Chuyến thăm của tàu USS Ronald Reagan tới Việt Nam “là hoạt động giao lưu hữu nghị thông thường nhằm duy trì hoà bình, ổn định, hợp tác và phát triển trong khu vực và trên thế giới”. Đó là lời người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam với báo chí.

Không thể không dành một lời khen cho bà Phạm Thu Hằng với câu nói trên trong cuộc họp báo quốc tế thông lệ hằng tuần của Bộ Ngoại giao Việt Nam. Phàm ngoại giao, nhất là phát ngôn viên cấp bộ như bà Hằng này, phải khéo nói. Không khéo, nhất là chẳng may lỡ lời, có mà nguy với truyền thông, nhất là cánh báo chí quốc tế tinh khôn có thừa, nghe nửa lời đã biết tất như “đi guốc trong bụng”.

Trở lại lời nói trên của bà phát ngôn viên ngoại giao Việt Nam, cái khéo, cũng là cái khôn của bà Hằng là ‘bình thường hóa” một sự kiện mà dư luận vốn khó tin “bình thường”: tàu sân bay Mỹ USS Ronald Reagan sẽ cập cảng Đà Nẵng vào 25 tới, và neo lại tận tới ngày 30/6.

Ngay cả khi bà Hằng viện ra rằng “vừa qua (Việt Nam) đón các chuyến thăm của tàu hải quân các nước”, rồi “đặt” sự hiện diện của USS Ronald Reagan lẫn vào đó, thì cũng cũng chẳng thể trách dư luận vẫn cứ “tách” ra như một sự kiện riêng, đồng thời săm soi truy tầm bằng được cái “khác thường” của nó.

Chẳng nói đâu xa, trước thời điểm USS Ronald Reagan cập bến Đà Nẵng, vào ngày 20 – 23/6, một tàu khu trục Nhật Bản cũng cập cảng Cam Ranh, Khánh Hòa, mà có ai để ý đâu?

Không là bởi tàu khu trục sao có thể sánh với tàu sân bay chăng? Đành thế, nhưng giá thử đó không phải tàu Nhật, mà là tàu Mỹ xem, lại chẳng thành sự kiện ầm ĩ?

Cũng thế, dù bà Hằng có tốn nhiều lời hơn nữa để khẳng định chuyện tàu sân bay Mỹ tới Đà Nẵng nay mai như một “hoạt động giao lưu hữu nghị thông thường vì hoà bình, ổn định, hợp tác và phát triển của khu vực cũng như trên thế giới”, thì cũng không nhiều người tin ý nghĩa của nó chỉ có vậy. Ngược lại, họ cho rằng, sự kiện này hẳn phải hàm ý một cái gì đó sâu sắc hơn nhiều.

Vậy, “cái gì đó” là cái gì?

Với nhiều người, dù là gì, thì không thể không liên quan tới câu chuyện Biển Đông nhiều năm nay chưa lúc nào lặng sóng. Đối chọi, căng thẳng giữa một bên là Trung Quốc gắn với yêu sách “đường 9 đoạn”, bên kia là 4 nước, 5 bên, trong đó có Việt Nam, Philippines, Malaysia lâu nay là nạn nhân của những hành động gây hấn ngang ngược của Trung Quốc, vốn đã căng thẳng, phức tạp, vài bốn năm nay, càng căng thẳng, phức tạp hơn với sự can dự của Mỹ và các cường quốc phương Tây với danh nghĩa thực hiện “tự do hàng hải”, thực chất, là kiềm chế Trung Quốc.

Để thực hiện mục tiêu đó, Mỹ từng thành công trong việc giành lại Philippines suýt thành thân với Trung Quốc. Với một số quốc gia khác như Indonesia, Malaysia, Mỹ cũng đang ráo riết thực hiện các bước thúc đẩy quan hệ hợp tác quốc phòng mạnh mẽ hơn.

Trong các quốc gia ASEAN, khó tiếp cận nhất với Mỹ có lẽ là Việt Nam.

Khó không phải vì hai bên từng là cựu thù. Ngược lại, là một dân tộc giàu lòng vị tha, nhận thức được xu thế thời đại, người Việt Nam sẵn sàng khép lại quá khứ, thúc đẩy quan hệ ngoại giao với Mỹ. Hơn 1/4 thế kỷ từ sau bình thường hóa, tới nay, quan hệ Việt-Mỹ đã có sự phát triển ngoạn mục từ ngoại giao đến kinh tế, chính trị và quốc phòng, an ninh.

Trong chiến lược Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương của Mỹ, Việt Nam càng có vị trí quan trọng. Chính thế, tăng cường, thắt chặt quan hệ với Việt Nam là điều Mỹ không chỉ muốn mà còn cần. Thậm chí, Washington muốn nâng cấp quan hệ hai nước từ đối tác toàn diện lên đối tác chiến lược vào dịp kỷ niệm 10 năm thiết lập quan hệ đối tác toàn diện.

