Hai thông báo được đăng trên website của Cục Hải sự Trung Quốc (MSA) gần đây cho thấy nước này tiến hành hai cuộc tập trận ở Biển Đông từ ngày 21-22.7.
Một máy bay không người lái cất cánh từ một tàu thuộc Chiến khu Nam bộ của Trung Quốc trong một cuộc diễn tập tác chiến vào ngày 12.6.
Cụ thể, thông báo đăng ngày 20.7 nói rằng tập trận sẽ diễn ra từ 0 giờ ngày 21.7 đến 24 giờ ngày 22.7 ở Biển Đông trong khu vực được giới hạn bởi 4 tọa độ. Kết quả đối chiếu 4 tọa độ này lên Google Maps cho thấy khu vực tập trận nằm ở vùng biển phía đông bắc đảo Hải Nam của Trung Quốc.
Một thông báo khác được đăng trên website của MSA ngày 19.7 nói rằng tập trận sẽ diễn ra ở Biển Đông từ 9 giờ đến 13 giờ ngày 21.7. Kết quả đối chiếu 4 tọa độ giới hạn khu vực tập trận lên Google Maps cho thấy khu vực đó nằm ở vùng biển phía đông bắc đảo Hải Nam, khác với vị trí nói trên.
Cả hai thông báo không nói rõ quy mô tập trận, chỉ nói cấm tàu thuyền vào khu vực liên quan.
Trước đó, một thông báo được đăng trên website của MSA ngày 15.7 nói rằng tập trận sẽ diễn ra ở Biển Đông từ ngày 17-20.7, với khu vực tập trận được giới hạn bởi các điểm có 7 tọa độ. Kết quả đối chiếu 7 tọa độ lên Google Maps cho thấy khu vực tập trận dường như có một phần nằm trong quần đảo Hoàng Sa thuộc chủ quyền của Việt Nam.
Tại cuộc họp báo chiều 21.7, Phó phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng đã tái khẳng định lập trường của Việt Nam về việc Trung Quốc diễn tập quân sự tại khu vực quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam.
Trả lời câu hỏi của các phóng viên tại cuộc họp báo, Phó phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng nhấn mạnh lập trường của Việt Nam về việc Trung Quốc diễn tập quân sự tại quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam đã được nêu rõ nhiều lần, gần đây nhất là cuộc họp báo ngày 23.6.
“Chúng tôi kiên quyết phản đối các hành động vi phạm chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa”, bà Hằng nhắc lại.
Tính từ đầu năm đến nay, Trung Quốc đã tiến hành hoặc lên kế hoạch khoảng 47 cuộc tập trận ở Biển Đông, trong đó có 9 cuộc tập trận ở vịnh Bắc bộ, theo các thông báo được đăng trên website của MSA và thông tin từ tờ South China Morning Post.
Khu kinh tế Vân Phong có 19 phân khu chức năng phủ kín diện tích 70.000 ha phần đất liền và đảo theo định hướng huyện Vạn Ninh trở thành đô thị du lịch biển cao cấp, thị xã Ninh Hoà là đô thị công nghiệp.
Khu kinh tế Vân Phong.
UBND tỉnh Khánh Hòa vừa có tờ trình gửi HĐND tỉnh đề nghị thông qua đồ án điều chỉnh quy hoạch chung xây dựng khu kinh tế Vân Phong đến năm 2040, tầm nhìn đến năm 2050.
Khu kinh tế Vân Phong có diện tích 150.000 ha, trong đó diện tích phần mặt nước khoảng 80.000 ha, phần đất liền và đảo khoảng 70.000 ha thuộc hai huyện Vạn Ninh và Ninh Hoà.
Theo đồ án điều chỉnh quy hoạch, khu kinh tế Vân Phong là khu kinh tế tổng hợp đa ngành, đa lĩnh vực. Trong đó, kinh tế biển là nền tảng, có cảng trung chuyển container quốc tế và dịch vụ logistics, đô thị, dịch vụ, du lịch, công nghiệp giữ vai trò quan trọng, kết hợp phát triển các ngành kinh tế khác.
Khu kinh tế Vân Phong là trung tâm dịch vụ du lịch và vui chơi giải trí tổng hợp cao cấp có casino, sân golf tận dụng thế mạnh là cửa ngõ giao thương quốc tế để tạo ra những sản phẩm dịch vụ, du lịch độc đáo, khác biệt, hiện đại với chất lượng cao, có thương hiệu và khả năng cạnh tranh quốc tế.
Khu kinh tế Vân Phong còn được điều chỉnh là khu vực phát triển đô thị với hệ thống cơ sở hạ tầng kinh tế – xã hội phát triển đồng bộ, hiện đại đạt tiêu chuẩn đô thị thông minh bền vững góp phần quan trọng đưa Khánh Hòa trở thành đô thị trực thuộc trung ương vào năm 2030; là trung tâm kinh tế của tỉnh Khánh Hòa có vai trò đầu tàu thu hút đầu tư và là động lực phát triển kinh tế cho các vùng lân cận và cho cả nước;
Về nội dung điều chỉnh quy hoạch, khu kinh tế Vân Phong xác định 19 phân khu chức năng phủ kín diện tích 70.000 ha phần đất liền và đảo của khu kinh tế theo định hướng huyện Vạn Ninh trở thành đô thị du lịch biển cao cấp, thị xã Ninh Hoà là đô thị công nghiệp phù hợp với Nghị quyết 09NQ/TW ngày 28/01/2022 của Bộ Chính trị.
Theo đó, huyện Vạn Ninh với 13 phân khu chức năng, định hướng phát triển du lịch sinh thái – nghỉ dưỡng, sân golf cao cấp, các loại hình du lịch biệt lập ven biển kết hợp các hoạt động tham quan, du lịch trải nghiệm, trung tâm cảng biển quốc tế, khu phi thuế quan, khu du lịch cao cấp gắn với cảng du lịch đẳng cấp quốc tế…
Thị xã Ninh Hòa có 6 phân khu chức năng, định hướng phát triển các khu đô thị, dịch vụ du lịch và các khu công nghiệp công nghệ cao, khu công nghiệp chuyên sâu, khu công nghiệp hỗ trợ, và khu công nghiệp – đô thị – dịch vụ; định hướng phát triển khu chức năng công nghiệp gắn với cảng biển.
Đồ án điều chỉnh quy hoạch cũng định hướng bến cảng khách quốc tế tại khu vực Bắc Vân Phong; định hướng cảng hàng hóa Hòn Khói sang cảng hành khách, nâng cấp một số bến cảng hiện hữu và xây dựng mới cảng hàng hóa tổng hợp, container tại khu vực Nam Vân Phong; bổ sung đất công nghiệp phía Nam Vân Phong;
Đồng thời, nghiên cứu, bổ sung khu vực Bắc Vân Phong phát triển theo mô hình khu thương mại tự do trong tương lai khi hội đủ các yếu tố và điều kiện cần thiết; nghiên cứu quỹ đất phát triển công nghiệp theo hướng giảm đất công nghiệp khu vực Bắc Vân Phong và tăng đất công nghiệp tại Nam Vân Phong.
Cùng với đó, quy hoạch mới các khu tái định cư gồm: tại xã Vạn Long khoảng 100 ha, tại xã Vạn Thắng 100 ha, tại xã Ninh Diêm 120 ha, tại xã Ninh An 20 ha; mở rộng khu tái định cư Ninh Thủy 80 ha và Xóm Quán 15 ha, các khu tái định cư được bổ trí tại các khu vực thuận lợi để người dân có sự lựa chọn tốt nhất…
Tổng thống Nga nói trắng ra rằng, ông sẽ khai thác triệt để sự phụ thuộc khí đốt của châu Âu vào Nga, cái mà họ „tự đút đầu vào rọ“. Putin đe dọa, sẽ tiếp tục cắt đi 50% lượng khí vốn đã giảm qua Nord Stream 1 vào cuối tháng 7 – và bất ngờ đưa Nord Stream 2 vào „cuộc chơi“.
Russlands Präsident am Dienstag bei seiner Ankunft auf dem Flughafen von Teheran Quelle: AP/Konstantin Zavragin
Sự lo lắng của Đức trong nhiều tuần nay đến từ hướng Đông. Bởi vì cường quốc kinh tế lớn thứ tư trên thế giới này đã trở nên phụ thuộc một cách nghiêm trọng vào nguồn cung cấp khí đốt tự nhiên của Nga trong nhiều năm. Chính phủ Liên bang biết rằng Vladimir Putin nắm châu Âu nói chung và nước Đức nói riêng trong tay. Hiện Tổng thống Nga đang bắt đầu khai thác triệt để sức mạnh khí đốt của mình.
Mới hôm tối thứ Ba, thốt nhiên Putin trấn an rằng, Công ty khí đốt Nga Gazprom sẽ thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ của mình. Nhưng gần như trong cùng một nhịp thở, ông ta cảnh báo châu Âu rằng, sẽ tiếp tục cắt giảm bớt nguồn cung cấp khí đốt của Nga thông qua đường ống Nord Stream 1 ở Biển Baltic và sau đó, ông cũng ám chỉ rằng ông có thể cố gắng thúc ép, thuyết phục châu Âu và Đức nghiệm thu vận hành đường ống Nord Stream 2 bị đình trệ, do phản ứng chống chiến tranh của họ.
Ông Putin đã nói vào tối thứ Tư bên lề cuộc gặp thượng đỉnh với Tổng thống Iran Ebrahim Raisi và Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan tại Tehran rằng, lượng khí đốt hàng ngày chảy qua Nord Stream 1 có thể giảm đáng kể nếu Nga không nhận lại Turbin cho Pipeline 1 được sửa chữa ở Canada – và nhấn mạnh: „Chúng tôi vẫn còn một tuyến đường đã hoàn thành – đó là Nord Stream 2 đã „có thể đưa vào hoạt động ”.
Nếu không có Turbin, thì lượng khí đốt có nguy cơ giảm xuống 33 triệu mét khối mỗi ngày vào cuối tháng 7, do việc sửa chữa cần thiết của một „tổ máy khác“, gần như đúng một nửa của 67 triệu mét khối mà Nga đã giảm công suất kể từ tháng 6. Và sẽ chỉ bằng 1/5 công suất tối đa của đường ống là khoảng 150 triệu mét khối mỗi ngày. Đường ống Nord Stream 1 – là đường ống dẫn khí đốt quan trọng nhất từ Nga sang Đức – được đưa vào hoạt động năm 2011. Đường ống dài hơn 1.200 km hiện đang ngừng hoạt động hoàn toàn để bảo trì hàng năm.
