, căn cứ vào các bức ảnh chụp trong buổi ra quân huấn luyện tại Lữ đoàn 954, chúng tôi nhận thấy dường như Quân đội Việt Nam không chỉ đặt mua một mà những hai cấu hình. Một chiếc được thiết kế với phần mũi tương đối phẳng, nhưng có một bộ phận như cụm ăng-ten nhô lên ở dưới bụng. Ngoài cụm cảm biến điện tử dưới mũi, thì không có các thiết bị lắp phía dưới.
Từ các đặc điểm này, chúng tôi cho rằng đây có thể là phiên bản Heron đời đầu, hay còn gọi là Heron 1 và hai chiếc được thiết kế với phần đầu mũi gồ lên, trông to và hơi kỳ cục. Ban đầu, từ đặc điểm phần mũi, chúng tôi nghĩ tới khả năng đó là thiết kế Heron MK2, một phiên bản mới ra mắt vào năm 2020 tại Singapore, với việc thay thế động cơ Rotax 915 khỏe hơn, cũng như trang bị các khí tài tác chiến chống ngầm. Thế nhưng, nhìn đi nhìn lại, vẫn có điều gì đó lấn cấn. Bèn tìm hiểu thêm bên trang chủ của Tổng công ty Hàng không Không gian Israel (IAI), thấy rằng nó vẫn được gọi là Heron hoặc là Heron 1.
Nhìn hồi lâu mới phát hiện ra rằng, nhiều khả năng đây là phiên bản đầy đủ cảm biến, trên cơ sở bản Heron lắp cảm biến đơn giản. Theo đó, ở trên đầu nó sẽ ốp một thiết bị có thể là radar khẩu độ tổng hợp, phía dưới là cảm biến quang điện tử, và ở phía bụng sẽ là radar giám sát hàng hải chuyên nhiệm hơn cho vai trò tuần tra biển. Tức là, cũng có thể hiểu rằng, thực tế chúng ta chỉ mua một phiên bản là Heron 1, nhưng lắp các khí tài cảm biến khác nhau: một chiếc được lắp kiểu đơn giản với cụm cảm biến quang điện tử và hai chiếc là lắp full cấu hình. Có lẽ là như vậy.
Nói chung, dù là phiên bản nào đi nữa, có lẽ chúng ta cũng chỉ cần lưu ý vài thông tin: các hệ thống UAV mới của Hải quân Việt Nam có thể bay liên tục 45 – 50 tiếng trên bầu trời, ở độ cao 9.000 – 10.000 m, với cự ly tối đa lên tới 1.000 km tính từ căn cứ.
Vậy, điều đó giúp ích gì cho chúng ta? Dĩ nhiên, giúp ích nhiều ấy chứ, đặc biệt là trong nhiệm vụ giám sát biển. Có thể nói, với thời gian hoạt động lâu tới như vậy, chúng ta đang có trong tay một trong những công cụ hữu hiệu để giám sát một vùng biển rộng lớn trên biển Đông.
Còn nhớ, trước khi có Heron, chúng ta đã mong mỏi bao năm về việc sở hữu các máy bay tuần tra biển P-3C Orion của Mỹ. Mà theo các phân tích, chỉ cần tối thiểu ba chiếc P-3C, năng lực giám sát biển của ta đã vô tư. Có thể lấy ví dụ, một chiếc P-3C có tầm hoạt động có thể đạt tới 8.900 km, có thể bay liên tục trong 12 tiếng từ bờ biển Việt Nam, cất cánh và bay cách mặt biển ở độ cao 500 m, và tuần tra liên tục trong vòng 3 tiếng với bán kính chiến đấu gần 250 km. Trong khi chiều rộng giữa Philippines và Việt Nam chỉ có 1.200 km, do đó P-3C của Việt Nam khi bay qua lại giữa hai nước có thể bao quát toàn bộ khu vực phía nam của Biển Đông. Tuy nhiên, máy bay có thể di chuyển vùng hoạt động lên sát các căn cứ của Trung Quốc ở đảo Hải Nam và tỉnh Quảng Đông. Về nguyên tắc, máy bay có thể hoạt động liên tục 12 tiếng. Tuy nhiên, khi bay theo chế độ tiết kiệm nhiên liệu, P-3C có thể hoạt động liên tục đến 17 tiếng. Một chiếc P-3C có thể thực hiện tám vòng nhiệm vụ quanh căn cứ hải quân ở Vịnh Cam Ranh.
Với Heron, tuy tốc độ của nó không thể bằng P-3C, nhưng thời gian bay thì thừa sức. Tầm bay với hệ thống điều khiển mặt đất thông qua liên lạc vô tuyến là 250 km, qua vệ tinh là 1.000 km, cơ bản là đã có khả năng bao quát vùng biển vô cùng rộng lớn. Qua đó góp phần kiểm soát các hoạt động trên biển một cách liên tục, kịp thời phát hiện các di biến động bất thường mà lực lượng tuần tra biển không thể bao quát được hết. Các di biến động bất thường ở đây có thể là hoạt động xâm phạm của tàu Hải cảnh, tàu cá nước ngoài, cũng như các hoạt động lén lút của tàu quân sự. Qua đó, gửi thông tin về sở chỉ huy để điều động các lực lượng tàu bè tiếp cận, xua đuổi, ngăn chặn các hành vi xâm phạm chủ quyền.
Một vấn đề nữa, đó là với Heron cũng có thể nghĩ đến khả năng nó sẽ hỗ trợ chỉ thị mục tiêu cho các hệ thống vũ khí phòng thủ bờ trong nhiệm vụ bảo vệ biển đảo. Nói chung, có khá nhiều nhiệm vụ mà Heron có thể ứng dụng trong nhiệm vụ tuần tra biển trên không, một điều mà Hải quân Việt Nam thiếu thốn từ trước tới nay với trang bị là các thủy phi cơ và trực thăng săn ngầm. Dĩ nhiên, so với các máy bay trinh sát chống ngầm tầm xa có người lái, Heron vẫn thiếu một thứ, đó là khả năng tiêu diệt tàu ngầm, nhưng trong bối cảnh hiện nay, Heron vẫn là một sự bổ trợ đáng giá rồi.
Xin chúc mừng bước phát triển mới của Hải quân Việt Nam và hy vọng rằng hợp đồng UAV
Sau khi nhậm chức vào tháng 8/2023, Thủ tướng Campuchia Hun Manet bắt tay vào dự án đường thủy đầy tham vọng trị giá 1,7 tỷ USD, được gọi là Kênh đào Funan (Phù Nam) Techo.
Dự án Kênh đào Funan Techo dự kiến được khởi công cuối năm nay
Thủ tướng Hun Manet nói rằng, kênh đào này sẽ giúp người Campuchia “thở bằng mũi của mình”. Trong phát biểu ngày 12/4, Thủ tướng Hun Manet khẳng định kênh đào Funan Techo sẽ giúp Campuchia khai thác các lợi ích kinh tế, giảm chi phí vận chuyển và cải thiện sinh kế của người dân mà không gây tổn hại đến môi trường sông Mekong.