Tuy nhiên, Việt Nam thì “tình trong như đã mặt ngoài còn e…” – như nhận định ví von của không ít người. Thậm chí, cựu đại sứ Việt Nam tại Mỹ, ông Phạm Quang Vinh còn khẳng định: “Quan hệ Việt – Mỹ đã ở tầm chiến lược và nói rộng ra, mối quan hệ này mang cả tính toàn diện và tính chiến lược”. Cứ ý ông Vinh mà suy, vấn đề chỉ là chính danh hay chưa mà thôi.

Tất nhiên, Washington quá hiểu câu chuyện thời thế. Họ cũng hiểu chủ trương và đường lối “ngoại giao cây tre” của Việt Nam. Hiểu nên họ bằng lòng với những bước tiến đột phá đã đạt được; bằng lòng với cách diễn ngôn tinh tế về quan hệ hai nước mà lãnh đạo cấp cao Việt Nam sử dụng…Từ đó, Washington kiên nhẫn chờ đợi những đột phá hơn nữa ở phía chân trời.

Trong quá trình chờ đợi đó, Mỹ hy vọng mỗi một sự kiện – như sự hiện diện của tàu sân bay USS Ronald Reagan tại Đà Nẵng tới đây, có ý nghĩa như một viên gạch lát giúp con đường đưa hai nước trở thành đối tác chiến lược giữa hai cựu thù gần hơn và thênh thang hơn.

Tất nhiên, bên cạnh đó, sự hiện diện của USS Ronald Reagan tại Đà Nãng không chỉ là câu chuyện riêng của Mỹ và Việt Nam. Ngược lại, dù nói ra hay không, “chuyện bình thường” này còn khác thường ở chỗ chứa đựng thông điệp mang tính cảnh báo tới Trung Quốc – quốc gia lâu nay đang ỷ sức mạnh cơ bắp tác oai tác quái ở Biển Đông.

BDN

Views: 0

An Bang, Song Tử Tây, Nam Yết, Sơn Ca, Phan Vinh, Tiên Nữ là tên 6 đảo thuộc quần đảo Trường Sa (tỉnh Khánh Hòa) dự kiến được sử dụng để đặt tên cho các tuyến đường ở huyện Gia Lâm (thành phố Hà Nội).

Theo dự thảo Nghị quyết về việc đặt tên và điều chỉnh độ dài một số đường, phố trên địa bàn thành phố Hà Nội năm 2023 đang được Ủy ban nhân dân thành phố lấy ý kiến, đường An Bang được đặt cho đoạn từ ngã ba giao cắt đường Lý Thánh Tông với cầu vượt cao tốc Hà Nội – Hải Phòng đến nút giao cao tốc Hà Nội – Hải Phòng. Đường dài hơn 1km, rộng 8-10m, vỉa hè mỗi bên 1-2m.

Đường Song Tử Tây được đặt cho đoạn từ ngã ba giao đường Lý Thánh Tông tại thôn Đào Xuyên, xã Đa Tốn đến ngã ba giao đường cao tốc Hà Nội – Hải Phòng (quốc lộ 5B) tại cầu B1.01. Đường dài 1,2km, rộng 8-10m, vỉa hè mỗi bên 1-2m.

Đường Nam Yết được đặt cho đoạn từ ngã ba giao cắt đường Lý Thánh Tông, đối diện đường dự kiến đặt tên Song Tử Tây đến ngã ba giao với đường đi vào thôn Đào Xuyên, xã Đa Tốn và khu Vinhomes Ocean Park. Đường dài 1,6km, rộng 8-10m, vỉa hè mỗi bên 1-2m.

Đường Sơn Ca dự kiến từ ngã ba giao cắt đường Lý Thánh Tông tại cổng Vinhomes Ocean Park tại tổ dân Phố An Đào, thị trấn Trâu Quỳ đến ngã tư giao cắt đường đi xã Đa Tốn, Kiêu Kỵ. Tuyến đường dài 1,7km, rộng 8-10m, vỉa hè mỗi bên 1-2m.

Đường Phan Vinh từ ngã ba giao cắt lối vào cao tốc Hà Nội – Hải Phòng (QL5B) tại Km3+982, cầu B1-06 đến ngã ba giao cắt đường đê sông Bắc Hưng Hải tại ngõ 342 Kiêu Kỵ. Tuyến đường dài 1,8km, rộng 8-10m, vỉa hè mỗi bên 1-2m.

Đường Tiên Nữ bắt đầu từ ngã tư giao cắt đường dự kiến đặt tên Sơn Ca và đường đi xã Đa Tốn, Kiêu Kỵ đến ngã tư giao cắt cạnh cầu Bắc Hưng Hải tại ngõ 342 Kiêu Kỵ. Đường dài 2km, rộng 8-10m, vỉa hè mỗi bên 1-2m.