Theo kế hoạch dự kiến, việc bảo trì kéo dài đến thứ Năm 21.07.2022. Liệu hệ thống đường ống đó có hoạt động trở lại hay không và ở mức độ nào, vẫn là chủ đề nóng bỏng được đồn đoán ở Đức và châu Âu trong nhiều ngày qua. Turbin của Siemens được sửa chữa ở Canada đóng một vai trò then chốt trong việc này. Chính phủ Ottawa ngăn chặn chuyển Turbin trong một thời gian dài vì các lệnh trừng phạt của phương Tây, do hậu quả của cuộc chiến tranh xâm lược của Nga chống lại Ukraine. Ukraine kêu gọi không giao Turbin. Nhưng ngày càng có nhiều lo ngại từ phương Tây rằng, Putin có thể sử dụng việc chưa giao Turbin như một cớ để tiếp tục cắt giảm thêm nguồn khí đốt.
Trước hết, Đức, quốc gia phụ thuộc một cách „sống còn“ vào khí đốt của Nga, đã đấu tranh thành công trong việc chuyển giao Turbin cho Cộng hòa Liên bang với một giấy phép đặc biệt để sau đó lắp đặt nó vào đường ống dẫn khí trên Biển Baltic. Theo quan điểm của Chính phủ Đức, việc chuyển giao Turbin này được miễn trừ khỏi các lệnh trừng phạt của EU đối với Nga vì chúng không nhằm mục đích vận chuyển khí đốt.
Theo Matxcơva, cho đến nay cả Turbin và các tài liệu liên quan đều chưa được chuyển đến. Ngoài ra, người ta vẫn lo ngại liệu Vladimir Putin có còn tìm ra được lý do nào mới để cắt giảm nguồn cung cấp khí đốt, ngay cả khi lắp đặt Turbin xong rồi hay không – và một lần nữa cho thấy rằng, rất có thể Chính phủ Liên bang đang bị „dắt mũi“, mặc dù có những nỗ lực tích cực quan hệ với Điện Kremlin.
Các tuyên bố của Putin tại Tehran cho thấy rằng, trong mọi tình huống ngay cả sau khi công việc bảo trì hoàn thành và cả khi đã lắp đặt xong Turbin, đường ống vẫn có thể không hoạt động trở lại hết công suất. Ngoài ra việc nhắc nhở đến Nord Stream (2?) cũng khiến người ta phải lưu ý.
Putin bất ngờ „vẽ đường“ đến sự liên quan giữa hai tuyến đường ống trên biển Baltic. Với cách lập luận trên, Putin chỉ ra rằng, ông có thể cố tình đóng đường ống Nord Stream 1 và đẩy châu Âu vào thế lo sợ cho mùa Đông sắp tới không có khí đốt của Nga để sưởi, đến mức thậm chí sẽ đồng ý cho vận hành Nord Stream 2. Đây sẽ là một sự sỉ nhục mang tính biểu tượng to lớn. Và dường như thể vẫn chưa đủ, Putin còn nói thêm rằng, chỉ cấp một nửa khối lượng theo kế hoạch ban đầu qua đường ống Biển Baltic vì Nga cần phần còn lại cho nhu cầu trong nước.
Nord Stream 2 đã gây tranh cãi gay gắt ngay cả trước khi Nga xâm lược Ukraine. Việc xây dựng đường ống được Đức và Nga phong tỏa vào năm 2015 – một năm sau khi sáp nhập Crimea và khi bắt đầu cuộc chiến của Nga ở miền đông Ukraine. Rõ ràng ngay từ đầu là với hai đường ống Nord Stream, khí đốt của Nga có thể chảy hoàn toàn qua Biển Baltic – và Ukraine và Ba Lan có thể bị bỏ qua như các quốc gia trung chuyển. Điều đó sẽ làm suy yếu hàng loạt vị trí địa chiến lược của các quốc gia này.
Bất chấp tất cả những lời cảnh báo, Chính phủ Liên bang – trước hết là các bộ trưởng SPD – đã thúc đẩy việc xây dựng đường ống. Bình thường thì trọng tâm là quan hệ với Nga và việc cung cấp khí đốt giá rẻ cho nền kinh tế Đức. Nhưng thực tế thì kể từ năm 2014, ngày càng có nhiều dấu hiệu cho thấy Vladimir Putin muốn xóa sổ Ukraine khỏi bản đồ và hầu như không ai ở Berlin muốn cho vào tai điều này.
Mãi cho đến ngày Nga xâm lược Ukraine, Thủ tướng Olaf Scholz (SPD) mới sẵn sàng dừng Nord Stream 2. và Đức đã đình chỉ qui trình phê duyệt hoạt động của đường ống. Sự kết thúc của Nord Stream 2 vẫn được coi là một trong những biện pháp mà Đức đã thực hiện để đáp trả một cách cương quyết cuộc xâm lược của Nga vào Ukraine.
Nếu bây giờ Cộng hòa Liên bang buộc phải trở lại nghiệm thu và cho phép đường ống hoạt động, vì bị Vladimir Putin „chơi ép“, thì đó sẽ là một dấu hiệu mới của sự thất bại „vĩ đại“ của chính sách năng lượng dưới thời các Thủ tướng Gerhard Schröder (SPD) và Angela Merkel (CDU).
Trong một hội thảo về phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm môi trường do Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (C49) tổ chức tại TP.HCM, thiếu tướng Nguyễn Xuân Lý – cục trưởng C49 từng phát biểu: “Karl Marx đã phân tích rồi, nhà tư bản vì mối lợi 300%, dù biết sẽ bị treo cổ họ vẫn làm. Còn với lĩnh vực môi trường của chúng ta hiện nay, có những hành vi vi phạm làm lợi cho doanh nghiệp cả ngàn phần trăm thì chắc chắn sẽ có nhiều doanh nghiệp cũng sẵn sàng vi phạm”.
Thế nên ngày nay ở Việt Nam, có một số ít “Tư sản Đỏ”, tham nhũng không biết sợ là gì kể cũng “là phải”. Bởi vì, thực chất của lợi nhuận (Tư bản) và tham nhũng như: tham ô, đưa hối lộ, nhận hối lộ… chung quy lại đều do cơn khát tiền bạc, vật chất mà ra.
Trong đại án Việt Á, theo Tổng cục Hải Quan cho biết: Công ty cổ phần Công nghệ Việt Á, nhập khẩu 3 triệu que kit test Covid-19, từ Trung Quốc với giá 21.560 VNĐ/1 que. Về Việt Nam, công ty này đã biến hoá, móc ngoặc với các cơ quan chức năng Nhà nước và lợi dụng dịch Covid-19 đang lúc “nước sôi, lửa bỏng” để đôn thổi nâng giá bán các bộ kit test Covid-19 (bao gồm que kit và y cụ kèm theo), được Bộ Y tế cùng cơ quan hữu trách đồng ý cho bán với giá “cắt cổ” công khai là 470.000 VNĐ/1 bộ. Như vậy mới tính sơ, công ty cổ phần Công nghệ Việt Á đã thu về lợi nhuận “khủng khiếp” là trên 1000 % (kể cả tiền que kít và y cụ kèm theo). Thật ngoài sức tưởng tượng của các doanh nhân làm ăn chân chính và vượt rất xa sự nghiên cứu, chiêm nghiệm thực tế về xã hội Tư bản của ông Karl Marx.
Một thí dụ khác: Cơ quan truyền thông đại chúng đã đưa tin về vụ đưa hối lộ hàng trăm nghìn USD tại Cục Lãnh sự, Bộ Ngoại Giao Việt Nam, cũng xảy ra trong thời dịch Covid-19 với chiêu bài rất chi là nhăn văn “giải cứu công dân”, đã làm cho mấy cán bộ Cục này “tay nhúng chàm” mà không biết sợ.
Khôi hài ở chỗ, điều 364, khoản 4, Bộ Luật Hình sự hiện hành, quy định về tội đưa hối lộ chỉ chịu khung hình phạt cao nhất 20 năm tù. Không có quy định khung hình phạt tử hình, hoặc tù chung thân cho tội đưa hối lộ. Điều này đồng nghĩa với hành vi phạm tội đưa hối lộ 100 tỷ, chứ 1000 tỷ trở lên cũng chỉ đến tù 20 năm là cùng.
Trong khi đó, dù có tội nặng đến đâu đi chăng nữa mà phạm nhân xin nộp 1 số tiền không đáng kể gọi là “đền bù thiệt hại”, thì cũng sẽ được Tòa án giảm tội tha mạng-thoát án tử hình.
Ngoài ra vừa rồi, trong hội nghị Ban Chỉ đạo ở Trung ương tổng kết 10 năm phòng chống tham nhũng; ông Viện trưởng VKSND tối cao lại phát kiến, đề xuất tăng phòng ngừa, giảm xử lý hình sự, thay thế bằng khởi kiện dân sự và tạo điều kiện khôi phục hậu quả với tội phạm tham nhũng…
Tôi cho rằng (phát kiến, đề xuất này) chỉ đúng về mặt nguyên tắc, lý tưởng, lý thuyết thuần túy. Còn thực tiễn, thực tại diễn ra đơn cử như đại án Việt Á, đã đưa tiền hối lộ các quan chức tới 800 tỷ VNĐ, để thu về lợi nhuận (mới sơ tính) đến trên 1000%, thì tội phạm tham nhũng ở Việt Nam thời nay vẫn rất khó thuyên giảm-nếu như “nhân đạo, nhân văn” quá đà mà không có hình thức trừng phạt nghiêm khắc hơn, nhằm tăng tính răn đe.
Lê Đặng Thịnh
Nội dung bài viết là quan điểm riêng của tác giả không đại diện cho Báo.
Mới đây, lãnh đạo Cơ quan Hàng không và vũ trụ Mỹ (NASA) đã cảnh báo về một “cuộc chạy đua không gian” mới giữa Mỹ với Trung Quốc khi cho rằng Trung Quốc muốn tuyên bố chủ quyền trên Mặt trăng.
Hình ảnh phi hành gia Trung Quốc.
Trong một bài phỏng vấn được tờ Bild của Đức đăng tải, Giám đốc NASA Bill Nelson cho rằng Trung Quốc có ý định kiểm soát Mặt trăng và ngăn cản các nước khác khám phá nơi này. Ông cũng cáo buộc Trung Quốc ăn cắp công nghệ từ nước khác và đang tìm cách phá hủy vệ tinh do các nước khác phóng lên. Chương trình không gian của Trung Quốc do quân đội nước này điều hành, còn NASA quản lý một chương trình không gian dân sự hòa bình và cởi mở với sự tham gia của quốc tế.
Những tuyên bố của ông Nelson cho thấy giới chức Mỹ ngày càng lo ngại về các bước tiến gần đây của Trung Quốc trong không gian. Năm ngoái, Trung Quốc công bố đang hợp tác với Nga xây dựng Trạm nghiên cứu khoa học quốc tế trên Mặt trăng (ILRS). Công trình này sẽ giúp các phi hành gia Trung Quốc và Nga nghiên cứu, khám phá trên bề mặt Mặt trăng cũng như trong không gian.
Ngay lập tức, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên đã lên tiếng cáo buộc ông Bill Nelson “nói dối trắng trợn” và bôi nhọ Trung Quốc.