Funan Techo sẽ là kênh đường thủy đầu tiên nối cảng tự trị Phnom Penh với tỉnh ven biển Kep, sau khi đi qua các tỉnh Kandal, Takeo, Kampot. Tuyến đường thủy rộng 100m và sâu 5,4m có thể phục vụ tàu chở hàng có trọng tải lên tới 3.000 tấn (DWT) trong mùa khô và 5.000 tấn trong mùa mưa. Các quan chức chính phủ và nhà phân tích Campuchia tin rằng dự án có thể giúp thúc đẩy sự phát triển kinh tế của đất nước, bằng cách tạo điều kiện thuận lợi cho việc vận chuyển hàng hóa giữa cảng tự trị Phnom Penh và cảng biển nước sâu ở tỉnh Sihanoukville.
Tập đoàn Hợp tác Cầu đường Trung Quốc (CBRC) ký được thỏa thuận thực hiện dự án nhân diễn đàn hợp tác quốc tế Vành đai-Con đường vào tháng 10 năm ngoái; dự kiến khởi công vào cuối năm nay. Công trình sẽ được thực hiện theo hình thức BOT, cho phép bên thực hiện dự án quản lý và khai thác kênh đào trong khoảng 50 năm để thu hồi vốn đầu tư và có lãi, sau đó chuyển giao cho Chính phủ Campuchia.
Bên cạnh những lợi ích về giao thông và hậu cần mà kênh Funan Techo sẽ mang lại cho Campuchia, nhiều chuyên gia và người dân bày tỏ băn khoăn về những tác động của dự án này đối với dòng chảy sông Mekong xuống hạ nguồn, nơi Đồng bằng sông Cửu Long đang phải đối mặt nhiều thách thức về môi trường.
Qua nhiều thế hệ, nông dân ở Đồng bằng sông Cửu Long phụ thuộc hoàn toàn vào nguồn cá và phù sa dồi dào của dòng sông để kiếm sống. Mạch máu cho sự tồn tại của họ gắn chặt với dòng chảy liên tục của sông Mekong. Các chuyên gia cảnh báo rằng mạng lưới phức tạp của hệ thống sông Mekong đang đối mặt mối đe dọa nghiêm trọng, trong đó có sự thay đổi dòng chảy vì hàng loạt đập thủy điện.
Brian Eyler, Giám đốc Chương trình Đông Nam Á tại Trung tâm Stimson (Mỹ), lo rằng kênh đào mới của Campuchia sẽ tác động nhiều đến cộng đồng ở hạ du. Ông nói rằng kênh đào này sẽ cần 80 triệu m3 nước để phục vụ hoạt động thương mại, khiến mực nước trên sông Mekong và sông Hậu xuống thấp hơn nữa.
Năm 2020, tại một hội nghị chuyên đề trực tuyến do Diễn đàn Môi trường Mekong tổ chức, hai nhà nghiên cứu Philip Minderhoud và Sepher Eslami Arab đến từ ĐH Utrecht (Hà Lan) và là thành viên Dự án Rise and Fall, chia sẻ kết quả cuộc điều tra kéo dài sáu năm của họ. Nghiên cứu của họ xác định rằng chưa đến 5% lượng nước mặn xâm nhập Đồng bằng sông Cửu Long là do biến đổi khí hậu, còn nguyên nhân chủ yếu là sự phát triển của các đập thủy điện. Hai nhà nghiên cứu khẳng định rằng các con đập ở thượng nguồn là nguyên nhân chính khiến nguồn cung cấp phù sa sông ở Đồng bằng sông Cửu Long giảm hơn 90%. Kể từ năm 2010, Đồng bằng sông Cửu Long hứng chịu những đợt hạn hán tái diễn và kỷ lục với chu kỳ bốn năm một lần.
Vì thế, GS James Borton, một nhà nghiên cứu của Trung tâm Stimson, cho rằng bất kỳ dự án mới nào ở thượng nguồn, dù là đập thủy điện hay kênh đào lấy nước từ sông Mekong, cũng cần có những nghiên cứu độc lập. TS Vũ Thanh Ca, giảng viên cao cấp Khoa Môi trường thuộc Trường ĐH Tài nguyên và Môi trường Hà Nội, chia sẻ quan điểm này. Ông cho rằng sau khi kênh Funan Techo hoạt động, tình trạng xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông cửu Long sẽ càng gia tăng.
Cam kết của lãnh đạo Kênh Funan Techo dự kiến sẽ mất khoảng 4 năm để hoàn thành và sẽ có tổng chiều dài chỉ ngắn hơn 15km so với kênh đào Suez. Theo tài liệu được Campuchia gửi tới Ủy hội sông Mekong tháng 8/2023, kênh Funan Techo dự kiến bắt đầu vận hành vào năm 2028.
Các chuyên gia quân sự quốc tế cho rằng kênh đào này sẽ đủ sâu để tàu quân sự có thể tiến vào từ Vịnh Thái Lan, hoặc từ quân cảng Ream. Wesley Holzer, cán bộ ngoại giao công chúng của Đại sứ quán Mỹ ở Phnom Penh, vừa nói với Bloomberg về dự án: “Người dân Campuchia, cũng như người dân ở các nước láng giềng và khu vực rộng lớn hơn, sẽ được hưởng lợi từ sự minh bạch trong bất kỳ cam kết quan trọng nào có tác động tiềm tàng đối với việc quản lý nước, sự bền vững nông nghiệp và an ninh trong khu vực”.
Thủ tướng Hun Manet phủ nhận thông tin cho rằng dự án này liên quan đến quân đội Trung Quốc. “Trước tiên và quan trọng nhất, Hiến pháp Campuchia nghiêm cấm việc thành lập các căn cứ quân sự nước ngoài trên đất của Campuchia và Campuchia không có tham vọng, tư tưởng hay can đảm vi phạm hiến pháp của chính mình. Chúng tôi kiên quyết từ chối bất kỳ sự hiện diện quân sự nào của nước ngoài trong biên giới của chúng tôi. Thứ hai, chúng tôi kiên quyết phản đối mọi hành vi lợi dụng đất nước của chúng tôi làm bệ phóng cho hành vi gây hấn chống lại bất kỳ quốc gia nào khác”, báo Khmer Times dẫn phát biểu của Thủ tướng Hun Manet ngày 12/4.
Trước đó, Chủ tịch Thượng viện Campuchia Hun Sen cũng bác bỏ những ý kiến cho rằng kênh đào này sẽ tạo điều kiện cho các tàu hải quân Trung Quốc đi vào sông Mekong. “Tại sao Campuchia lại đưa quân Trung Quốc vào nước mình, vi phạm hiến pháp? Và tại sao Trung Quốc lại đưa quân sang Campuchia, điều này trái với nguyên tắc tôn trọng nền độc lập của Campuchia”, ông Hun Sen viết trên mạng xã hội X.
Đầu tư BOT của Trung Quốc ở Campuchia CBRC, một trong những doanh nghiệp nhà nước khổng lồ của Trung Quốc, đã ký thỏa thuận với Chính phủ Campuchia để đầu tư vào dự án kênh đào Funan Techo thông qua hợp đồng Xây dựng-Vận hành-Chuyển giao (BOT).
Các khoản đầu tư BOT trước đây của Trung Quốc vào Campuchia cho thấy các công ty Trung Quốc sẽ tài trợ và chấp nhận rủi ro cho dự án, nhà nghiên cứu Sokvy Rim của Campuchia ngày 11 nói với báo Trung Quốc Liên hợp Tảo báo. Ví dụ, mô hình phát triển BOT của CBRC là Đường cao tốc Phnom Penh-Sihanoukville dài 187 km, trong đó Trung Quốc được phép thu phí và quản lý dự án trong 50 năm. Lái xe sẽ phải trả từ 12 USD cho một chiếc ô tô nhỏ và lên tới 60 USD cho một chiếc xe tải chở hàng khi di chuyển một chiều trên đường cao tốc.