Theo kế hoạch, dự thảo nghị quyết về đặt đổi tên đường phố được trình Hội đồng nhân dân thành phố Hà Nội khóa XVI xem xét thông qua tại kỳ họp đầu tháng 7/2023.

BDN

Views: 0

Trong chuyến hải trình “Sinh viên với biển, đảo Tổ quốc” năm 2023, khi chúng tôi được đặt chân lên các điểm đảo của Trường Sa, cảm giác cứ như đang ở trên đất liền. Cây cho bóng mát, cây ăn trái, rau và cả hoa thi nhau đua nở, xanh tươi mơn mởn bất chấp sự khắc nghiệt nơi đầu sóng ngọn gió. Trường Sa bây giờ rất xanh!

Không chỉ có bàng vuông, phong ba – những loại cây vốn đặc trưng của đảo, nơi đây bây giờ có cả những giàn mướp hương quả treo lủng lẳng, các loại bí đỏ, bí xanh phủ kín mặt đất, xa xa là những cây chuối trổ buồng đang lớn nhanh như thổi… Đứng tại Trường Sa, chúng tôi thấy quê nhà như ở ngay trước mặt.

Nhiều lúc rau ăn không hết

Cách đây 6 năm, lần đầu được đặt chân lên các điểm đảo ở Trường Sa, tôi đã ngỡ ngàng vì quân và dân trên đảo có thể khắc phục được điều kiện khắc nghiệt của thời tiết nơi đầu sóng ngọn gió, nơi cách đất liền hàng ngàn hải lý để tự trồng rau phục vụ nhu cầu ăn uống hằng ngày, dù chưa đáp ứng đủ. Sau 6 năm trở lại, Trường Sa phủ một màu xanh mơn mởn, ở nơi chỉ toàn nền đá san hô, giờ đây cây ăn trái, hoa màu các loại tươi tốt như đất liền, có lúc rau trồng được nhiều quá ăn không hết.

Dẫn chúng tôi tham quan khu vườn tăng gia sản xuất của cán bộ, chiến sĩ tại đảo Sinh Tồn, anh Hoàng Viết Chiến, chính trị viên phó của đảo, hỏi vui: “Các bạn có thấy chiến sĩ ngoài này trắng không?”. Tưởng anh chỉ đùa, nhưng rồi anh nói tiếp: “Cây trồng phủ xanh hết rồi có chỗ nào nắng nữa đâu mà không trắng (cười). Vì giờ cây được phủ xanh khắp đảo, nên đến cả lúc huấn luyện tại khu vực ngoài bờ kè thì cũng có bóng râm mát rượi, không còn nắng gắt như trước đây”.

Theo chân anh Chiến đi một vòng quanh đảo, chúng tôi cứ có cảm giác như đang đi dạo trong công viên ở đất liền. Không chỉ cây xanh mơn mởn, mà khung cảnh đan xen các loại cây tạo bóng mát, cây ăn trái và các loại hoa, khiến nơi đây xanh tươi lạ lùng.

Đang làm cỏ tại vườn tăng gia sản xuất, Phan Tiến Mạnh, chiến sĩ tại đảo Sinh Tồn, cho biết mỗi ngày các chiến sĩ trên đảo sẽ thực hiện việc tăng gia sản xuất như một nhiệm vụ bắt buộc. Khoảng nửa tiếng một ngày, các chiến sĩ trẻ sẽ ra vườn để làm cỏ, tưới nước, bón phân…

“Ở đây trồng được rất nhiều loại rau, và nguồn rau rất dồi dào. Ra đây được trồng rau như thế này cảm giác như được ở nhà, nên tụi mình có thêm động lực và quyết tâm nhiều hơn”, anh Mạnh chia sẻ.

Anh Chiến cho biết trồng rau ngoài đảo bị ảnh hưởng nhiều nhất là gió và hơi nước biển, nên khi trồng được các loại cây chắn sóng, chống gió ở bờ kè thì sẽ thuận lợi để trồng các cây hoa màu ở bên trong.

“Mình phải làm màn lưới bọc lại để chắn gió và hơi nước, bên cạnh đó, ở đây nếu đã mưa thì mưa sẽ rất to và kéo dài, nếu không che thì dù rau đã trồng tươi tốt đến mấy, sau cơn mưa cũng sẽ hỏng hết”, anh Chiến kể và cho biết để hạn chế được việc hao hụt nước mỗi lần tưới, các chiến sĩ sẽ đổ bê tông ở dưới, sau đó mới đổ đất lên trên rồi trồng rau, trồng cây.

Tại đảo Đá Tây A, chúng tôi cũng phải “ồ” lên vì chứng kiến vườn rau quá xanh tốt, có nhiều loại rau còn tươi tốt hơn cả trồng ở đất liền. Anh Nguyễn Văn Bách, chính trị viên của đảo, kể: “Đang mùa khô nên rau không tươi tốt như mùa mưa, nhưng chúng tôi trồng rất nhiều loại rau luân canh gối vụ với nhau, đáp ứng đảm bảo đủ và có lúc là thừa rau xanh”.