“Đây không phải lần đầu tiên người đứng đầu NASA bỏ qua thực tế và có tuyên bố thiếu trách nhiệm về Trung Quốc. Mỹ đã liên tục xây dựng một chiến dịch bôi đen nhằm nhằm phá vỡ các hoạt động bình thường và hợp lý của Trung Quốc ngoài không gian. Trung Quốc kiên quyết phản đối các tuyên bố thiếu trách nhiệm như vậy”, ông Triệu Lập Kiên nói.
Ngoài ra, ông Triệu còn tuyên bố Trung Quốc luôn thúc đẩy xây dựng “tương lai chung cho nhân loại” ngoài không gian, cũng như phản đối việc vũ khí hóa hay bất cứ cuộc chạy đua vũ trang nào ở đó.
Giới phân tích cho rằng việc Mỹ và Trung Quốc thiếu hợp tác trong thám hiểm không gian là đặc biệt nguy hiểm trong thời đại mà vũ trụ ngày càng trở nên đông đúc. Và việc hai “ông lớn” Mỹ – Trung không có tiếng nói chung trong không gian không chỉ dẫn đến nguy cơ xảy ra cuộc chạy đua vũ trang mà còn tạo ra xung đột về việc khai thác nguồn tài nguyên trị giá hàng trăm tỉ USD trên Mặt trăng và những nơi khác.
“Rủi ro lớn nhất là việc có hai bộ quy tắc trái ngược nhau”, ông Malcolm Davis, nhà nghiên cứu chính sách về không gian tại Viện Chính sách Chiến lược Australia, nhận định. Ông Davis dự đoán Trung Quốc vào những năm 2030 sẽ tuyên bố sở hữu nguồn tài nguyên trên Mặt trăng, giống như cách mà Trung Quốc từng tuyên bố chủ quyền phi pháp đối với gần như toàn bộ Biển Ðông.
Theo tờ Bloomberg, trung tâm của cuộc tranh chấp trong không gian giữa Mỹ và Trung Quốc là Hiệp định Artemis do Mỹ soạn thảo. Ðó là bộ nguyên tắc không ràng buộc về mặt pháp lý để điều chỉnh hoạt động trên Mặt trăng, sao Hỏa… Sáng kiến này là nền tảng cho nỗ lực của NASA nhằm đưa các phi hành gia lên Mặt trăng trong thập niên này và bắt đầu các hoạt động khai khoáng tại đây. Cho đến nay, 19 quốc gia đã đồng ý ủng hộ Hiệp định này.
Bloomberg cho hay, một trong những vấn đề chính của Trung Quốc đối với Hiệp định Artemis là điều khoản nhằm cho phép các quốc gia chỉ định các “vùng an toàn” trên Mặt trăng.
Ðối với Mỹ và các đối tác của Hiệp định Artemis, các khu vực đặc quyền này là cách để tuân thủ các nghĩa vụ mà hiệp ước quy định, trong đó yêu cầu các nước tránh “sự can thiệp có hại” vào không gian. Thế nhưng, đối với Trung Quốc, các vùng an toàn này vi phạm luật pháp quốc tế. Tờ Trung Hoa Nhật báo hồi tháng 1 thậm chí còn cho rằng NASA “phát minh” ra các “vùng an toàn” là nhằm cho phép các chính phủ cũng như các công ty “giành” các khu vực trên Mặt trăng.
Thực chất, Hiệp định Artemis của Mỹ không thay thế Hiệp ước Không gian vũ trụ năm 1967 vẫn còn hiệu lực, mà chỉ giúp củng cố mối quan hệ hòa bình trên Mặt trăng. Hiệp ước Không gian vũ trụ bao gồm 17 nguyên tắc được tạo ra để bảo đảm sự công bằng và các mối quan hệ hòa bình vào thời điểm con người lần đầu tiên khám phá vũ trụ. Thỏa thuận này cấm vũ khí hủy diệt hàng loạt ngoài không gian, cấm các hoạt động quân sự trên các thiên thể và nêu chi tiết các quy tắc ràng buộc pháp lý quản lý việc thăm dò và sử dụng không gian một cách hòa bình.
Dễ dàng nhận thấy, khi Mỹ và Trung Quốc cùng nhắm tới Mặt trăng, nhu cầu thiết lập những quy tắc để tránh xung đột ngày càng trở nên cấp thiết. Hơn nữa, trong bối cảnh ngày càng có nhiều quốc gia hiện diện và cạnh tranh trong vũ trụ, những nguyên tắc chỉnh chu cần được thiết lập một cách rõ ràng, từ đó tạo ra môi trường an toàn và minh bạch, thúc đẩy các hoạt động khám phá, khoa học và thương mại.
Các hoạt động xây dựng trái phép được Trung Quốc liên tục tiến hành tại hai quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa của Việt Nam.
Cấu trúc bí ẩn trên đảo Quang Hòa thuộc quần đảo Hoàng Sa chụp ngày 12/6.
Trong báo cáo ngày 8/7 của Sáng kiến Minh bạch hàng hải châu Á (AMTI) cho biết từ cuối năm 2019 đến năm 2021, Trung Quốc đã dựng lên các cấu trúc lớn có mái che màu xanh bí ẩn trên mọi thực thể mà nước này chiếm đóng phi pháp ở quần đảo Trường Sa của Việt Nam.
Sáng kiến Minh bạch hàng hải châu Á (AMTI) là chương trình thuộc Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS, trụ sở ở Mỹ).
AMTI cho biết các cấu trúc này dường như được làm theo tiêu chuẩn, hầu hết dài 50 m và rộng 15 hoặc 25 m. Công trình xuất hiện đầu tiên trên đá Chữ Thập vào tháng 11/2019 và sau đó xuất hiện trên 6 bãi đá khác mà Trung Quốc đang chiếm đóng phi pháp tại Trường Sa của Việt Nam. Trung Quốc cũng lắp đặt trái phép các cấu trúc chưa rõ mục đích tại quần đảo Hoàng Sa thuộc chủ quyền Việt Nam.
Ngoài ra, khu vực bến cảng tại các đảo Linh Côn, Quang Ảnh và Hoàng Sa thuộc quần đảo Hoàng Sa đều đã được mở rộng trong 2 năm qua, theo báo cáo trên. AMTI đã xem xét và đối chiếu hình ảnh vệ tinh từ Maxar để phát hiện sự thay đổi.
Trước đó, đầu năm 2021, Trung Quốc lắp đặt nhiều tấm pin năng lượng Mặt Trời trên mái một số công trình khắp đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam. Đảo Phú Lâm hiện là trung tâm các hoạt động quân sự và dân sự của Trung Quốc tại Biển Đông.
Tại đá Vành Khăn, nhiều công trình chống chịu thời tiết được lắp đặt trong giai đoạn cuối 2020 đến đầu 2022.
Cũng theo AMTI, từ cuối 2019 đến 2021, có nhiều công trình bí ẩn với mái màu xanh nước biển xuất hiện trên tất cả các đảo do Trung Quốc chiếm đóng trái phép ở quần đảo Trường Sa.
Các công trình này dường như có kích thước tiêu chuẩn, dài khoảng 50 m, rộng 15-20 m. Công trình đầu tiên được ghi nhận tại đá Chữ Thập tháng 11/2019, sau đó lần lượt tại đá Su Bi, Vành Khăn, Ga Ven, Tư Nghĩa, Gạc Ma và Châu Viên.
Các công trình mái xanh sau đó được phát hiện tại đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa tháng 4/2021, đảo Quang Hòa tháng 6/2021, đảo Hoàng Sa tháng 8/2021. Đến tháng 1 năm nay, công trình trên đảo Phú Lâm bị dỡ bỏ.
Déjà-vu auf Bali: Wie schon im April in Washington können sich die Ressortchefs auch bei ihrem jüngsten Treffen in Indonesien nicht auf ein gemeinsames Statement einigen.
US-Finanzministerin Janet Yellen mit ihrem südafrikanischen Kollegen Enoch Godongwana
Die G20-Finanzminister haben ihr Treffen in Indonesien aufgrund unterschiedlicher Positionen zu Russlands Krieg gegen die Ukraine ohne ein gemeinsames Abschlusskommuniqué beendet. Allerdings habe hinsichtlich der Bewältigung von Nahrungsmittelengpässen und der meisten anderen Konferenzthemen Übereinstimmung geherrscht, sagte die indonesische Ressortchefin Sri Mulyani Indrawati zum Abschluss des zweitägigen Treffens in Nusa Dua auf der Insel Bali. Alle Teilnehmer hätten sich zum Geist der Zusammenarbeit und des Multilateralismus bekannt, so die Gastgeberin. Auch US-Finanzministerin Janet Yellen sprach von einer starken Übereinstimmung der G20-Vertreter unter anderem in Fragen der Nahrungsmittelversorgung.
Bereits vor Abschluss des Treffens hatten Insider gesagt, dass kein gemeinsames Abschlusskommuniqué erwartet werde. Die Bewertung des russischen Angriffs und der Kriegsfolgen spaltet die Gruppe der zwanzig führenden Industrie- und Schwellenländer, zu denen auch Russland gehört. China, Indien und Südafrika treten Moskau gegenüber wesentlich zurückhaltender auf als etwa die USA und europäische Staaten. Im April hatte es bei einem Treffen in Washington ebenfalls keine gemeinsame G20-Abschlusserklärung der Finanzminister gegeben.
Russlands Finanzminister schickte seinen Stellvertreter, Timur Maksimow (rechts), nach Bali
Am Freitag hatten unter anderem US-Finanzministerin Yellen und ihre kanadische Kollegin Chrystia Freeland den seit 24. Februar dauernden Krieg verurteilt und ihn als die momentan größte Bedrohung für die Weltwirtschaft bezeichnet. Der russische Finanzminister Anton Siluanow nahm nur virtuell an dem Treffen teil, am Ort war lediglich sein Stellvertreter.
Bei der Eröffnung des zweiten Sitzungstages hatte der Gouverneur der indonesischen Zentralbank, Perry Warjiyo, gesagt, die Mitglieder hätten fruchtbare Gespräche geführt. Doch die G20 müssten konkrete Ergebnisse liefern, um die Weltwirtschaft zu unterstützen. Auf der Agenda standen unter anderem die Finanzstabilität nach der Corona-Pandemie, Krypto-Währungen und klimabedingte Finanzrisiken. Bei den Verhandlungen ging es auch um die Entschuldung armer Länder, die Vorbereitung auf künftige Pandemien sowie die Bekämpfung der Inflation.
Theo danh mục mới được công bố, trong 34 cảng biển Việt Nam có 2 cảng biển loại đặc biệt, 11 cảng biển loại 1, 7 cảng biển loại 2 và 14 cảng biển loại 3.
Bốc xếp container tại cảng Lạch Huyện.
Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Văn Thành vừa ký Quyết định số 804/QĐ-TTg ngày 8/7/2022 công bố danh mục 34 cảng biển Việt Nam.
Theo danh mục này, trong 34 cảng biển Việt Nam có 2 cảng biển loại đặc biệt, 11 cảng biển loại 1, 7 cảng biển loại 2 và 14 cảng biển loại 3.
Cụ thể, cảng biển Hải Phòng và cảng biển Bà Rịa-Vũng Tàu là 2 cảng biển loại đặc biệt.
11 cảng biển loại 1 gồm: Cảng biển Quảng Ninh, Cảng biển Thanh Hóa, Cảng biển Nghệ An, Cảng biển Hà Tĩnh, Cảng biển Đà Nẵng, Cảng biển Quảng Ngãi, Cảng biển Bình Định, Cảng biển Khánh Hòa, Cảng biển Thành phố Hồ Chí Minh, Cảng biển Đồng Nai, Cảng biển Cần Thơ.
7 cảng biển loại 2 gồm: Cảng biển Quảng Bình, Cảng biển Quảng Trị, Cảng biển Thừa Thiên-Huế, Cảng biển Bình Thuận, Cảng biển Đồng Tháp, Cảng biển Hậu Giang và Cảng biển Trà Vinh.
14 cảng biển loại 3 gồm: Cảng biển Nam Định, Cảng biển Thái Bình, Cảng biển Quảng Nam, Cảng biển Phú Yên, Cảng biển Ninh Thuận, Cảng biển Bình Dương, Cảng biển Long An, Cảng biển Tiền Giang, Cảng biển Bến Tre, Cảng biển Sóc Trăng, Cảng biển An Giang, Cảng biển Vĩnh Long, Cảng biển Cà Mau và Cảng biển Kiên Giang.
Trước đó, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 76/2021/NĐ-CP ngày 28/7/2021 quy định tiêu chí phân loại cảng biển. Theo Nghị định này, tiêu chí để đánh giá, phân loại các cảng biển tại Việt Nam gồm tiêu chí về phạm vi ảnh hưởng của cảng biển và tiêu chí về quy mô của cảng biển.
Tiêu chí về phạm vi ảnh hưởng của cảng biển được đánh giá trên cơ sở quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng biển được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền phê duyệt, qua các chỉ tiêu sau: Cảng biển phục vụ cho việc phát triển kinh tế-xã hội của cả nước, hoặc liên vùng và có chức năng trung chuyển quốc tế, hoặc cảng cửa ngõ quốc tế; cảng biển phục vụ cho việc phát triển kinh tế-xã hội của cả nước hoặc liên vùng; cảng biển phục vụ cho việc phát triển kinh tế-xã hội của vùng; cảng biển phục vụ cho việc phát triển kinh tế-xã hội của địa phương.
Tiêu chí về quy mô của cảng biển được đánh giá trên cơ sở sản lượng hàng hóa thông qua và cỡ trọng tải tàu được tiếp nhận tại cảng biển, thông qua các chỉ tiêu sau: sản lượng hàng hóa thông qua cảng biển; cỡ trọng tải tàu tiếp nhận tại cảng biển.
Nghị định quy định việc đánh giá, phân loại cảng biển theo phương thức chấm điểm. Thang điểm đánh giá là 100 điểm. Thang điểm đánh giá được xác định cụ thể đối với từng tiêu chí.
Dựa vào số điểm, cảng biển được đánh giá và phân thành 4 loại. Đó là cảng biển đặc biệt có tổng số điểm chấm đạt trên 90 điểm; cảng biển loại 1 có tổng số điểm chấm đạt trên 70 điểm đến 90 điểm; cảng biển loại 2 có tổng số điểm chấm đạt từ 50 điểm đến 70 điểm; cảng biển loại 3 có tổng số điểm chấm dưới 50 điểm.
UAV trinh sát các vị trí của đối phương và ném bom. Trong chiến tranh Ukraine, máy bay không người lái là một trong những vũ khí quan trọng nhất mà quân đội đang sử dụng. Phóng viên đài DW đã cho một cái nhìn rõ nét về dây chuyền sản xuất UAV quân sự ở Latvia.
Drohne Typ Atlas Pro
Cảm biến vân tay, trạm kiểm tra an ninh, áo khoác phòng thí nghiệm và bất kỳ ai muốn vào xưởng sản xuất nhỏ ở Riga đều phải bọc tóc và bọc chân. Ngay cả không khí ở đây cũng được lọc sạch bụi. Mọi thứ phải sạch để việc sản xuất UAV không bị ảnh hưởng. Tham gia lắp ráp các thiết bị công nghệ cao có cả những người lánh nạn chiến tranh. „Khi bắt đầu làm việc ở đây, tôi thậm chí không biết phải vặn về hướng nào để siết chặt ốc vít hoặc tháo ra“, một cô công nhân người Ukraine chỉ vào chiếc tuốc nơ vít của mình kể lại. Cô và các đồng nghiệp đến Latvia sau khi Nga tấn công Ukraine, họ từng là kế toán và quản lý thư viện ở Ukraine, nhưng bây giờ họ chế tạo máy bay không người lái cho quân đội Ukraine: Công việc hàng này là, lắp động cơ, gắn bảng mạch điện tử và các chi tiết máy ảnh vào máy bay không người lái.
Công ty Atlas Aerospace một công ty của Latvia chuyên chế tạo UAV, đã kịp thời mở rộng sản xuất nhằm đáp ứng sự bùng nổ về nhu cầu máy bay do thám quân sự không người lái. „Tôi từng rất vui khi bán được 10 chiếc máy bay không người lái mỗi tháng. Ngày nay, mỗi tháng chúng tôi cố gắng tăng lên 700 chiếc, mà vẫn chưa đủ. Chúng tôi phải nghĩ cách nào đó để có thể bán được nhiều hơn“, Giám đốc điều hành Atlas, Ivan Tolchinsky tiết lộ.
Ivan Tolchinsky, 36 tuổi sinh ra ở Ukraine nhưng lớn lên ở Israel. Anh là một cựu chiến binh. Tolchinsky phục vụ trong quân đội Israel với tư cách là lính bắn tỉa của một đơn vị đặc biệt trong Chiến tranh Lebanon. Về sau, anh học về kỹ thuật hàng không vũ trụ. Anh cho biết, việc công ty của anh có trụ sở tại Latvia chỉ là một sự trùng hợp ngẫu nhiên. Sản xuất máy bay không người lái ở Israel có lẽ khó khăn hơn nhiều.
UAV quân sự ở Riga
„Một cuộc cách mạng trên mặt bằng chiến thuật“
Atlas Aerospace chế tạo những chiếc máy bay không người lái nhỏ, gọn, gấp lại có thể bỏ vừa vào ba lô. Ban đầu, công ty cũng chỉ tính đến thị trường dân sự, thế nhưng hiện nay lại trong tiêu điểm của lĩnh vực quân sự. Công ty hiện đang chế tạo máy bay không người lái của mình theo tiêu chuẩn NATO. Trước chiến tranh, quân đội Hà Lan là một khách hàng lớn. Tuy nhiên, kể từ khi chiến tranh Ukraine bùng nổ, gần như toàn bộ hoạt động của dây chuyền sản xuất đã được chuyển sang phục vụ cho vùng chiến sự.
Các máy bay không người lái mà Atlas chế tạo được các lực lượng đặc biệt Ukraine rất ưa thích. Một đội nhỏ gồm bốn binh sĩ có thể sử dụng một máy bay không người lái để thám thính môt khu vực rộng lớn. Nguồn cấp dữ liệu video được truyền đến trụ sở chính trong thời gian thực. Máy ảnh nhiệt biến đêm thành ngày. Với mười hai đơn vị như vậy hoạt động đồng thời trên các khu vực khác nhau dọc theo chiến tuyến, họ có thể cung cấp cho các cấp chỉ huy tại tổng hành dinh có một cái nhìn tổng thể về mặt trận. Công ty đã chuyển giao hơn 100 máy bay không người lái cho quân đội Ukraine và họ còn đề nghị cấp thêm.
Một đội biệt kích Ukraine với Drohnen
„Máy bay không người lái là một cuộc cách mạng ở mặt bằng chiến thuật,“ ông chủ của Atlas, Tolchinsky, say sưa nói. „Các binh sĩ trên chiến trường giờ đây có thể tiến hành trinh sát một cách độc lập. Ví dụ, nếu một nhóm binh sĩ muốn băng qua một con đường, họ có thể sử dụng thiết bị bay không người lái để kiểm tra trước xem kẻ thù đã đặt ổ phục kích hay không“.
„Chiến sự có lẽ đã trở nên rõ ràng hơn một chút“, chuyên gia về UAV Ulrike Franke, nhà nghiên cứu tại Hội đồng quan hệ đối ngoại châu Âu, phân tích. „Bạn có những người lính giờ đây có thể hành động độc lập hơn. Bởi vì giờ đây họ có thông tin về những gì đằng sau bức tường tiếp theo hoặc những gì đang xảy ra trên ngọn đồi tiếp theo.“
Drohnen trinh sát kẻ thù và ném bom
Trong cuộc xung đột vũ trang lớn nhất ở châu Âu kể từ khi Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, máy bay không người lái hiện có mặt khắp nơi. Đặc biệt, máy bay không người lái nghiệp dư thương mại từ thị trường điện tử đang rất phổ biến. Các video đang tràn lan trên Internet tuyên truyền về những người lính đã cải tạo những chiếc máy bay không người lái này và sử dụng chúng để ném những quả bom nhỏ, hoặc lựu đạn có bộ hẹn giờ hay ngòi nổ được gắn vào máy bay không người lái bằng thiết bị phóng sản xuất tại nhà từ máy in 3D và được kích hoạt từ xa.
Nhiều máy bay không người lái „mậu dịch“ này có xuất xứ từ Trung Quốc. Các binh sĩ Ukraine cáo buộc rằng, nhà sản xuất máy bay không người lái Trung Quốc và thương hiệu DJI hàng đầu thị trường đã chuyển thông tin xác định toạ độ và dữ liệu bay cho quân đội Nga. DJI đã phủ nhận rằng, không có bất kỳ sự hợp tác nào như vậy.
Các tổ chức quân sự phương Tây cũng có UAV của Trung Quốc trong kho vũ khí của họ. Nhà khoa học Ulrike Franke cho biết một vấn đề: „Thủy quân lục chiến Mỹ, hải quân Đức và Hà Lan đã mua sắm các hệ thống máy bay không người lái dân dụng của Trung Quốc để sử dụng trên tàu chiến của họ. Điều này tất nhiên là có vấn đề đối với an ninh quốc gia“.
Máy bay không người lái dân dụng có một nhược điểm nữa: Chúng hoạt động trên một dải tần cố định nên dễ bị nhiễu. Cái gọi là „thiết bị gây nhiễu“ có thể khiến máy bay không người lái gặp sự cố (rớt). Máy bay không người lái của Atlas Aerospace thay đổi tần số và như thế ngăn chặn được điều này. Vì lý do đó mà chúng cũng rất được ưa chuộng.