Dựa trên hợp đồng xây dựng kênh đào Funan Techo, công ty Trung Quốc sẽ quản lý kênh đào, bao gồm cả việc bảo trì và kiếm lợi nhuận từ việc thu phí đi qua kênh. Công ty Trung Quốc sẽ chuyển giao quyền quản lý kênh đào cho Chính phủ Campuchia sau một thời gian, khoảng 40-50 năm. Kênh đào Funan Techo là một trong nhiều dự án cơ sở hạ tầng quan trọng khác của Trung Quốc tại Campuchia, thuộc sáng kiến Vành đai-Con đường.
Những khoản đầu tư này đã làm sâu sắc thêm sự phụ thuộc lẫn nhau về kinh tế bất cân xứng của Campuchia với Trung Quốc; Campuchia cần Trung Quốc để duy trì tăng trưởng kinh tế, ông Rim nhận định. Điều này được thấy rõ trong đại dịch COVID-19, khi dòng chảy thương mại giữa các quốc gia bị hạn chế. Ngành may mặc Campuchia hứng đòn chí mạng do Trung Quốc không thể cung cấp nguyên liệu thô cho Campuchia. Tương tự, đại dịch đã khiến một số nhà đầu tư Trung Quốc rút khỏi các dự án phát triển của họ ở Campuchia, như trường hợp sân bay rộng 300 ha ở tỉnh Mondulkiri, nơi việc xây dựng vẫn bị đình trệ cho đến ngày nay do Campuchia vẫn chưa tìm được nhà đầu tư mới. Sự phụ thuộc kinh tế của Campuchia vào Trung Quốc có thể được chuyển thành ảnh hưởng chính trị thuyết phục Campuchia hỗ trợ Trung Quốc trong một số vấn đề, chuyên gia Rim nhận định.
Campuchia không có tuyến đường trực tiếp nối từ sông ra biển. Họ đang kỳ vọng kênh đào Phù Nam Techo sẽ “thay đổi cuộc chơi” sau khi xây xong.
Dự án kênh đào Phù Nam Techo đang gây nhiều sự chú ý với giới học giả và truyền thông quốc tế. Việt Nam cũng rất quan tâm đến dự án này. Kênh đào dài 180km sẽ giúp kết nối thủ đô Phnom Penh với các cảng của Campuchia trên vịnh Thái Lan.
Quốc tế lo ngại, Campuchia trấn an Theo Bộ Giao thông Campuchia, dự án kênh đào Phù Nam Techo (Funan Techo Canal) – hay còn gọi dự án hệ thống đường thủy và hậu cần Tonle Bassac – trị giá 1,7 tỉ USD, dự kiến khởi công vào quý 4-2024 và hoàn thành sau bốn năm.
Dự án bắt đầu vào cuối năm nay sau khi Công ty TNHH xây dựng cầu đường Trung Quốc (CRBC) đạt thỏa thuận phát triển kênh đào tại Diễn đàn cấp cao hợp tác quốc tế “Vành đai, Con đường” hồi tháng 10 năm ngoái.
Các học giả đang bày tỏ hai mối lo ngại chính về dự án này, nhưng phía Campuchia đã lên tiếng trấn an các bên. Thứ nhất, theo Hãng tin AFP (Pháp), các học giả cho rằng kênh đào Phù Nam Techo có thể tạo điều kiện thuận lợi hơn cho tàu chiến Trung Quốc di chuyển.
Thứ hai, họ lo ngại về tác động môi trường của dự án này, gồm khả năng chuyển hướng dòng nước khỏi sông Mekong, theo Hãng tin Bloomberg (Mỹ). Washington đang kêu gọi Campuchia minh bạch hơn về dự án tỉ đô trên.
Ông Wesley Holzer, nhân viên quan hệ truyền thông tại Đại sứ quán Mỹ ở Phnom Penh, thúc giục Campuchia “phối hợp chặt chẽ với Ủy hội sông Mekong (MRC) để cung cấp thêm thông tin chi tiết về dự án và tham gia đầy đủ vào các nghiên cứu về tác động môi trường nhằm giúp MRC và các nước thành viên hiểu, đánh giá và chuẩn bị đầy đủ cho mọi tác động có thể có của dự án này”.
Tuy nhiên, Thủ tướng Campuchia Hun Manet đã bác bỏ những lo ngại trên trong bài phát biểu hôm 11-4 tại tỉnh Takeo, một trong những tỉnh mà kênh đào sẽ chạy qua.
Nhà lãnh đạo Campuchia nói: “Kênh đào này là dự án lịch sử, sẽ mang lại lợi ích cho người dân Campuchia. Chúng tôi sẽ không cho phép (bất kỳ quốc gia nào) sử dụng đất nước của chúng tôi làm căn cứ chống lại quốc gia khác”. Ông khẳng định kênh đào này quá nông để một tàu chiến có thể đi qua.
Ông Hun Manet nói thêm kênh đào Phù Nam Techo – dự kiến chạy từ sông Bassac (một nhánh sông Mekong) – sẽ không ảnh hưởng đến dòng chảy sông Mekong, nơi hàng triệu người trong khu vực đang sống nhờ nghề cá.
Theo báo China Daily (Trung Quốc), hôm 9-4 ông Hun Sen, hiện là Chủ tịch Thượng viện Campuchia, cũng bác bỏ các thông tin cho rằng dự án kênh đào Phù Nam Techo sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho hải quân Trung Quốc đến gần biên giới Việt Nam. Ông nhấn mạnh Việt Nam và Campuchia là láng giềng hữu nghị, hợp tác tốt đẹp trên nhiều lĩnh vực.
Yếu tố “thay đổi cuộc chơi” Cuối tháng 1, báo Khmer Times dẫn lời một đại diện Chính phủ Campuchia nói rằng kênh đào Phù Nam Techo sẽ không chỉ là kỳ công về xây dựng của Campuchia mà còn là yếu tố “thay đổi cuộc chơi” đối với Campuchia.
Vị này nhắc lại lập trường của Chính phủ Campuchia khẳng định dự án kênh đào Phù Nam Techo “sẽ không ảnh hưởng đến Việt Nam dưới bất kỳ hình thức nào, ngoại trừ việc mất nguồn thu từ phí vận chuyển hàng hóa Campuchia qua đường thủy của Việt Nam”.
Ông Rim Sokvy, nhà nghiên cứu độc lập ở Campuchia, bình luận trên tạp chí điện tử ThinkChina: “Hiện nay Campuchia phụ thuộc vào cảng Việt Nam để nhập khẩu nguyên liệu từ Trung Quốc và xuất khẩu thành phẩm sang Mỹ cùng các nước phương Tây khác”.
Do đó với kênh đào Phù Nam Techo, Campuchia sẽ có thể vận chuyển hàng hóa ra biển mà không cần trung chuyển qua Việt Nam.
Cục Đường thủy nội địa Việt Nam cho biết kể từ khi Hiệp định vận tải đường thủy giữa hai nước có hiệu lực tháng 1-2011, hai nước đã làm thủ tục cho gần 78.000 lượt tàu bè, hơn 406.000 lượt thuyền viên, khoảng 20 triệu tấn hàng hóa thông qua.