Thấy chúng tôi cứ trầm trồ, xuýt xoa vườn rau, anh Bách nói thêm: “Để chăm được như vậy cũng rất khó khăn, vườn ngoài này mà không có mái che thì gió, mưa sẽ rất dễ hư. Trước đây toàn bộ là san hô, mà san hô thì cây cối đâu thể nào sống được. Nên mình phải trộn đất kết hợp với phân bón, tự ủ rác thải nhà bếp làm phân cải tạo đất để trồng cây”.

Với 3 khu vườn rau tại đảo, anh Bách cho biết đã giúp ích rất nhiều cho cán bộ, chiến sĩ và nhân dân trên đảo. Không những thế, khi ngư dân gặp bão vào đảo tránh trú thì đảo cũng cung cấp nguồn rau xanh, thực phẩm cho ngư dân, giúp ngư dân yên tâm vươn khơi bám biển.

Vườn ươm phủ xanh Trường Sa
Tại TT.Trường Sa, chúng tôi vô cùng ấn tượng với các vườn ươm của Liên chi đoàn đảo Trường Sa.

Dẫn chúng tôi vào vườn ươm mà mỗi ngày mình chăm sóc, Dương Quốc Phú, đoàn viên Chi đoàn Đảo Bộ, cho biết ở đây các bạn ươm rất nhiều loại cây, trong đó có những cây như bàng vuông, cây tra, cây dương…

“Có những loại cây như dừa, dương vì thời tiết khắc nghiệt nên bị héo, úa nhưng khi được mang vào vườn ươm chăm sóc thì tươi tốt trở lại. Mình cảm thấy rất vui vì góp một phần giúp đảo xanh tốt hơn”, Quốc Phú kể.

Trung tá Bùi Văn Ngải, chính trị viên phó, Bí thư Liên chi đoàn đảo Trường Sa, cho biết hiện nay trên đảo có khoảng 20.000 cây các loại. Hằng năm, Đoàn thanh niên tại đảo đều tổ chức các vườn ươm giống, và tính tới thời điểm hiện tại thì trên đảo có rất nhiều vườn ươm.

“Vườn ươm thanh niên là hoạt động của đoàn viên, thanh niên trên đảo. Có ý nghĩa hết sức quan trọng, như: tạo cảnh quan môi trường xanh, sạch, đẹp; tạo bóng mát, cũng như là lá chắn, lá phổi để tạo không khí trong lành trên đảo”, anh Ngải nói.

Theo anh Ngải, trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt thì việc lựa chọn giống cây đòi hỏi sự cẩn thận, tỉ mỉ, chu đáo và rất là công phu. Cũng như nguồn nước, đất, phân bón đều được chuẩn bị rất kỹ càng.

“Có như vậy thì cây mới phát triển tốt để tạo nên những vườn ươm xanh. Hằng năm, chúng tôi tổ chức ươm từ 8 – 12 đợt. Mỗi đợt ươm từ 300 – 500 cây, tạo sự đa dạng, phong phú các loại cây xanh trên đảo”, anh Ngải cho biết.

Đánh giá về các vườn ươm phủ xanh Trường Sa, anh Nguyễn Minh Triết, Bí thư T.Ư Đoàn, Chủ tịch T.Ư Hội Sinh viên Việt Nam, Phó đoàn hành trình “Sinh viên với biển, đảo Tổ quốc” năm 2023, cho biết phủ xanh Trường Sa mang nhiều ý nghĩa, trước hết là về môi trường.

“Môi trường trên biển đảo thì thời tiết rất khắc nghiệt, nếu chúng ta có được những mảng xanh, khắc phục được sự khắc nghiệt của thời tiết thì chúng ta sẽ có được địa bàn tốt hơn về môi trường, về cảnh quan. Nhưng sâu xa hơn nữa, khi chúng ta duy trì được đời sống bình thường của người dân, của cán bộ, chiến sĩ trên đảo bằng những sản phẩm là những nhành rau, con gà, con lợn… được nuôi sống, được phát triển từ đảo thì đó mới là sự bền vững trong việc duy trì ổn định và phát triển của đảo”, anh Triết nhấn mạnh.

Đồng thời, anh Triết cũng nhìn nhận: “Đoàn viên, thanh niên trên đảo đã phấn đấu khắc phục khó khăn để có được các vườn rau, vườn ươm như thế này thì đây là tín hiệu rất đáng mừng. Khi chúng ta cố gắng để duy trì điều kiện sinh sống và phát triển được như đất liền thì đây sẽ là chủ quyền vững chắc của chúng ta”.