Việc lắp ráp Drohnen đòi hỏi độ chính xác cao
Trở lại Latvia, một nhóm phụ nữ đang cắm cúi xuống bàn làm việc, với găng tay, nhíp và dao cắt. Họ thực hành cách lắp ráp một chiếc máy ảnh cho UAV. Hai trong số những phụ nữ đó đến từ Ukraine. Họ tự hào về công việc mới của mình. „Chúng tôi chế tạo máy bay không người lái cho quân đội Ukraine. Với sự giúp đỡ của khí tài này, chúng tôi sẽ giành chiến thắng trong cuộc chiến“, cô giáo dạy nghề nói.
Atlas muốn mở rộng sản xuất và xây dựng một cơ sở hoàn thiện khác để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng. Trung bình, một máy bay không người lái có thể sống sót trong 48 giờ chiến đấu – do đó, dòng chảy vật liệu chiến tranh đến Ukraine vẫn sẽ tiếp tục.
Trong xã hội ngày nay, vai trò của vũ khí và quân đội mang một ý nghĩa sâu xa hơn là sát hại. Một lực lượng quân sự mạnh thường được sử dụng như một lực lượng răn đe để duy trì hòa bình thế giới và an toàn cho nhân loại. Chiến tranh luôn tiềm ẩn chứ vẫn chưa bao giờ dừng lại.
Trong số các loại sự kiện cạnh tranh quân sự khác nhau trên vùng trời ven biển xung quanh Trung Quốc đại lục, xung đột nghiêm trọng nhất không phải là có bao nhiêu máy bay quân sự Trung Quốc đi vào vùng nhận dạng phòng không của Đài Loan mà là các cuộc đối đầu quân sự giữa ĐCSTQ với Mỹ và các đồng minh trong các hoạt động do thám tình báo, một số cuộc đối đầu này đã đạt đến điểm mấu chốt của một cuộc chiến tranh nóng, và thậm chí gây ra thương vong.
Vì vậy, cho dù cuộc chạm trán giữa máy bay chiến đấu của Trung Quốc và máy bay trinh sát của Mỹ và phương Tây là tình cờ hay là một phần của kế hoạch, nó vẫn rất hấp dẫn. Chúng ta hãy thử khám phá những yếu tố đằng sau những sự kiện này.
Chiều ngày 24/6, một máy bay tuần tra chống ngầm P-8A Poseidon của Hải quân Hoa Kỳ đã vượt qua không phận của eo biển Đài Loan từ nam ra bắc, ĐCSTQ đã cho máy bay chiến đấu đến xua đuổi. Trong quá trình này, Trung Quốc và Mỹ đã phát truyền thanh cuộc đối đầu kéo dài hơn 21 phút, cho đến khi máy bay của Mỹ hoàn thành chuyến bay vượt biển theo kế hoạch.
Trước đó, ngày 26/5, một máy bay tuần tra chống ngầm P-8A Poseidon của Không quân Hoàng gia Úc đang thực hiện nhiệm vụ giám sát định kỳ trên vùng biển quốc tế ở Biển Đông thì bị máy bay chiến đấu J-16 của Không quân Trung Quốc đánh chặn một cách nguy hiểm. Máy bay chiến đấu J-16 cắt ngang phía trước P-8A và phóng ra một bọc gồm nhiều mảnh vụn kim loại gây nhiễu, gây ra mối đe dọa nghiêm trọng đối với P-8A.
Vài giờ sau cuộc chạm trán, một máy bay trinh sát thứ hai của Không quân Úc đã quay trở lại khu vực để tiếp tục nhiệm vụ tuần tra. Hành động khiêu khích nguy hiểm của máy bay chiến đấu Trung Quốc không những không làm cho Không quân Úc khiếp sợ, ngược lại, ĐCSTQ không có bất kỳ phản ứng nào trước các hành động liên tục của Không quân Úc.
Cuối tháng 5 năm nay, một máy bay tuần tra CP-140 Aurora của Không quân Hoàng gia Canada đang thực hiện Chiến dịch NEON trên không phận quốc tế ngoài khơi Bán đảo Triều Tiên. Nó cũng bị máy bay chiến đấu Trung Quốc đánh chặn một cách nguy hiểm và vi phạm các quy định về an toàn hàng không.
Tháng 2 năm nay, một tàu Trung Quốc đã sử dụng tia laser để chiếu xạ lên một máy bay P-8 của Không quân Hoàng gia Úc ở Biển Arafura, Úc đã lên án rằng đây là một hành động gây hấn.
Những sự kiện đã xảy ra cách đây 21 năm thậm chí còn sống động hơn. Ngày 1 tháng 4 năm 2001, trên vùng trời quốc tế gần đảo Hải Nam, một máy bay trinh sát EP-3 của Hải quân Mỹ thực hiện nhiệm vụ trinh sát, lực lượng Không quân Trung Quốc đã điều động hai máy bay chiến đấu J-8II theo dõi và đánh chặn. Một trong số đó đã va chạm với máy bay Mỹ và rơi cách đảo Hải Nam 70 hải lý về phía đông nam, hiện chưa rõ tung tích của phi công Vương Vệ sau khi nhảy dù.
Một máy bay trinh sát EP-3 của Hải quân Mỹ đã buộc phải hạ cánh khẩn cấp xuống sân bay Lăng Thuỷ trên đảo Hải Nam. Sự việc kết thúc với việc Hoa Kỳ bày tỏ sự đáng tiếc, và ĐCSTQ đã thả toàn bộ phi hành đoàn quân đội Hoa Kỳ và trả máy bay.
Hành vi quấy rối của Trung Quốc đối với máy bay và tàu thuyền nước ngoài ở Thái Bình Dương đã trở nên phổ biến và gia tăng đáng kể trong thời gian gần đây. Hàng loạt hành động này là một tín hiệu cho thấy các hành động của Không quân Trung Quốc không phải là một sự cố cô lập đáng tiếc, mà là một kế hoạch đã được tính toán từ lâu.
Hãy bắt đầu với vụ tai nạn máy bay ở Hải Nam năm 2001. Trong số những thông tin mà chúng tôi thấy được hai bên công bố về vụ việc này, thông tin từ phía Hoa Kỳ là đầy đủ và logic hơn cả.
Theo phía Hoa Kỳ, Hoa Kỳ thực hiện khoảng 200 nhiệm vụ do thám trong khu vực mỗi năm. Đây không phải là lần đầu tiên phi công Trung Quốc bám theo máy bay do thám của Mỹ, trên thực tế, họ là những người quen cũ của máy bay trinh sát Hoa Kỳ, bao gồm cả Vương Vệ. Họ thường chỉ tiếp cận máy bay của Hoa Kỳ, báo cáo những gì họ nhìn thấy cho nhân viên mặt đất và sau đó quay trở lại căn cứ. Nhưng vài lần trước khi vụ việc xảy ra, các phi công của ĐCSTQ đã trở nên hung hãn hơn, đặc biệt là sự hung hãn của Vương Vệ. Ngày 1 tháng 4, Vương Vệ đã tiếp cận EP-3E nhiều lần, tiến gần tới 5 feet trong quá trình này. Lần cuối cùng máy bay của anh ta di chuyển quá gần, và bị cánh quạt của EP-3E hút vào và chiếc J-8II bị cắt làm đôi. Các mảnh vỡ đã làm vỡ radome, hai cánh quạt và một động cơ của EP-3E. Chiếc J-8II của Vương Vệ bị rơi xuống biển.
Sau khi phi công của EP-3 quyết định hạ cánh xuống sân bay Lăng Thuỷ ở Hải Nam, phi hành đoàn đã bắt đầu tiến hành thủ tục tiêu hủy khẩn cấp, nhưng chúng không được thực hiện kỹ lưỡng do thiếu sự chuẩn bị. 16 khóa mật mã, một số sách mã và máy tính xách tay, một máy tính lớn được sử dụng để xử lý tín hiệu tình báo vẫn còn trên máy bay. Một số thiết bị thu thập thông tin tình báo, bao gồm các bộ phận quan trọng như bộ điều chỉnh, bộ xử lý tín hiệu và thiết bị dữ liệu thoại được mã hóa, đã không bị phá hủy kịp thời.
Nhìn lại, mối quan tâm của quân đội Hoa Kỳ về tài liệu mật mã bị lộ không phải là việc ĐCSTQ có thể sử dụng các khóa này để giải mã thông tin tình báo trong ngày, mà là nó cung cấp thông tin chi tiết về các phương pháp mật mã của Hoa Kỳ. Hoa Kỳ sử dụng phương pháp ngẫu nhiên tiên tiến và các thiết kế không chắc chắn an toàn trong vật liệu khóa và các thiết bị mật mã của mình. Điều này mang lại cho ĐCSTQ cơ hội kết hợp các thiết kế tương tự vào hệ thống của riêng mình.
Trên thực tế, công nghệ trinh sát điện tử của ĐCSTQ đã có một bước tiến nhảy vọt sau sự cố đó, đặc biệt là sự phát triển của máy bay cảnh báo sớm trên không. Máy bay cảnh báo sớm cần bố trí nhiều cảm biến, thiết bị điện tử và dây cáp mạnh mẽ trên một máy bay, vấn đề tương thích điện từ luôn là một khó khăn mà các kỹ thuật viên ĐCSTQ không thể vượt qua. “Chúng tôi đang đi theo hướng ngược lại”, nhóm chuyên gia Trung Quốc cho biết sau khi nghiên cứu máy bay do thám của Mỹ. Sau sự cố này, việc phát triển máy bay trinh sát điện tử và máy bay cảnh báo sớm trên không của ĐCSTQ đã rút ngắn ít nhất 20 đến 30 năm.
Trước khi vụ tai nạn xảy ra, việc các phi công ĐCSTQ theo dõi để thể hiện sự hung hăng mạnh mẽ không phải là ý thích của các phi công. Bởi vì quân đội ĐCSTQ có tính kỷ luật cao trong các hành động của mình, nên khó có khả năng họ tự đưa ra quyết định mà không có chỉ thị của cấp trên. Đây giống như một hoạt động có kế hoạch, ngay cả khi không ai biết trước kết quả như thế nào. Đánh giá về thực tế là họ đã trả máy bay và thả tất cả 24 thành viên phi hành đoàn Hoa Kỳ theo yêu cầu của Hoa Kỳ, vì họ dường như đã đạt được mục tiêu của mình.
Hãy cùng nhìn lại sự cố ngày 26 tháng 5 năm nay khi chiếc máy bay tuần tra của Úc bị quấy nhiễu bởi chiếc J-16. Sau khi vụ việc xảy ra, Bộ trưởng Quốc phòng Úc Richard Marles nói: “Rõ ràng là (các hành động của Không quân Trung Quốc) là rất nguy hiểm”. Úc tái khẳng định “quyền tự do hàng hải và hàng không trong các vùng biển và vùng trời quốc tế phù hợp với luật pháp quốc tế”.