Ông So Naro, đặc phái viên của thủ tướng Campuchia phụ trách các vấn đề ASEAN, khẳng định: “Đây là dự án quan trọng đối với Campuchia, quốc gia trong một thế kỷ không có tuyến đường trực tiếp từ sông ra biển. Thời gian qua hàng hóa của Campuchia đã phải đi qua Việt Nam”.
Ông Naro nói thêm kênh đào Phù Nam Techo sẽ mang lại nhiều lợi ích cho Campuchia, bao gồm giảm thời gian, khoảng cách và chi phí vận tải hiện tại, hình thành các khu thương mại và trung tâm hậu cần cũng như phát triển các cảng mới.
Nước này kỳ vọng kênh đào cũng sẽ mở đường cho việc mở rộng hơn nữa các lĩnh vực như nuôi trồng thủy sản, tạo thêm việc làm tại cảng Sihanoukville, cảng tự trị Phnom Penh…
Ngoài ra, theo báo Khmer Times, kênh đào Phù Nam Techo là dự án cơ sở hạ tầng quy mô lớn mới nhất nhằm biến Campuchia thành một trung tâm kinh tế và logistics mới trong khu vực.
Ông John Yip Weiyan, trưởng bộ phận đầu tư bất động sản tại Quỹ Belt Road Capital Management, nhận định về dự án: “Dự án kênh đào Phù Nam Techo sẽ là yếu tố thay đổi cuộc chơi cho ngành logistics của Campuchia vì nó sẽ tác động đến việc phân phối lượng container giữa cảng nước sâu Sihanoukville và cảng tự trị Phnom Penh. Nhiều hàng hóa hơn sẽ được chuyển qua các cảng địa phương của Campuchia khi bắt đầu sử dụng kênh đào”.
Thủ tướng Campuchia Hun Manet khẳng định sẽ tiếp tục kế hoạch xây kênh đào Phù Nam Techo trị giá 1,7 tỉ USD nối thủ đô Phnom Penh ra biển.
Thủ tướng Campuchia Hun Manet khẳng định kênh đào Phù Nam Techo sẽ mang lại lợi ích kinh tế lớn cho nước này
Ngày 11-4, phát biểu tại tỉnh Takeo, nơi kênh đào Funan Techo (Phù Nam Techo) dự kiến đi qua, Thủ tướng Campuchia Hun Manet đã bác bỏ lo ngại quanh việc xây kênh đào này.
“Kênh đào là một dự án lịch sử sẽ mang lại lợi ích cho người dân chúng tôi”, Hãng tin AFP dẫn lời ông Manet nói.
Các quan chức Campuchia nói rằng việc xây dựng kênh đào sẽ bắt đầu vào cuối năm nay với nguồn tiền từ Trung Quốc. Một tài liệu Campuchia trình lên Ủy hội sông Mekong vào tháng 8-2023 cho biết kênh Phù Nam Techo sẽ bắt đầu hoạt động từ năm 2028.
Dự kiến, kênh đào dài 180km, rộng 100m và sâu 5,4m này sẽ nối Phnom Penh với các cảng của Campuchia trên vịnh Thái Lan. Dự án này đi qua các tỉnh Kandal, Takeo, Kampot và Kep.
Nói về lo ngại tàu chiến Trung Quốc có thể sử dụng kênh đào này, ông Manet khẳng định: “Chúng tôi sẽ không cho phép (bất kỳ quốc gia nào) sử dụng đất nước của chúng tôi làm căn cứ chống lại quốc gia khác, chứ đừng nói đến căn cứ quân sự”. Ông nói thêm rằng con kênh sẽ quá nông để một tàu chiến có thể đi qua.
Thay vào đó, Thủ tướng Campuchia nhấn mạnh kênh đào sẽ thúc đẩy kinh tế, mang lại lợi ích cho hàng triệu người.
Theo ông Manet, kênh đào này không ảnh hưởng đến dòng chảy của dòng chính sông Mekong, nơi hàng triệu người đang sống nhờ nghề cá.
Vào tháng 12-2023, hai tàu chiến Trung Quốc đã có chuyến thăm đầu tiên tới căn cứ hải quân Campuchia mà từ lâu Mỹ đã lo ngại sẽ giúp tăng cường ảnh hưởng của Bắc Kinh ở vịnh Thái Lan.
Các quan chức Campuchia đã nhiều lần phủ nhận cho phép nước ngoài sử dụng căn cứ gần thành phố cảng Sihanoukville.
Ngày 11-4, khi được một hãng thông tấn nước ngoài hỏi về kênh đào Funan Techo (Phù Nam Techo) ở Campuchia trong họp báo thường kỳ Bộ Ngoại giao, ông Đoàn Khắc Việt – phó phát ngôn Bộ Ngoại giao – trả lời: “Việt Nam ủng hộ nhu cầu phát triển kinh tế xã hội của các quốc gia ven sông Mekong”.
Theo ông Việt, Việt Nam cũng đồng thời coi trọng việc tăng cường hợp tác để quản lý, sử dụng khách quan và bảo vệ nguồn nước sông Mekong vì sự phát triển bền vững của khu vực, lợi ích của các quốc gia trong khu vực, tương lai của thế hệ mai sau và tình đoàn kết giữa các quốc gia ven sông Mekong.
Đại diện Bộ Ngoại giao kế đó cho biết phía Việt Nam rất quan tâm đến dự án kênh đào Phù Nam Techo.
“Việt Nam cũng đã đề nghị phía Campuchia phối hợp chặt chẽ với Việt Nam, Ủy hội sông Mekong trong việc chia sẻ thông tin và đánh giá tác động của công trình này đối với tài nguyên nước và môi trường sinh thái của khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, đảm bảo hài hòa lợi ích của các quốc gia ven sông và người dân sinh sống trong khu vực”, ông Việt nói thêm.
Hải quân Pháp đang chuyển đổi tập trung hoạt động từ chống buôn lậu và đánh bắt trái phép sang việc chuẩn bị cho một cuộc chiến tranh chống lại kẻ thù đe dọa sự tồn vong của đất nước.
Trong cuộc phỏng vấn với tờ Politico tuần này, chuẩn đô đốc Jacques Mallard, chỉ huy nhóm tác chiến tàu sân bay Charles de Gaulle của Pháp, cho biết hải quân đang chuyển đổi trọng tâm hoạt động từ việc ngăn chặn buôn ma túy và đánh bắt hải sản trái phép sang việc huấn luyện chuẩn bị chiến tranh.
Pháp là quốc gia duy nhất thuộc Liên minh châu Âu (EU) có hải quân với vũ khí hạt nhân. Ngoài tàu sân bay Charles de Gaulle chạy bằng năng lượng hạt nhân, Pháp còn có các tàu ngầm hạt nhân cùng nhiều khí tài uy lực khác như tàu hộ tống và chiến đấu cơ Rafale.
Pháp có đồng minh ủng hộ ‘mơ hồ chiến lược’ đối với Nga
Chuẩn đô đốc Mallard cho biết với việc xung đột tại Ukraine đang dần lan ra biển Đen và những vụ tấn công liên tiếp của Houthi tại biển Đỏ, hải quân các nước phương Tây phải thay đổi để thích ứng với môi trường mới với ngày càng nhiều đối thủ.
“Đó là nơi mà chúng tôi đang trở nên quyết liệt hơn, hay chí ít là chúng tôi chuẩn bị như vậy”, ông Mallard nói.