BDN

Views: 0

“Gườm” là từ thể hiện cái nhìn ganh ghét, đố kỵ, khó chịu trước sự trỗi dậy của đối thủ. Theo nghĩa ấy, Trung Quốc đang “gườm” hoạt động của hai tàu sân bay của Ấn Độ trong một hoạt động phối hợp ở Biển Ả-rập vào đầu tuần này. Còn Ấn Độ, hẳn cũng không dành cho hải quân Trung Quốc ánh mắt thiện cảm.

Hải quân Ấn Độ – quốc gia láng giềng Trung Quốc – từng biên chế hàng không mẫu hạm từ năm 1961. Tuy nhiên, điều đó dường như chỉ có tình hình thức, ít nhất tới trước năm 2013. Những khó khăn về kinh tế của một quốc gia vì như “nhà đông con” (tới nay, Ấn Độ vượt Trung Quốc thành quốc gia đông dân nhất thế giới với 1,7 tỷ người), lo ăn còn khó nhọc, khiến việc sở hữu chiếc hàng không mẫu hạm đầu tiên này chỉ có ý nghĩa giúp hải quân Ấn Độ thực tập, làm quen trước khi có được những hàng không mẫu hạm tối tân, góp phần khẳng định vị thế của hải quân Ấn Độ trên các đại dương.

Tuy nhiên, mọi chuyện bắt đầu khác kể từ năm 2013 – thời điểm Ấn Độ chính thức tiếp nhận tàu sân bay INS Vikramaditya, mua từ Nga, sau những lằng nhằng về giá khiến New Delhi phải chi tới gần 3 tỷ USD thay vì 900 triệu USD như thỏa thuận ban đầu. Uất vì tốn thêm tiền, nhưng bù lại, sự có mặt của INS Vikramaditya trong hạm đội khẳng định vị thế nằm trong top 5 thế giới hải quân của nước này.

Tham vọng chiếm lĩnh ưu thế cuộc chơi trên biển khiến Trung Quốc ráo riết gia tăng sức mạnh hải quân. Sự trỗi dậy của hải quân Ấn Độ – quốc gia từng xô xát với Trung Quốc trên bộ nhiều lần – càng khiến Trung Quốc biết họ cần phải làm gì để khỏi bị lép vế trên biển Ấn Độ dương. Sau tàu sân bay Liêu Ninh hoán cải từ tàu mua của Ukraine, Trung Quốc tăng tốc để có được tàu sân bay tự đóng, hiện thực hóa với việc hạ thủy tàu sân bay Sơn Đông năm 2017.

Éo le thay, bước tiến đột phá này của Trung Quốc lại góp phần kích thích Ấn Độ trên đường đua tự chủ năng lực hải quân và quốc phòng. 5 năm sau khi Trung Quốc đưa tàu Sơn Đông vào biên chế, Ấn Độ biên chế tàu sân bay nội địa đầu tiên mang tên Vikrant. Với chiều dài 262 m và lượng giãn nước 47.400 tấn, thủy thủ đoàn 1.600 người, mang theo 30 máy bay trực thăng và tiêm kích, Vikrant là chiến hạm lớn nhất của hải quân Ấn Độ. Điều đặc biệt là Ấn Độ làm được tới 75% thành phần thiết bị trên tàu. Nó đồng nghĩa việc New Delhi đã đạt được bước tiến đột phá trong phát triển hàng không mẫu hạm.

Khi Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi hân hoan với bước đột phá đó trong lời phát biểu tại nhà máy đóng tàu Cochin ở miền nam Ấn Độ ngày 2/9 năm 2022: “”Đây là một ngày lịch sử và thành tựu mang tính bước ngoặt. Đó là ví dụ về sự thúc đẩy của chính phủ để Ấn Độ tự chủ trong lĩnh vực quốc phòng”, thì Trung Quốc lại “gườm” mắt nhận ra mình đang bị thách thức bởi đối thủ láng giềng.

Cái “gườm” của Trung Quốc càng sắc lạnh hơn khi chứng kiến những ngày giữa tháng 6 năm nay, Hải quân Ấn Độ ra thông cáo báo chí cho biết: Hai tàu sân bay INS Vikramaditya và INS Vikrant đã dẫn đầu cuộc tập trận với hơn 35 máy bay cùng một loạt tàu nổi và tàu ngầm trên Biển Ả-rập. Mục đích của việc huy động đồng thời cả 2 tàu sân bay vào cuộc tập trận này của Ấn Độ là gì nếu không phải nhằm phô diễn năng lực hải quân và khả năng triển khai sức mạnh quân sự của Ấn Độ trên biển Ấn Độ dương và xa hơn?

Thế là, đằng sau việc thi thoảng nói với nhau những lời bằng hữu khả nghi về sự chân thành, nhiều chuyên gia đang đặt ra khả năng đang có một cuộc chạy đua về công nghệ đóng tàu sân bay giữa hai quốc gia đông dân nhất, cũng là hai nền kinh tế quy mô thứ hai và thứ năm toàn cầu, là Trung Quốc và Ấn Độ.