Đàm Khắc Phi – phát ngôn viên của Bộ Quốc phòng Trung Quốc mô tả vụ việc theo cách khác. Ông tuyên bố rằng các hành động của chiến khu phía nam của ĐCSTQ là để xác định và xác minh máy bay quân sự của Úc và cảnh báo họ rời đi. Không có lời giải thích nào về việc gây nguy hiểm cho sự an toàn của máy bay quân sự Úc.
Khó có thể quy việc cố tình sử dụng vũ khí để gây nguy hiểm cho sự an toàn của máy bay phía sau do hành động cá nhân của một phi công, không ai có cách nghĩ như vậy dưới chế độ quản lý quân đội hà khắc của ĐCSTQ. Có thể là phi công đã có sự cho phép nào đó và đã chuẩn bị sẵn sàng. Các quy trình hoạt động tiêu chuẩn và quy tắc tham gia thậm chí đã được xây dựng cụ thể như một phần của chiến lược chống tiếp cận/từ chối khu vực của ĐCSTQ.
Chúng ta cũng có thể cho rằng đây là một nỗ lực của ĐCSTQ nhằm tái tạo vụ tai nạn máy bay ở đảo Hải Nam năm 2001. Nếu đó là một hoạt động quân sự có chủ ý, như vậy các hoạt động vùng xám ở các khu vực ven biển của Trung Quốc có thể trở thành các hoạt động quân sự chống lại ĐCSTQ của Hoa Kỳ và các đồng minh.
Việc phóng cái bọc gây nhiễu đã tạo ra sự tiếp xúc với máy bay, điều này không thể được hiểu là một loạt các sự trùng hợp. ĐCSTQ đang cố gắng sử dụng một số trạng thái có tính rủi ro nhất định nhưng không thực sự kích hoạt một cuộc đọ súng, để đạt được mục đích khiến đối thủ phải rút lui bất chấp khó khăn. Loại sự kiện được lên kế hoạch có chủ ý như vậy trông rất giống với hoạt động thông thường của ĐCSTQ, nhưng câu hỏi đặt ra là liệu ĐCSTQ có thể xử lý những hậu quả do nó gây ra hay không.
Trên thực tế, ĐCSTQ đã hỗn loạn ở cấp độ chính trị. Với sự kiểm soát chặt chẽ của ĐCSTQ, quân đội không thể có không gian để hoạt động, điều đó có nghĩa là các cấp cao nhất của ĐCSTQ đều nhận thức rõ về phương thức hành động lạc lõng này. Nhưng hành động khiêu khích nguy hiểm nhằm vào Úc diễn ra vào thời điểm Trung Quốc đang cố gắng cải thiện quan hệ song phương với Úc.
Việc ĐCSTQ sử dụng một cách nghịch lý các hành động khiêu khích quân sự và các cử chỉ ngoại giao sai lầm đã cho phép phương Tây nhìn thấu được hiệu quả hoạt động của ĐCSTQ và khiến những lời dối trá mà nước này cố gắng ngụy tạo trở nên vô giá trị. Các nước phương Tây hiểu rằng họ có trách nhiệm tăng cường phản ứng đối với Trung Quốc, ít nhất là như Úc và Canada.
ĐCSTQ hy vọng có thể ngăn chặn hoặc gây sốc tạm thời cho đối thủ của mình thông qua một vụ tai nạn được lên kế hoạch cẩn thận khiến sự việc đứng trước bờ vực chiến tranh.Thật bất ngờ vài giờ sau khi sự cố xảy ra, chiếc máy bay tuần tra thứ hai của Úc quay trở lại khu vực hoạt động để tiếp tục nhiệm vụ, cho thấy rằng Úc đã không thực hiện theo kịch bản của ĐCSTQ.
Trên thực tế, các trò chơi được lên kế hoạch rất nguy hiểm và nó có thể dẫn đến các sự kiện thực sự không kịch tính. Phi hành đoàn P-8A của Úc có thể đáp trả các tình huống chiến đấu khi máy bay chiến đấu Trung Quốc kích hoạt hệ thống vũ khí, thậm chí cả hệ thống phòng thủ. Ngoài khả năng trinh sát tình báo, P-8A còn có khả năng tác chiến chống ngầm và tác chiến phòng không nhất định. Giá treo vũ khí của nó có thể mang tên lửa không đối không AIM-9X và AIM-120. Khi phi hành đoàn tin rằng các mảnh vụn kim loại bị hút vào động cơ và có thể khiến chiếc P-8A bị rơi và thương vong, thì khả năng chiến đấu cơ Trung Quốc thoát ra ngoài an toàn là rất thấp. Cho dù những hoạt động này của quân đội Trung Quốc là vô tình hay cố ý, thì căng thẳng sẽ gia tăng tương ứng. Việc máy bay tuần tra của Mỹ bay qua eo biển Đài Loan gần với lục địa Trung Quốc đã tự nói lên điều đó.
Ảnh vệ tinh do AMTI công bố cho thấy Trung Quốc xây thêm vòm radar trái phép trên đảo nhân tạo ở Trường Sa thuộc chủ quyền của Việt Nam.
Sáng kiến Minh bạch Hàng hải châu Á (AMTI), thuộc Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (CSIS), trụ sở tại Washington, Mỹ, cuối tuần trước công bố các ảnh vệ tinh, cho thấy một số vòm radar mới trên đá Vành Khăn, thực thể thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam bị Trung Quốc bồi đắp thành đảo nhân tạo phi pháp.
AMTI cho biết hai vòm radar hình cầu màu trắng xuất hiện trên đá Vành Khăn hồi cuối năm 2020, một vòm xuất hiện đầu năm nay. Các vòm radar trái phép này xuất hiện nổi bật trong ảnh vệ tinh được AMTI chụp ngày 5/6.
Ảnh vệ tinh của AMTI cũng cho thấy các cấu trúc lớn có mái màu xanh được lắp đặt ở nhiều thực thể Trung Quốc chiếm đóng trái phép tại quần đảo Trường Sa.
Các mái che màu xanh dường như được dựng theo kích cỡ thống nhất, với chiều dài 50 m và rộng 15-25 m. Mái che đầu tiên được phát hiện vào tháng 11/2019 trên đá Chữ Thập, tiếp tục xuất hiện tại đá Subi hồi tháng 4/2020, đá Vành Khăn hồi tháng 5/2020, đá Ga Ven, đá Tư Nghĩa tháng 8/2020, đá Gạc Ma vào tháng 9/2020 và đá Châu Viên vào tháng 1 năm ngoái.
Các đá này đều thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam và bị Trung Quốc chiếm đóng từ năm 1988. Bắc Kinh sau đó tiến hành hoạt động bồi đắp phi pháp thành đảo nhân tạo và xây dựng các công trình quân sự trên những thực thể đó.
Cấu trúc mái vòm xanh Trung Quốc dựng phi pháp trên đá Gạc Ma thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam, ngày 11/2. Ảnh: AMTI.
Các mái che màu xanh tiếp tục được phát hiện tại quần đảo Hoàng Sa thuộc chủ quyền Việt Nam năm ngoái, xuất hiện tại đảo Phú Lâm hồi tháng 4/2021, đảo Quang Hòa và đảo Hoàng Sa trong tháng 6-8/2021, trong đó công trình tại Phú Lâm đã được dỡ bỏ hồi đầu năm.
Một số mái che vẫn ở nguyên vị trí, trong khi số khác bị dỡ bỏ hoặc di dời đến địa điểm mới. Gần đây nhất, mái che tại đá Chữ Thập đã được chuyển từ mũi phía nam đảo nhân tạo về phía gần trung tâm hơn hồi tháng 4.
Hiện chưa rõ mục đích của các mái che này. Chúng được dựng lên nhanh chóng, một số che phủ các sân bóng rổ, một phần đường băng hoặc các khu vực đã chuẩn bị mặt bằng. Trên đá Subi, một biểu tượng Chữ thập Đỏ được sơn cạnh mái che màu xanh.
AMTI cũng phát hiện Trung Quốc tăng cường hoạt động xây dựng trái phép tại ba đảo ở quần đảo Hoàng Sa, thuộc chủ quyền của Việt Nam. Cầu cảng ở đảo Linh Côn kéo dài từ 175 lên 200 m hồi tháng 3/2021, cầu cảng đảo Quang Ảnh tăng từ 150 lên 190 m, còn ở đảo Hoàng Sa tăng từ 190 lên 250 m. Các tấm pin mặt trời xuất hiện trên nhiều công trình ở đảo Phú Lâm thuộc quần đảo Hoàng Sa.
Quần đảo Hoàng Sa bị Trung Quốc dùng vũ lực chiếm đóng từ năm 1974. Nước này thành lập cái gọi là “thành phố Tam Sa”, đặt trụ sở trên đảo Phú Lâm từ tháng 7/2012 nhằm thâu tóm các quần đảo ở Biển Đông, trong đó có Trường Sa và Hoàng Sa thuộc chủ quyền Việt Nam.
Khu vực Biển Đông cùng hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam. Đồ họa:CSIS.
Trung Quốc đơn phương vẽ ra “đường chín đoạn”, nêu yêu sách chủ quyền phi lý với hầu hết diện tích Biển Đông. Nước này cũng bồi đắp, cải tạo, xây dựng tiền đồn quân sự và cho binh sĩ đồn trú trái phép trên các thực thể thuộc quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam, bất chấp luật pháp và sự phản đối của Việt Nam và quốc tế.
Việt Nam có đầy đủ bằng chứng lịch sử và cơ sở pháp lý để khẳng định chủ quyền đối với quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa, phù hợp luật pháp quốc tế. Bộ Ngoại giao nhiều lần tuyên bố các hoạt động bồi đắp, quân sự hóa trái phép của Trung Quốc tại hai quần đảo này xâm phạm nghiêm trọng đến chủ quyền của Việt Nam cũng như quy định của luật pháp quốc tế.
Thủ tướng Anh Boris Johnson và người đồng cấp New Zealand Jacinda Ardern ngày 1/7 tái khẳng định ủng hộ tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông.
Thủ tướng Anh Boris Johnson và Thủ tướng New Zealand Jacinda Ardern tại London, Anh, ngày 1/7.
Trong một tuyên bố chung được đưa ra hôm 1/7, Thủ tướng Anh Boris Johnson và người đồng cấp New Zealand Jacinda Ardern bày tỏ ủng hộ một khu vực Biển Đông tự do và rộng mở, trong đó nhấn mạnh tới sự ổn định của hai bờ Eo biển Đài Loan.
Hai nhà lãnh đạo đã hội đàm và thảo luận cách tiếp cận của hai nước đối với những thách thức toàn cầu chung trong khuôn khổ chuyến công du châu Âu của bà Ardern.