Vị chuẩn đô đốc cho hay các thủy thủ hải quân Pháp đang huấn luyện việc chiến đấu chống kẻ thù “muốn hủy diệt chúng tôi”.
Ông cho biết từ năm 2021, hải quân Pháp bắt đầu tiến hành một cuộc tập trận huấn luyện mới, giả định một cuộc hải chiến. Bước chuyển này được cho là “rủi ro hơn nhưng rất hữu ích cho việc giảm tư duy chiến thuật”.
Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Jake Sullivan thông báo sẽ có thêm các cuộc tuần tra chung ở Biển Đông, sau khi Washington tập trận với Úc, Philippines và Nhật Bản ở Biển Đông tuần trước.
Cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Jake Sullivan trong họp báo tại Nhà Trắng ngày 9-4
Sẽ có thêm hoạt động tuần tra chung ở Biển Đông
“Về các cuộc tuần tra hải quân, chúng ta vừa thấy một hình thức tuần tra hải quân bốn bên mới vào tuần trước (giữa Mỹ, Nhật, Philippines và Úc). Vì vậy có thể mong đợi được thấy nhiều hoạt động này hơn trong tương lai”, cố vấn an ninh quốc gia Mỹ Jake Sullivan nói trong cuộc họp báo thường kỳ tại Nhà Trắng ngày 9-4.
Hôm 7-4, tàu chiến của Mỹ, Nhật, Úc, Philippines đã tham gia cuộc tập trận chung ở Biển Đông, trong bối cảnh căng thẳng Trung Quốc – Philippines gia tăng trong thời gian qua với các sự cố như va chạm tàu và phun vòi rồng.
Thông tin được ông Jake Sullivan đưa ra trước thềm hội nghị thượng đỉnh Mỹ – Nhật – Philippines vào cuối tuần này.
Theo Hãng tin Reuters, Tổng thống Mỹ Joe Biden dự kiến gặp Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio tại Washington hôm nay (10-4).
Họ sẽ gặp Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. vào ngày mai 11-4 để thảo luận về các sự cố trên Biển Đông.
Cân nhắc hợp tác công nghệ Nhật Bản – AUKUS
Ông Sullivan cũng cho biết Washington và các đối tác Úc, Anh sẽ xem xét khả năng để Nhật Bản tham gia vào Trụ cột 2 của thỏa thuận AUKUS (tập trung vào hợp tác liên quan đến công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo, công nghệ mạng, công nghệ lượng tử…). Việc này sẽ được bàn đến trong cuộc gặp giữa ông Biden và ông Kishida.
Úc đã bác khả năng Nhật Bản có thể sớm gia nhập AUKUS, cho biết mọi hợp tác sẽ được thực hiện trên cơ sở từng dự án và có những khác biệt trong quan điểm về việc kết nạp thêm thành viên mới cho liên minh.
Ngoài ra, hai nhà lãnh đạo Mỹ, Nhật cũng dự kiến công bố các biện pháp tăng cường hợp tác quốc phòng, an ninh và khám phá không gian.
Trong cuộc phỏng vấn với Đài NHK (Nhật Bản) hôm 8-4, ông Sullivan đã đề cập đến kế hoạch thành lập trụ sở mới của Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản (SDF) để giám sát các hoạt động quân sự của Tokyo. Thủ tướng Kishida được cho là muốn thành lập trụ sở này vào cuối tháng 3-2025.
Ông Sullivan cho biết Tổng thống Biden sẽ đưa ra “một cam kết toàn diện” để đáp ứng việc nâng cấp sở chỉ huy tác chiến của Nhật Bản thông qua việc nâng cấp sở chỉ huy tác chiến của Mỹ.
“Chúng tôi (Mỹ) cũng sẵn sàng giống như Nhật Bản để tiến thêm một bước trong việc nâng cao năng lực sở chỉ huy tác chiến của chúng tôi tại Nhật Bản, đồng thời đảm bảo sự tích hợp giữa sở chỉ huy tác chiến của chúng tôi với Nhật Bản. Trong một khu vực và thế giới nhiều thách thức và mối đe dọa phức tạp, chúng ta cần có khả năng phối hợp tác chiến hiệu quả”, ông Sullivan nói.
Việt Nam rất quan tâm đến dự án kênh Phù Nam Techo và đã đề nghị phía Campuchia phối hợp chặt chẽ với Việt Nam và Ủy hội sông Mekong quốc tế trong việc chia sẻ thông tin và đánh giá tác động của công trình này đối với tài nguyên nước và môi trường sinh thái của khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long.
Dự án kênh Phù Nam Techo của Campuchia
Ngày 11/4, tại cuộc họp báo thường kỳ của Bộ Ngoại giao, trả lời câu hỏi của phóng viên về việc Campuchia thúc đẩy dự án kênh đào Phù Nam Techo, phó phát ngôn Đoàn Khắc Việt cho biết:
“Việt Nam ủng hộ nhu cầu phát triển kinh tế, xã hội của các nước ven sông Mekong, đồng thời cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tăng cường hợp tác để quản lý và sử dụng hiệu quả, bền vững nguồn nước sông Mekong vì sự phát triển bền vững của lưu vực, lợi ích của các cộng đồng người dân trên lưu vực, tương lai của các thế hệ mai sau và tình đoàn kết gắn bó giữa các quốc gia ven sông”.
Ông Đoàn Khắc Việt nhấn mạnh: “Việt Nam rất quan tâm đến dự án kênh Phù Nam Techo và cũng đã đề nghị phía Campuchia phối hợp chặt chẽ với Việt Nam và Ủy hội sông Mekong quốc tế trong việc chia sẻ thông tin và đánh giá tác động của công trình này đối với tài nguyên nước và môi trường sinh thái của khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long để đảm bảo hài hòa lợi ích của các quốc gia ven sông và người dân sinh sống trong khu vực”.
Theo thông tin từ phía Campuchia, về mặt kỹ thuật, kênh đào Phù Nam Techo sẽ có chiều dài khoảng 180km, đi qua 4 tỉnh (tỉnh Kandal, tỉnh Takeo, tỉnh Kampot và tỉnh Kep) với tổng dân số 1,6 triệu người sinh sống hai bên ven sông. Dự án cũng sẽ xây dựng 3 âu thuyền để duy trì mực nước, 11 cây cầu và 208 km đường mới kèm theo. Theo thiết kế, kênh Phù Nam Techo sẽ rộng 100m ở thượng nguồn, 80m ở hạ lưu và có độ sâu nhất quán là 5,4m, có nghĩa có thể có hai luồng giao thông thủy vận chuyển hiệu quả đồng thời.
Dự kiến kênh này sẽ là tuyến đường thủy nối thủ đô Phnom Penh với tỉnh Kampot, qua sông Basac. Tỉnh Kampot nằm ở phía nam Campuchia, có một mặt giáp với tỉnh Kiên Giang của Việt Nam, và một mặt giáp với vịnh Thái Lan.
Trung Quốc luôn tuyên bố “một Trung Quốc” sẽ bằng mọi giá giải quyết vấn đề Đài Loan. Trung Quốc ép các nước kể cả Mỹ chấp nhận nguyên tắc “một Trung Quốc”. Khi Nga thực hiện chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraina, sau đó Israel tiến công dải Gaza, nhiều nhà quân sự, chính trị thế giới dự đoán rằng đây có thể là tiền đề để Trung Quốc tiến công Đài Loan bằng quân sự. Nhưng điều đó cho đến nay vẫn chưa xảy ra.