Điều này lợi hay hại cho sự ổn định và hòa bình?

Câu hỏi thừa! Mọi sự ganh ghét đều tiêu cực. Tham vọng bá chủ thế giới càng là điều tệ hại hơn bởi nó chỉ thúc đẩy chạy đua vũ trang, gây ra mất ổn định, đe dọa hòa bình thế giới.

BDN

Views: 0

Bộ Ngoại giao bác bình luận của Trung Quốc, sau khi Bắc Kinh ngang nhiên nói rằng nhóm tàu khảo sát Hướng Dương Hồng 10 hoạt động hợp pháp ở Biển Đông.

Trong cuộc họp báo hôm 6/6, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Uông Văn Bân được yêu cầu bình luận về thông tin nhóm tàu khảo sát Hướng Dương Hồng 10 rời khỏi vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Việt Nam. Ông Uông ngang nhiên nói rằng Trung Quốc có chủ quyền với “quần đảo Nam Sa và vùng biển lân cận”, đề cập tới khu vực quần đảo Trường Sa của Việt Nam.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc còn ngang ngược nói rằng “việc nhóm tàu Trung Quốc thực hiện các hoạt động nghiên cứu bình thường trong vùng biển thuộc quyền tài phán của chúng tôi là hợp pháp. Không có chuyện tàu của chúng tôi đi vào vùng đặc quyền kinh tế của các quốc gia khác”.

Trả lời đề nghị bình luận về phát biểu của phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm 6/6, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng hôm nay nhấn mạnh Việt Nam có đầy đủ cơ sở pháp lý và bằng chứng lịch sử để khẳng định chủ quyền đối với quần đảo Hoàng Sa và Trường sa. “Quy chế pháp lý của quần đảo Trường Sa cũng như các thực thể của quần đảo này đã được xác định rõ theo Công ước Luật biển của Liên Hợp Quốc năm 1982”, bà Phạm Thu Hằng nói.
Bà Hằng nhấn mạnh chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán đối với các vùng biển của một quốc gia được xác lập phù hợp với Công ước Luật biển của LHQ năm 1982, cũng như các quyền và lợi ích hợp pháp của các nước ven biển, trong đó có Việt Nam, phải được tôn trọng.
“Điều đó thể hiện tinh thần trách nhiệm, xây dựng và đóng góp thiết thực của các nước liên quan vào hòa bình, ổn định, hợp tác và thượng tôn pháp luật khu vực, trong đó có khu vực Biển Đông”, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam nói thêm.

Theo SCMP, tàu khảo sát Hướng Dương Hồng 10 được hộ tống bởi hai tàu hải cảnh và nhiều tàu cá Trung Quốc đầu tháng 5 hướng đến khu vực bãi Tư Chính nằm trong EEZ của Việt Nam.

Bộ Ngoại giao Việt Nam đã yêu cầu Trung Quốc rút nhóm tàu khỏi vùng biển Việt Nam. Ngày 5/6, nhóm tàu này đã rời vùng biển Việt Nam và hướng về đảo Hải Nam của Trung Quốc, Reuters dẫn lời Ray Powell, lãnh đạo Dự án Myoushu về Biển Đông của Đại học Stanford, Mỹ.

Lần gần nhất Trung Quốc đưa tàu hướng vào khu vực bãi Tư Chính là vào tháng 7/2019. Tàu nghiên cứu Hải dương Địa chất 8 hoạt động trong vùng biển này cùng ít nhất 4 tàu hải cảnh Trung Quốc trong hơn hai tháng.

BDN

Views: 0

Sự cố suýt va chạm giữa tàu chiến Mỹ và Trung Quốc gần đây cho thấy xung đột có thể bùng phát nếu hai bên tính toán sai lầm.

Hải quân Mỹ ngày 5/6 cáo buộc khu trục hạm mang tên lửa dẫn đường lớp Type-052D Trung Quốc có hành động chạy cắt mặt tàu khu trục Mỹ USS Chung-hoon ở khoảng cách gần khi chiến hạm này di chuyển qua eo biển Đài Loan hôm 3/6.

Video do Bộ tư lệnh Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương (INDOPACOM) công bố cho thấy tàu mang số hiệu 132 của Trung Quốc di chuyển từ bên trái và cắt ngang đường di chuyển của USS Chung-hoon ở khoảng cách 140 m, buộc chiến hạm Mỹ phải giảm tốc độ và chuyển hướng để tránh xảy ra va chạm trên biển.

Đây là lần đầu tiên tàu chiến Trung Quốc áp sát chiến hạm Mỹ ở khoảng cách gần như vậy trên eo biển Đài Loan. Thuyền trưởng Paul Mountford, chỉ huy tàu HMCS Montreal của Canada đi ngay phía sau tàu khu trục Mỹ, mô tả đây là hành động “không chuyên nghiệp”, còn hải quân Mỹ cho rằng đây là hành vi “cơ động mất an toàn” của tàu Trung Quốc.