Tuyên bố chung được Văn phòng Thủ tướng Anh công bố sau cuộc gặp, nhấn mạnh các mối liên kết lịch sử, quan hệ gần gũi dựa trên những giá trị chung giữa hai bên, và việc New Zealand hoan nghênh nỗ lực của Anh gia nhập Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).
Tuyên bố chung cũng đề cập tới những vấn đề quốc tế như chiến dịch đặc biệt của Nga ở Ukraine.
Đối với Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, cả hai Thủ tướng tái khẳng định ủng hộ tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông và ở những khu vực rộng hơn theo quy định của luật pháp quốc tế.
Tầm quan trọng của hòa bình và ổn định giữa hai bờ Eo biển Đài Loan cũng được nêu trong nội dung tuyên bố chung, cùng với việc nhấn mạnh giải pháp hòa bình thông qua đối thoại.
Tuyên bố chung được đưa ra trùng với lễ kỷ niệm 25 năm bàn giao Hong Kong cho Trung Quốc, mà Anh và New Zealand đều bày tỏ “quan ngại nghiêm trọng về sự xói mòn các quyền và tự do” ở thành phố này.
Ngày 11-7, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị cảnh báo các nước nên tránh tình huống bị các cường quốc dùng làm “quân cờ” trong một khu vực có nguy cơ bị định hình lại bởi các nhân tố địa chính trị.
Phát biểu tại Ban thư ký của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) tại thủ đô Jakarta (Indonesia), ông Vương nói nhiều nước trong khu vực đang đứng trước áp lực phải chọn bên.
“Chúng ta nên tách khu vực này khỏi những tính toán địa chính trị, khỏi việc bị sử dụng như quân cờ và khỏi việc bị ép buộc. Tương lai khu vực của chúng ta nên nằm trong tay chính chúng ta”, ngoại trưởng Trung Quốc nói.
Bài phát biểu của ông Vương Nghị được đưa ra vài ngày sau khi ông dự hội nghị các ngoại trưởng G20 tại Bali (Indonesia).
Bên lề G20, Ngoại trưởng Vương Nghị đã có cuộc gặp kéo dài 5 giờ với người đồng cấp Mỹ Antony Blinken hôm 9-7. Cả hai bên đều mô tả cuộc gặp trực tiếp đầu tiên giữa họ kể từ tháng 10-2021 là “thẳng thắn”.
Ngày 11-7, ông Vương cho biết ông đã nói với ông Blinken rằng Trung Quốc và Mỹ nên thảo luận về việc thiết lập các quy tắc cho các tương tác tích cực, cùng nhau duy trì chủ nghĩa khu vực tại châu Á – Thái Bình Dương, tôn trọng các quyền và lợi ích hợp pháp của các bên trong khu vực thay vì chống lại hoặc kiềm chế bên kia.
Trả lời câu hỏi về Đài Loan sau bài phát biểu, Ngoại trưởng Vương Nghị cho rằng Washington “đang dùng con bài Đài Loan để ngăn và kìm hãm sự phát triển của Trung Quốc”.
Căng thẳng giữa Bắc Kinh và Đài Bắc leo thang những tháng gần đây khi quân đội Trung Quốc nhiều lần triển khai máy bay áp sát Đài Loan.
Trung Quốc luôn xem Đài Loan là một phần lãnh thổ không thể tách rời, và chưa bao giờ từ bỏ việc sử dụng vũ lực để thống nhất hòn đảo.
Trong khi đó, Washington cho biết họ vẫn cam kết với chính sách “một Trung Quốc” và không khuyến khích Đài Loan độc lập, mà chỉ làm theo những gì Đạo luật quan hệ Đài Loan yêu cầu.
Việt Nam quan tâm đến thông tin Mỹ muốn hợp tác chống đánh bắt cá trái phép trên vùng biển quốc tế, theo người phát ngôn Bộ Ngoại giao.
Lực lượng tuần duyên Mỹ đang tăng cường đối phó nạn đánh bắt lậu ở Thái Bình Dương USCG
“Chúng tôi quan tâm đến thông tin này”, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng trả lời câu hỏi của VnExpress trong cuộc họp báo thường kỳ hôm nay, đề cập việc Nhà Trắng cho biết sẽ tăng cường hợp tác với Việt Nam và một số quốc gia, vùng lãnh thổ khác để chống đánh bắt cá trái phép trên vùng biển quốc tế.
Theo thông cáo từ Nhà Trắng, Mỹ sẽ hợp tác với Việt Nam, Ecuador, Panama, Senegal và đảo Đài Loan về chống đánh bắt bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định, gọi tắt là IUU trong thuật ngữ về môi trường.
Bà Hằng cho biết Việt Nam chủ trương phát triển bền vững kinh tế biển, duy trì phát triển bền vững ngành khai thác thủy hải sản với cơ cấu tàu, nghề phù hợp với khả năng cho phép, khai thác nguồn lợi thủy sản theo quy định về chống IUU và những công ước, thỏa thuận quốc tế có liên quan.
“Quan điểm của Việt Nam về IUU là nhất quán và đã được nêu rõ nhiều lần. Việt Nam đã xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật về thủy sản, triển khai nhiều biện pháp giảm thiểu và hạn chế hoạt động IUU, ngăn chặn và chấm dứt việc tàu cá và ngư dân Việt Nam khai thác hải sản trái phép ở vùng biển nước ngoài”, người phát ngôn Bộ Ngoại giao nói thêm.
Xung quanh chuyến đi bị hủy của Frank-Walter Steinmeier đến Kyiv đã làm căng thẳng mối quan hệ giữa Tổng thống Liên bang Đức và người đứng đầu nhà nước Ukraine Volodymyr Zelenskyj. Như tờ „Spiegel“ đã đưa tin hôm thứ Sáu 8.7. Trong cuộc điện đàm đầu tiên giữa hai tổng thống sau sự xúc phạm đó, Steinmeier đã đích thân đối chất với Selenskyj về vụ việc và liên tục yêu cầu ông làm rõ nguyên nhân.
Trước khi muốn nói về mối quan hệ trong tương lai giữa hai người và kế hoạch cho chuyến thăm mới, Steinmeier muốn nhắc lại chuyện cũ – theo như những người cuộc trong cho biết. Việc từ chối chuyến thăm của ông là một sự xúc phạm mang tính lịch sử, chưa từng có tiền lệ đối với một nguyên thủ quốc gia của đồng minh.
Một hành vi vi phạm thông lệ ngoại giao như vậy là không thể chấp nhận được, Tổng thống Liên bang được cho là đã phản bác trong cuộc điện đàm hôm 5.5 và ông muốn nghe một lời giải thích cho điều này.
“Ông làm ơn, đừng để tôi phải đọc hết nó ra ngay bây giờ”
Khi Selenskyj quả quyết trong cuộc điện đàm rằng, ông ta không biết gì về quá trình này, Steinmeier được cho là đã nổi giận, „Spiegel“ đưa tin thêm. Tổng thống Liên bang nói rõ ràng rằng, ông có tất cả thư từ văn bản ngoại giao trước mặt và đề cập đến một công hàm từ chính phủ Ukraine đề ngày 12 tháng 4, ngày chuyến đi bị từ chối. “Ông làm ơn, đừng để tôi phải đọc hết nó ra ngay bây giờ” Steinmeier nói.
Sau khi Zelenskyj tiếp tục nói lời xoa dịu, Steinmeier thậm chí còn ngắt lời đến lần thứ ba, theo „Spiegel“ và chỉ khi nhận được phản ứng né tránh hổ thẹn và có lẽ là ngượng ngùng biết lỗi từ phía Ukraine, thì Tổng thống Liên bang mới nhượng bộ.
Steinmeier bị từ chối trong thời gian ngắn
Khi được hỏi, Văn phòng Tổng thống Liên bang thông báo với tạp chí rằng họ không được phép đưa tin về các cuộc thảo luận bí mật. Kể từ đó, một cuộc điện đàm khác giữa Steinmeier và Selenskyj đã diễn ra vào ngày 30.6, một kế hoạch công du của Tổng thống Liên bang tới Kyiv được cho là đã được thảo luận.
Steinmeier ban đầu muốn có chuyến công du đến Kyiv cùng với các đồng nghiệp của mình từ Ba Lan và ba nước Baltic vào giữa tháng Tư. Tổng thống Liên bang, trong quá khứ với tư cách là Bộ trưởng ngoại giao, đã từng đóng vai trò quan trọng trong việc định hình chính sách đối ngoại với Nga của Đức, đã thông báo ngay sau đó rằng, lãnh đạo Ukraine đã từ chối chuyến thăm của ông. (MSS / AFP)
Hộ vệ hạm Trung Quốc đi vào vùng tiếp giáp quanh nhóm đảo tranh chấp với Nhật trên biển Hoa Đông, khiến Tokyo đệ công hàm phản đối.
Tàu hải cảnh Trung Quốc hoạt động gần nhóm đảo Senkaku/Điếu Ngư năm 2015. Ảnh: JCG.
Bộ Quốc phòng Nhật Bản hôm 4/7 ra tuyên bố cho biết tàu hộ vệ lớp Type-053H của Trung Quốc đã đi vào “vùng tiếp giáp lãnh hải” ở phía tây nam một thực thể trong nhóm đảo Senkaku/Điếu Ngư hiện do Tokyo kiểm soát. Phía Nhật Bản cho biết hộ vệ hạm Trung Quốc xuất hiện trong khu vực này lúc 7h44 và rời đi 6 phút sau đó.
Vùng tiếp giáp là vùng biển rộng 12 hải lý bên ngoài khu vực được xác định là lãnh hải.
“Chúng tôi bày tỏ quan ngại sâu sắc và gửi công hàm phản đối qua kênh ngoại giao tới Trung Quốc, đồng thời kêu gọi họ không tái diễn việc này”, Phó chánh văn phòng nội các Nhật Bản Seiji Kihara cho biết.
Ông Kihara cho rằng nhóm đảo Senkaku/Điếu Ngư là “lãnh thổ của Nhật Bản theo cả quan điểm lịch sử và luật pháp quốc tế”.
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên trong cuộc họp báo cùng ngày cho rằng Senkaku/Điếu Ngư là “lãnh thổ của Trung Quốc” và các hoạt động của hộ vệ hạm nước này trong khu vực “hoàn toàn hợp pháp”.
Senkaku/Điếu Ngư là nhóm đảo không người ở nằm cách Tokyo khoảng 1.900 km và Thượng Hải khoảng 600 km, hiện do Nhật Bản kiểm soát. Căng thẳng giữa Nhật Bản và Trung Quốc xung quanh chủ quyền đối với nhóm đảo đã diễn ra nhiều năm. Sau khi Tokyo quốc hữu hóa nhóm đảo năm 2012, nhiều cuộc biểu tình chống Nhật đã nổ ra ở Trung Quốc.