Thực tế vấn đề Đài Loan từ thời Mao Trạch Đông đến Tập Cận Bình đều lớn tiếng về việc sẽ đưa Đài Loan về “một Trung Quốc”. Tập Cận Bình còn tuyên bố mạnh hơn là sẽ giải quyết Đài Loan kể cả bằng biện pháp quân sự. Nhưng cho đến nay tất cả chỉ là tuyên bố. Vì thực ra Đài Loan chưa đưa về thống nhất với đại lục nhưng Đài Loan vẫn là của người Trung Quốc. Thậm chí khi cải cách mở cửa, Đài Loan đã là cầu nối giữa Trung Quốc và các nước phát triển, đặc biệt là với Mỹ và Tây Âu.
Với Trung Quốc việc thôn tính Biển Đông mới là quan trọng nhất cần phải làm ngay, làm liên tục và quyết liệt. Trong khu vực này có hai nước trực tiếp xung đột chủ quyền biển đảo với Trung Quốc là Philippines và Việt Nam.
Philippines là đồng minh của Mỹ, trước đây Trung Quốc còn e ngại, nhưng khi trở thành nền kinh tế thứ hai thế giới và có tiềm lực quân sự mạnh thì Trung Quốc cũng không còn nể nang. Trung Quốc tuyên bố chủ quyền đến 90% diện tích trên Biển Đông, trong đó có cả khu vực thuộc chủ quyền của Philippines. Vì thế Philippines lập tức kiện Trung Quốc ra Tòa Trọng Tài quốc tế và dành thắng lợi. Nhưng Trung Quốc phớt lờ phán quyết của Tòa Trọng Tài và liên tục o ép Philippines ở Bãi Cỏ Mây. Gần đây Philippines ngày càng có thái độ cứng rắn, quyết liệt hơn với Trung Quốc.
Với Việt Nam, sau khi chiếm trọn quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam, Trung Quốc lấn tới chiếm và bồi đắp các đảo của quần đảo Trường Sa thuộc Việt Nam. Trắng trợn biến các đảo này thành căn cứ quân sự, khống chế con đường hàng hải từ Thái Bình Dương sang Ấn Độ Dương, bất chấp sự phản đối của Mỹ và nhiều nước trên thế giới. Không những thế Trung Quốc còn liên tục cản trở, quấy rối Việt Nam khai thác dầu khí ở những khu vực thuộc chủ quyền Việt Nam như Bãi Tư Chính.
Việt Nam dù bị Trung Quốc gây hấn nhưng luôn chủ trương giải quyết tranh chấp, bất đồng bằng hiệu pháp hòa bình. Nhưng hìn như Việt Nam càng nhân nhượng thì Trung Quốc càng lấn tới. Gần đây không chỉ tầu hải cảnh mà Trung Quốc còn huy động hàng trăm tàu các loại đến khu vực bãi Tư Chính.
Điều đáng nói là Trung Quốc thường nói một đằng, làm một nẻo. Trong các cuộc gặp cấp cao giữa Việt Nam và Trung Quốc, lãnh đạo Trung Quốc luôn nói về tình hữu nghị, về tin cậy chính trị cao hơn, hợp tác quốc phòng- an ninh thực chất hơn”.
Ngay trong quan hệ kinh tế thì Trung Quốc xuất khẩu sang Việt Nam luôn cao hơn rất nhiều hàng Việt Nam xuất khẩu sang Trung Quốc. Chỉ trong hai tháng đầu năm 2024 Việt Nam xuất khẩu sang Trung Quốc 7,95 tỷ USD thì Trung Quốc xuất khẩu sang Việt Nam tới 19,3 tỷ USD.
Hy vọng chuyến thăm Trung Quốc của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ quan hệ hai nước sẽ tốt đẹp hơn.
“Trung Quốc hết sức coi trọng quan hệ với Việt Nam, luôn mong muốn và sẵn sàng thúc đẩy quan hệ hai Đảng, hai nước ngày càng phát triển, đi vào chiều sâu, thực chất”, ông Tập Cận Bình nhấn mạnh.
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ hội kiến Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình
Cuộc hội kiến giữa Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình diễn ra tại Đại lễ đường Nhân dân ở Thủ đô Bắc Kinh sáng 8/4, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Trung Quốc của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ.
Ông Tập Cận Bình là nhà lãnh đạo cấp cao đầu tiên của Trung Quốc mà Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ hội kiến trong chuyến thăm chính thức nước này.
Việc Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình thu xếp gặp Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ ngay sau khi đoàn tới Bắc Kinh thể hiện sự coi trọng cao độ quan hệ hai nước và chuyến thăm của Đoàn đại biểu cấp cao của Đảng và Nhà nước Việt Nam.
“Trung Quốc ủng hộ Việt Nam phát triển”
Chúc mừng những thành tựu to lớn mà Trung Quốc đạt được, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ kỳ vọng Trung Quốc sẽ đóng góp quan trọng cho hòa bình, hợp tác và phát triển toàn cầu, thực hiện ngoại giao láng giềng “thân, thành, huệ, dung”, mang lại cơ hội hợp tác cho các nước láng giềng, trong đó có Việt Nam.
“Trung Quốc ủng hộ Việt Nam phát triển, ổn định, xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội phù hợp với tình hình đất nước”, Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình khẳng định.
Theo ông, việc lãnh đạo cao nhất hai Đảng, hai nước nhất trí xây dựng cộng đồng chia sẻ tương lai có ý nghĩa chiến lược đã mở ra giai đoạn hợp tác mới, rộng mở cho quan hệ song phương.
6 phương châm lớn được ông nhấn mạnh là: Tin cậy chính trị cao hơn; hợp tác quốc phòng – an ninh thực chất hơn; hợp tác thực chất sâu sắc hơn, nền tảng xã hội vững chắc hơn; phối hợp đa phương chặt chẽ hơn; bất đồng được kiểm soát và giải quyết tốt hơn; đóng góp tích cực cho hòa bình, phát triển của khu vực và thế giới.
Trong khi đó, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nhấn mạnh phát triển quan hệ với Trung Quốc là lựa chọn chiến lược, ưu tiên hàng đầu trong đường lối đối ngoại của Việt Nam. Ông khẳng định Việt Nam nhất quán thực hiện chính sách “một Trung Quốc”.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình khẳng định Trung Quốc hết sức coi trọng quan hệ với Việt Nam, luôn mong muốn và sẵn sàng thúc đẩy quan hệ hai Đảng, hai nước ngày càng phát triển, đi vào chiều sâu, thực chất.
Đề nghị nâng tầm kết nối chiến lược Việt – Trung
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đề nghị hai bên củng cố và tăng cường tin cậy chính trị, tăng cường tiếp xúc cấp cao, triển khai tốt giao lưu, hợp tác kênh Đảng, Chính phủ, Quốc hội, Mặt trận Tổ quốc và trong các lĩnh vực quan trọng như ngoại giao, công an, quốc phòng.
Ông Huệ cũng đề nghị hai bên nâng tầm kết nối chiến lược, tạo động lực tăng trưởng mới cho hợp tác hai nước, trọng tâm là thúc đẩy hợp tác thương mại, mở rộng nhập khẩu hàng hóa, nhất là nông sản của Việt Nam.