Bộ Ngoại giao Trung Quốc tuyên bố hành động của tàu chiến nước này là “hoàn toàn hợp lý, hợp pháp và an toàn”, trong khi người phát ngôn Đại sứ quán Trung Quốc tại Canada khẳng định lực lượng nước này hoạt động “một cách hợp pháp và chuyên nghiệp” trong sự cố.

Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng các quy định về an toàn hàng hải quốc tế không cho phép tàu thuyền có những hành động chuyển hướng ở khoảng cách gần như vậy, bởi nguy cơ va chạm, đe dọa an toàn hàng hải là rất lớn.

“Tàu hải quân không giống như ôtô, chúng không thể nhanh chóng dừng lại khi di chuyển trên biển. Đây là lý do mọi thủy thủ trên thế giới đều hiểu họ phải duy trì khoảng cách an toàn giữa các tàu”, Gregory Poling, giám đốc chương trình Sáng kiến Minh bạch Hàng hải châu Á (AMTI) và chương trình nghiên cứu Đông Nam Á, thuộc Trung tâm Chiến lược và Nghiên cứu Quốc tế (CSIS), nói với VnExpress.

INDOPACOM cho biết sau khi áp sát khu trục hạm Mỹ ở khoảng cách gần, tàu 132 Trung Quốc tiếp tục chạy cắt ngang hướng di chuyển của tàu USS Chung-hoon một lần nữa khi hai tàu cách nhau khoảng 1,8 km.

“Cách hành xử này thể hiện sự thiếu chuyên nghiệp nghiêm trọng và tiềm ẩn nhiều rủi ro”, chuyên gia Poling nhận định.

Theo ông, hướng di chuyển của tàu 132 cho thấy hải quân Trung Quốc dường như đang thi gan bằng cách tạo ra tình huống có nguy cơ va chạm cao với chiến hạm Mỹ. Poling lưu ý rằng đây không phải là lần duy nhất lực lượng thuộc Trung Quốc có những hoạt động tương tự trên biển lẫn trên không, nhắm vào cả tàu và máy bay của nhiều nước như Mỹ, Canada, Australia và Philippines.

Ngày 26/5, tiêm kích J-16 Trung Quốc áp sát và bay cắt mặt trinh sát cơ Mỹ RC-135 hoạt động trong không phận quốc tế trên Biển Đông ở khoảng cách hơn 120 m, gây nhiễu động không khí khiến phi cơ Mỹ rung lắc.

Hồi tháng 2/2022, Australia cũng cáo buộc tàu chiến Trung Quốc chiếu tia laser nhắm vào trinh sát cơ P-8A Poseidon khi nó đang tuần tra ở biển Arafura, phía tây Thái Bình Dương. Chiến hạm Trung Quốc liên quan sự việc cũng là một tàu thuộc lớp khu trục hạm mang tên lửa dẫn đường Type-052D, khi đó đang cùng một tàu khác của hải quân Trung Quốc di chuyển về phía đông qua biển Arafura, phía bắc Australia.

Jennifer Parker, chuyên gia quốc phòng thuộc Viện Chính sách Chiến lược Australia (ASPI), nhận định các sĩ quan chỉ huy quân đội Trung Quốc (PLA) trên thực địa gần đây dường như được “bật đèn xanh” để có những hành động quyết liệt hơn trong mỗi lần đối mặt tàu chiến hoặc máy bay quân sự nước ngoài ở các điểm nóng.

Những lần chạm mặt đó diễn ra trong bối cảnh cạnh tranh siêu cường giữa Mỹ và Trung Quốc trở nên quyết liệt hơn, khiến quan hệ song phương trên các lĩnh vực, trong đó có quân sự, trở nên căng thẳng hơn.

Bà bày tỏ lo ngại chiến thuật này có thể dẫn tới “cách hành xử ngày càng quyết đoán hơn nữa ở cấp đơn vị cơ sở” trong những tình huống chạm mặt lực lượng nước ngoài ở khu vực rủi ro cao.

“Đây có thể là một phần trong chiến lược của Bắc Kinh nhằm thúc đẩy tuyên bố chủ quyền của họ trên các vùng biển, đồng thời tăng áp lực với các bên liên quan”, Poling đánh giá. “Nếu tình trạng này tiếp diễn, những tính toán sai lầm có thể khiến va chạm xảy ra, kéo theo nguy cơ bùng nổ xung đột vũ trang”.

Hoàng Việt, chuyên gia Biển Đông và các vấn đề an ninh trên biển, giảng viên Trường Đại học Luật TP HCM, nhận định Trung Quốc luôn xem các hoạt động tự do hàng hải của máy bay và tàu quân sự Mỹ qua eo biển Đài Loan là hành động “khiêu khích”.