Cùng với đó, theo Chủ tịch Quốc hội, có thể đẩy mạnh kết nối giữa Việt Nam với những chiến lược phát triển lớn của Trung Quốc, kết nối đường sắt, đường bộ cao tốc, đường biển, đường hàng không, thúc đẩy hợp tác tài chính, tiền tệ, chuyển đổi số.
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cũng đề nghị hai bên tăng cường giao lưu nhân dân, phát huy vai trò của đại biểu Quốc hội, Nhân đại hai nước trong việc thông tin, tuyên truyền, tạo đồng thuận xã hội.
Qua đó, đẩy mạnh hợp tác giữa hai nước trên các lĩnh vực và góp phần cùng Đảng, Nhà nước xử lý thỏa đáng vấn đề trên biển theo tinh thần kiểm soát và giải quyết bất đồng tốt hơn.
Đánh giá cao và bày tỏ coi trọng các đề xuất hợp tác của Việt Nam, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình khẳng định, Trung Quốc sẵn sàng cùng Việt Nam duy trì trao đổi chiến lược, thúc đẩy tiếp xúc cấp cao và các cấp, tăng cường giao lưu, hợp tác kênh Đảng.
Trung Quốc cũng sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm, lý luận về xây dựng Đảng và quản lý đất nước, tăng cường hợp tác thực chất, đẩy nhanh kết nối chiến lược, nhất là trong lĩnh vực đường sắt, cửa khẩu thông minh, tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực kinh tế số, năng lượng xanh, khoáng sản thiết yếu và các ngành nghề mới nổi.
Ông Tập Cận Bình hoan nghênh Việt Nam tham gia kết nối với các chiến lược phát triển liên vùng lớn của Trung Quốc.
Nhấn mạnh hợp tác giữa hai cơ quan lập pháp có vai trò quan trọng không thể thay thế trong quan hệ hai Đảng, hai nước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình hoan nghênh Nhân đại Trung Quốc và Quốc hội Việt Nam ký mới Thỏa thuận hợp tác nhằm nâng cao mức độ và hiệu quả hợp tác, đồng thời tích cực triển khai hợp tác trên các lĩnh vực và tới các cấp.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tập Cận Bình đề nghị hai bên đóng góp tích cực cho việc tăng cường hợp tác thực chất, đẩy mạnh giao lưu nhân dân, nhất là thế hệ trẻ, củng cố nền tảng hữu nghị giữa nhân dân hai nước.
Bộ quốc phòng các nước Philippines, Mỹ, Úc, Nhật Bản xác nhận tổ chức “hoạt động hợp tác hàng hải” trong khu vực vùng đặc quyền kinh tế của Manila vào ngày 7-4.
Cuộc tập trận diễn ra ngay trước cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ, Nhật, Philippines về vấn đề Biển Đông vào tuần sau.
“Các lực lượng vũ trang/phòng thủ kết hợp của chúng tôi sẽ tiến hành hoạt động hợp tác hàng hải trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines vào ngày 7-4 “, Bộ Quốc phòng Philippines phát thông báo ngày 6-4.
Hãng tin AFP dẫn tuyên bố chung xác nhận cuộc tập trận mang tên “Hoạt động hợp tác hàng hải” sẽ có sự tham gia của các đơn vị hải quân và không quân từ cả 4 nước.
Các nước tham gia cho biết đợt diễn tập sẽ thể hiện “cam kết chung của các đồng minh trong việc tăng cường hợp tác khu vực và quốc tế nhằm hỗ trợ một Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương tự do và rộng mở”.
Theo bộ trưởng quốc phòng 4 nước, hoạt động này sẽ tăng cường khả năng tương tác giữa… học thuyết, chiến thuật, kỹ thuật và quy trình của các nước.
Hiện chưa có thông tin chi tiết về nội dung cụ thể của cuộc tập trận. Tuy nhiên, Đại sứ quán Nhật Bản tại Manila tiết lộ cuộc tập trận cũng bao gồm “việc huấn luyện tác chiến chống tàu ngầm”.
Đầu tuần này, tàu chiến HMAS Warramunga của Úc đã đến đảo Palawan của Philippines.
Cuộc tập trận và hội nghị thượng đỉnh diễn ra sau các cuộc đối đầu liên tục giữa các tàu Trung Quốc và Philippines trên Biển Đông trong những tháng gần đây.
Trung Quốc đổ lỗi cho Philippines làm gia tăng căng thẳng trên tuyến đường thủy đang tranh chấp nóng bỏng. Ngược lại, Manila tuyên bố sẽ không khuất phục và có biện pháp đáp trả thích đáng.
Giữa căng thẳng, chính quyền Mỹ đã nhiều lần khẳng định cam kết “nắm đấm thép” trong việc bảo vệ Philippines trước một nguy cơ bị tấn công vũ trang ở Biển Đông.
“Những hoạt động này với các đồng minh Úc, Nhật Bản và Philippines nhấn mạnh cam kết chung của chúng tôi nhằm đảm bảo tất cả các nước được tự do đi lại, bay qua và hoạt động ở bất cứ nơi nào luật pháp quốc tế cho phép”, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin nhấn mạnh trong tuyên bố chung ngày 6-4.
“Các hoạt động chung của chúng tôi hỗ trợ hòa bình và ổn định, cốt lõi của tầm nhìn chung của chúng tôi về một khu vực tự do và cởi mở”, ông Austin nói thêm.
Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. đã ra lệnh tăng cường an ninh trên biển, thành lập Hội đồng hàng hải quốc gia trong bối cảnh căng thẳng trên Biển Đông giữa nước này với Trung Quốc leo thang.
Theo tờ Philstar của Philippines, Tổng thống Marcos đã ký sắc lệnh 57 “để giải quyết toàn diện” các vấn đề xuyên suốt ảnh hưởng đến an ninh quốc gia, chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán trên biển.
Sắc lệnh này được ký hôm 25-3 nhưng mới được công bố hôm nay 31-3.
Sắc lệnh này nhấn mạnh bất chấp các nỗ lực, Philippines vẫn tiếp tục đối mặt với một loạt thách thức nghiêm trọng đe dọa không chỉ sự toàn vẹn lãnh thổ của đất nước “mà còn cả sự tồn tại hòa bình của người dân Philippines”, bao gồm cả quyền cơ bản như quyền được sống trong hòa bình và tự do, không sợ bạo lực hay bị đe dọa.
Việc ban hành sắc lệnh diễn ra sau khi Tổng thống Marcos cho biết Philippines sẽ thực hiện các biện pháp nhằm chống lại “những cuộc tấn công bất hợp pháp, cưỡng ép, hung hãn và nguy hiểm” của lực lượng hải cảnh cùng dân quân biển Trung Quốc.
Nhà lãnh đạo Philippines cũng tuyên bố nước này sẽ “không im lặng hay khuất phục” sau các vụ đối đầu giữa tàu công vụ Philippines với tàu Trung Quốc.
Theo sắc lệnh 57, Hội đồng giám sát bờ biển quốc gia (NCWC) sẽ được đổi tên và tổ chức lại thành Hội đồng hàng hải quốc gia.
Đây sẽ là cơ quan cấp trung ương, chịu trách nhiệm xây dựng các chính sách và chiến lược nhằm đảm bảo khuôn khổ phối hợp hiệu quả cho an ninh hàng hải.
Số lượng cơ quan hỗ trợ hội đồng được tăng từ 9 lên 13, bao gồm cả cơ quan vũ trụ và Viện Hàng hải và Luật Biển của Đại học Philippines.
Một số thành viên của hội đồng bao gồm người đứng đầu các bộ Quốc phòng, Nông nghiệp, Năng lượng, Tài nguyên và môi trường, Cơ quan điều phối tình báo quốc gia…
Lực lượng đặc nhiệm quốc gia về Biển Tây Philippines (cách Manila gọi Biển Đông – PV) sẽ trực thuộc hội đồng. Lực lượng này chịu trách nhiệm điều phối, đồng bộ hóa và triển khai năng lực của các cơ quan chính phủ khác nhau để đạt được “hành động thống nhất” trên Biển Đông.
Ban Thư ký NCWC cũng được đổi tên thành Văn phòng tổng thống về các vấn đề hàng hải, với nhiệm vụ cung cấp các tư vấn, nghiên cứu, hành chính và kỹ thuật cho hội đồng.
Sắc lệnh 57 cũng cho biết Trung tâm hàng hải quốc gia là nơi thu thập và phổ biến thông tin liên quan đến an ninh hàng hải.
Mối quan hệ giữa Manila và Bắc Kinh đã xấu đi dưới thời ông Marcos, khi ông tăng cường quan hệ quốc phòng với Washington và cứng rắn trước các động thái của Trung Quốc trên Biển Đông.
Bắc Kinh tuyên bố chủ quyền gần như toàn bộ Biển Đông, bác bỏ yêu sách của các nước khác bất chấp phán quyết năm 2016 của Tòa trọng tài thành lập theo phụ lục VII UNCLOS 1982.
Hiện Trung Quốc chưa đưa ra bình luận gì. Bộ Ngoại giao và truyền thông Trung Quốc trong nhiều tuần qua đã cáo buộc Philippines khiêu khích, kích động đối đầu và phá hoại hòa bình, ổn định trên Biển Đông.
Thời gian qua Philippines tố tàu hải cảnh Trung Quốc và các tàu khác đã “quấy rối”, “ngăn chặn” và thực hiện các hành động “nguy hiểm” nhằm vào tàu Philippines ở Biển Đông.
Ngoại trưởng Philippines Enrique Manalo cho biết nước này muốn giải quyết các tranh chấp trên biển với Trung Quốc một cách hòa bình, nhưng Bắc Kinh “hãy dừng quấy rối chúng tôi”.
Trong khi đó Mỹ (đồng minh hiệp ước của Philippines) lên án việc Trung Quốc liên tục cản trở các tàu Philippines thực hiện quyền tự do hàng hải trên biển và làm gián đoạn hoạt động tiếp tế cho quân nhân ở bãi Cỏ Mây.
Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken tuyên bố Washington giữ vững cam kết bảo vệ đồng minh Philippines nếu Manila bị tấn công vũ trang ở Biển Đông.
Khởi công gần 8 năm (từ tháng 10/2016), dự án hệ thống xử lý nước thải Yên Xá dù được cho là giải pháp cứu cánh hồi sinh sông Tô Lịch chưa hẹn ngày về đích.
Gói thầu làm cống ngầm hai bên sông Tô Lịch vẫn ngổn ngang sau nhiều năm khởi công.
Hơn 20 năm qua, TP Hà Nội thí điểm nhiều giải pháp nhằm hồi sinh sông Tô Lịch như: Lấy nước sông Hồng, tạo dòng chảy sông Tô Lịch; Dùng chế phẩm Redoxy-3C khử ô nhiễm nước; Công nghệ Nhật Bản phân hủy bùn.
Tuy nhiên, giải pháp khả thi và được lòng các chuyên gia nhất vẫn là xây dựng hệ thống cống để tách nước thải khỏi sông Tô Lịch. Bởi hiện nay, hai bên bờ sông Tô Lịch có gần 300 cống lớn nhỏ, hằng ngày có khoảng 150.000m3 nước thải sinh hoạt chưa qua xử lý đổ xuống sông.
Thế nhưng, dự án tách nước thải ra khỏi sông Tô Lịch được TP Hà Nội khởi công từ tháng 10/2016, với tổng mức đầu tư khoảng 800 triệu USD, đến nay vẫn chưa có hạng mục nào hoàn thành.
Dự án bao gồm một nhà máy xử lý nước thải với công suất 270.000m3/ngày đêm và tuyến cống thu gom nước thải dọc sông Tô Lịch, sông Lừ, sông Sét và một phần sông Nhuệ với diện tích phục vụ khoảng 4.874ha.
Cụ thể, sau 8 năm xây dựng, dự án Nhà máy xử lý nước thải Yên Xá mới cơ bản hoàn thành. Dự kiến trong quý 2/2024 sẽ vận hành thử nghiệm nhà máy.
Tuy nhiên, tồn tại lớn nhất của dự án là việc xây dựng hệ thống dẫn nước thải về nhà máy để xử lý. Trong đó, hệ thống tuyến cống ngầm dọc sông Tô Lịch đã hoàn thành 90% khối lượng; hệ thống cống dọc sông Lừ (hơn 7km) hoàn thành 10% khối lượng; hệ thống cống khu vực Hà Đông đạt 16% khối lượng.
Gấp rút hoàn thành hệ thống thu gom nước thải
Trong buổi làm việc với các đơn vị thi công dự án dịp sau Tết Nguyên đán vừa qua, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Trọng Đông cho rằng, nhà máy xử lý nước thải Yên Xá có vai trò rất quan trọng đối với môi trường thành phố. Khó khăn lớn nhất trong việc thực hiện dự án hiện nay là xây dựng hệ thống cống ngầm gom nước thải.
“Nhà máy hoàn thành mà không đủ nước để xử lý thì sẽ không phát huy hiệu quả”, ông Nguyễn Trọng Đông nói và đề nghị các đơn vị liên quan đẩy nhanh tiến độ thi công hệ thống thu gom nước thải cho Nhà máy xử lý nước thải Yên Xá.
Cũng tại buổi làm việc, Bí thư Thành ủy Hà Nội Đinh Tiến Dũng cho biết, môi trường là vấn đề lớn của thành phố. Mục tiêu đặt ra đến năm 2025, TP Hà Nội phải đảm bảo tỷ lệ xử lý nước thải đô thị đạt 50-55% (hiện nay xử lý được 28,8%).
Để đạt được mục tiêu trên, Bí thư Thành ủy Hà Nội yêu cầu đẩy nhanh tiến độ thi công các gói thầu để đưa nhà máy xử lý nước thải Yên Xá vào hoạt động. “Khi hệ thống xử lý nước thải Yên Xá hoàn thành, 50% lượng nước thải của thành phố sẽ được xử lý”, Bí thư Thành ủy Hà Nội cho hay.
Theo ông Đinh Tiến Dũng, dự án nhà máy xử lý nước thải Yên Xá không chỉ có ý nghĩa về việc đạt chỉ tiêu xử lý nước thải của thành phố mà còn góp phần rất quan trọng trong việc làm sạch các con sông quan trọng của Thủ đô như sông Tô Lịch, sông Lừ, sông Sét để phục vụ cho gần 1 triệu dân trong phạm vi 6 quận nội thành và huyện Thanh Trì.
Để các dòng sông của thành phố ‘sống lại’, Bí thư Thành ủy Hà Nội lưu ý, sau khi dự án hệ thống xử lý nước thải Yên Xá hoàn thành, các đơn vị liên quan cần nghiên cứu phương án bổ cập nước vào các dòng sông.