Trung Quốc coi Đài Loan là một tỉnh chờ thống nhất và tuyên bố sẵn sàng sử dụng vũ lực nếu cần. Mỹ cam kết tôn trọng nguyên tắc “Một Trung Quốc”, nhưng tiếp tục duy trì quan hệ với Đài Loan, đồng thời thường xuyên điều tàu chiến và máy bay quân sự đi qua eo biển để thực thi quyền “đi qua vô hại” qua vùng biển quốc tế.

Trung Quốc từ lâu cho rằng eo biển Đài Loan không phải “vùng biển quốc tế” mà là một phần vùng đặc quyền kinh tế của họ, nên phương tiện quân sự nước ngoài không được phép hoạt động ở khu vực. Bắc Kinh nhiều lần phản đối Washington điều máy bay, tàu chiến đi qua eo biển, nhưng trước đây chưa từng có biện pháp ngăn cản quyết liệt như vụ chạm mặt ngày 3/6.

Lầu Năm Góc tuyên bố mọi hoạt động của họ ở eo biển Đài Loan đều tuân thủ luật pháp quốc tế, bất chấp thông điệp “không chào đón” từ Trung Quốc. Việc hai bên thể hiện thái độ không nhượng bộ và ngày càng quyết liệt đã đẩy rủi ro tăng cao trong từng lần chạm mặt tại khu vực, theo chuyên gia Hoàng Việt.

Theo ông, trong sự cố ngày 3/6, nếu hạm trưởng tàu chiến Mỹ không quyết định giảm tốc độ và chuyển hướng mà giữ nguyên lộ trình, va chạm chắc chắn sẽ xảy ra, kéo theo đó là nguy cơ xung đột quân sự bùng nổ giữa hai nước. “Cả Mỹ và Trung Quốc đều là cường quốc hạt nhân, nên viễn cảnh xung đột nóng giữa hải quân hai nước sẽ dẫn đến thảm họa”, ông nói.

Derek Grossman, chuyên viên phân tích quốc phòng cấp cao tại RAND, tổ chức tư vấn chính sách an ninh của Mỹ, cũng cho rằng nguy cơ va chạm vì sự cố ngoài ý muốn sẽ ngày càng lớn nếu những sự việc tương tự tái diễn. “Đây là kịch bản có khả năng cao nhất sẽ đẩy Mỹ và Trung Quốc vào xung đột”, ông nhấn mạnh.

Triệu Thông, chuyên gia chính trị quốc tế thuộc Trường Vấn đề Công và Quốc tế của Đại học Princeton tại Mỹ, cho rằng giới lãnh đạo Trung Quốc nhận định Mỹ đang theo đuổi vị thế “bá chủ quân sự” tại khu vực và là bên khiêu khích trước, nên sẽ không có những động thái kiềm chế hoạt động của lực lượng tại thực địa.

“Lập luận của Trung Quốc là họ chỉ có thể giảm nguy cơ bằng cách tăng cường độ hoạt động quân sự, đối phó những hành vi mà họ cho là hung hăng của Mỹ, buộc Washington cảm nhận được mức độ rủi ro trong các vụ chạm trán và tự tìm phương án tránh xung đột”, ông Triệu đánh giá về chiến thuật của Trung Quốc.

Chuyên gia Hoàng Việt cho rằng nguy cơ tính toán sai lầm càng cao hơn khi Mỹ – Trung gần đây đổ lỗi cho nhau về việc không duy trì các kênh liên lạc quân sự. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin trong Đối thoại Shangri-La hôm 3/6 bày tỏ “quan ngại sâu sắc” khi Trung Quốc không sẵn sàng tham gia nghiêm túc hơn vào các cơ chế xử lý khủng hoảng tốt hơn giữa quân đội hai nước.

“Càng trao đổi nhiều, càng tránh được hiểu lầm và tính toán sai lầm có thể dẫn đến khủng hoảng hoặc xung đột”, ông Austin nói.

Đáp lại, trung tướng Cảnh Kiến Phong, phó tham mưu trưởng Bộ Tham mưu liên hợp Quân ủy Trung ương Trung Quốc, cáo buộc Mỹ tìm cách “kích động đối đầu theo khối bằng cách rao giảng chiến lược Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương” và tuyên bố quân đội Trung Quốc đã “chuẩn bị đầy đủ” cho mục tiêu “thống nhất” với đảo Đài Loan.

“Rủi ro lớn nhất chính là các vụ chạm mặt trên biển hay trên không có nguy cơ châm ngòi xung đột quân sự giữa hai cường quốc. Chỉ cần sĩ quan cấp cơ sở của một bên có hành động bột phát, thiếu kiềm chế, va chạm có thể xảy ra với tác động không thể lường trước”, chuyên gia Hoàng Việt cảnh báo.

BDN

Views: 0