Đài truyền hình Nhật Bản NHK cho biết tàu hải cảnh Trung Quốc thường xuyên hiện diện gần Senkaku/Điếu Ngư, nhưng đây là lần đầu tiên tàu chiến của hải quân nước này áp sát nhóm đảo kể từ năm 2018.
Truyền thông Nhật Bản dẫn nguồn tin giấu tên từ Bộ Quốc phòng nước này cho biết một tàu hải quân Nga cũng đã tiến vào vùng biển gần Senkaku/Điếu Ngư gần như đồng thời với hộ vệ hạm Trung Quốc. Tokyo chưa bình luận về thông tin này.
Vị trí nhóm đảo tranh chấp Senkaku/Điếu Ngư. Đồ họa: AFP.
Cách đây 5 năm, 07.07.2017 Hiệp ước chống vũ khí hạt nhân đã được thông qua tại Liên Hợp Quốc. Tuy nhiên, các nước có vũ khí hạt nhân và tất cả các thành viên khối NATO, trong đó có Đức, trừ Hoà Lan đã tẩy chay và bỏ phiếu chống lại Hiệp ước này. Vì cuộc chiến Ukraine, Đức muốn giữ lại số bom hạt nhân của Mỹ ở trong nước. Theo Bundeswehr, được cho là đang chuẩn bị cho trường hợp khẩn cấp.
F-35
Thomas Schneider đại tá Không quân Đức và với tư cách là Phi đội trưởng, chỉ huy Phi đội 33 thuộc Lực lượng Không quân Chiến thuật của Bundeswehr, với bộ đồ bay màu xanh ô liu, người đàn ông 56 tuổi này mời đến văn phòng của mình ở Büchel, một thị trấn ở Eifel, miền viễn Tây nước Đức. Căn phòng được tô điểm bằng những mô hình máy bay: Tornado. Ông nói: Chính các phi công của tôi sẽ ném bom nguyên tử trong trường hợp khẩn cấp.
“Tôi bay Tornado đã được 25 năm rồi. Đó là một chiếc máy bay đẹp, một chiếc máy bay tuyệt vời“ Schneider nói: Thế nhưng Tornado đã quá cũ – ngay cả đối với cái gọi là tham gia chia sẻ hạt nhân, tức là máy bay chiến đấu của Đức mang bom nguyên tử của Mỹ. Schneider nói: “Điều đó khiến tôi có một chút đau tim. Nhưng bây giờ chúng tôi sẽ nhận được một chiếc máy bay thế hệ thứ 5. F-35 là một trong những máy bay tốt nhất của NATO vào lúc này. Vì vậy, chúng tôi rất tự hào và mong muốn có được chiếc máy bay đó ở đây.“
Răn đe hạt nhân từ Đức
Đức đang trang bị cho quân đội hàng tỷ Euro, đồng thời sẽ trở thành một phần lực lượng răn đe hạt nhân của NATO. Kể từ khi cuộc tấn công của Nga vào Ukraine, mục tiêu về một nước Đức không có vũ khí hạt nhân – được ghi trong thỏa thuận Liên minh của các đảng cầm quyền – đã lùi vào xa vào dĩ vãng. Theo một cuộc khảo sát, đa số người Đức ủng hộ việc cất giữ bom Typ B61 của Mỹ ở Büchel.
Căn cứ không quân Büchel từ trên không. 20 quả bom hạt nhân Typ B-61 của Mỹ được cho là cất giữ ở đây.
Tuy nhiên, cuộc chiến ở Ukraine không làm thay đổi bất cứ điều gì về nhiệm vụ của phi đội ông, Schneider nói. „Chúng tôi biết mình phải làm gì. Chúng tôi được giao nhiệm vụ răn đe hạt nhân trong khuôn khổ NATO. Chúng tôi được huấn luyện hơn 40 năm nay. Chúng tôi sẵn sàng.“ Nhưng dù sao ông cũng hy vọng rằng, vũ khí đó sẽ không bao giờ phải sử dụng.
Phi đội của Schneider đóng tại Căn cứ Không quân Büchel. Căn này hiện đang được xây dựng lại. Đường băng sẽ được làm mới và sẽ có các Hang-ga chứa máy bay mới cho F-35 – loại máy bay mà các phi công Đức sẵn sàng ném bom nguyên tử của Mỹ trong tương lai.
Trước làn sóng từ chức phản đối chính phủ đã khiến Johnson chịu nhiều áp lực. Hơn 50 thành viên cấp cao của chính phủ đã tuyên bố từ chức kể từ hôm thứ Ba, bao gồm một số thành viên nội các và các cộng sự thân cận của Johnson. Bối cảnh là cả một chuỗi các vụ bê bối mà Thủ tướng luôn cố gắng che đậy. Gần đây nhất, ngay cả Bộ trưởng Tài chính, Nadhim Zahawi, người chỉ mới nhậm chức vào hôm thứ Ba, đã đòi Johnson phải từ chức ngay lập tức.
Theo nhiều tờ báo Anh đưa tin, Thủ tướng Anh Johnson đã quyết định từ chức sau cuộc „nổi loạn“ từ trong chính hàng ngũ cán bộ của mình, hơn 50 Bộ trưởng cùng các quan chức lần lượt xin nghỉ việc. Johnson muốn trước tiên từ chức Chủ tịch đảng Tory, sau đó mới từ chúc Thủ tướng. Hiện vẫn chưa rõ liệu ông sẽ ngồi ghế Thủ tướng tới lúc nào. Mọi người đang háo hức chờ tuyên bố chính thức.
Theo tin từ Sky và BBC đảng Bảo thủ của Boris Johnson sẽ bầu ra một lãnh đạo mới để thay thế ông làm người đứng đầu chính phủ.
Cũng theo BBC đưa tin, Johnson muốn tại vị cho đến mùa Thu năm nay – cho đến khi một nhà lãnh đạo đảng Tory mới được bầu ra.
Văn phòng của Thủ tướng ở Downing Street thông báo, Johnson sẽ phát biểu trước quốc dân đồng bào về chuyện này trong ngày hôm nay.
Suella Braverman và Theresa May là 2 nhân tuyển được đề cập thay thế Boris Johnson.
Der russische Außenminister Sergej Lawrow hat Vietnam besucht. Lawrow, der auf dem Weg zum Treffen der Außenminister der G20 in Indonesien ist, wollte mit seinem Stopp in Vietnam die Beziehungen zu einem Land stärken, das den russischen Angriff auf die Ukraine nicht offen verurteilt hat. Der russische Außenminister befindet sich derzeit auf einer Asienreise und wirbt angesichts der diplomatischen Isolation seines Landes durch den Westen und der Sanktionen wegen der Invasion in der Ukraine um Unterstützung.
Einen Tag vor seiner Ankunft in Hanoi hatte er die Mongolei besucht. Das Land unterhält ebenfalls Beziehungen zu Moskau, hat aber auch Kontakte in die USA aufgenommen. Lawrow wollte am Nachmittag aus Vietnam abreisen und nach Indonesien fliegen, um an einem Treffen der Außenminister der Gruppe der 20 führenden Industriestaaten und Entwicklungsländer auf der Insel Bali teilzunehmen.
Bắc Kinh chưa thể trực tiếp thách thức sức mạnh hải quân của Mỹ.
Việc Trung Quốc hạ thủy tàu sân bay mới nhất, chiếc thứ ba của nước này, đồng thời là con tàu thứ hai được đóng hoàn toàn trong nước, nói lên tham vọng của Bắc Kinh trong việc trở thành một cường quốc quân sự có vị thế và tầm vóc toàn cầu. Nó cũng cho thấy rằng Trung Quốc đã sẵn sàng để cạnh tranh với Mỹ trong lĩnh vực mà lâu nay vẫn là thế mạnh của Washington. Sự thống trị quân sự của Mỹ, đặc biệt là ở châu Á, được xây dựng dựa trên sức mạnh hàng hải, và sức mạnh hàng hải đó lại được xây dựng dựa trên hạm đội tàu sân bay của họ. Giờ đây, Trung Quốc đang trực tiếp thách thức: Bất cứ điều gì các anh có thể làm, chúng tôi cũng có thể làm, thậm chí lớn hơn và tốt hơn.
Thật ra thì không hẳn vậy.
Đúng là tàu sân bay Type 003 mới, với tên gọi chính thức là Phúc Kiến, là một cải tiến lớn so với hai tàu sân bay đầu tiên của Trung Quốc. Cả hai con tàu trước đó đều nhỏ hơn, có nghĩa là chúng mang được ít máy bay hơn. Hơn nữa, chúng đều sử dụng “dốc cầu” (ski jump), một đoạn đường dốc ở mũi tàu giúp máy bay phản lực cất cánh từ đường băng ngắn của con tàu.
Kiểu cất cánh sử dụng dốc cầu này đặt ra những hạn chế lớn về kích thước, trọng lượng, và trọng tải của máy bay được phóng đi, đó là lý do tại sao Mỹ luôn ưa thích “máy phóng” (catapult) chạy bằng hơi nước, giúp máy bay cất cánh khỏi tàu với tốc độ cao. Type 003 cũng sẽ sử dụng máy phóng, nhưng là máy phóng điện từ, tiên tiến hơn loại chạy bằng hơi nước. Điều này giúp Trung Quốc bắt kịp công nghệ mới nhất của Mỹ, cho đến nay chỉ mới xuất hiện trên tàu USS Gerald Ford thế hệ mới.
Nhưng không giống như Ford và mọi tàu sân bay khác mà Mỹ đang sử dụng, Phúc Kiến không chạy bằng năng lượng hạt nhân, điều này sẽ khiến nó bị phụ thuộc vào các tàu hỗ trợ để đi được xa hơn và lâu hơn. Kế đến là vấn đề về quy mô. Đây là siêu tàu sân bay đầu tiên của Trung Quốc, hiện đã được hạ thủy, nhưng chắc chắn là chưa hoàn thành, và còn vài năm nữa mới có thể đi vào hoạt động. Trong khi đó, Mỹ có 11 siêu tàu sân bay, tất cả đều mạnh hơn tàu Phúc Kiến của Trung Quốc.
Ngoài sự khác biệt lớn về quy mô và khả năng của hạm đội, chúng ta cũng nên suy nghĩ kỹ hơn khi xem đội tàu sân bay của Trung Quốc là một thách thức trực tiếp đối với Mỹ. Một cuộc đối đầu giữa các hạm đội mặt nước tập trung vào các tàu sân bay theo kiểu Trận Midway là một viễn cảnh xa vời. Các tàu ngầm và tên lửa chống hạm hiện nay rất mạnh và có mặt ở khắp mọi nơi, đến mức các tàu sân bay có thể sẽ chẳng tồn tại được lâu trong một trận chiến lớn.
Nhưng đó có thể không phải là vấn đề. Đối với Mỹ, tàu sân bay là công cụ hữu ích trong thời kỳ hậu Chiến tranh Lạnh để chống lại các quốc gia gần như không có khả năng phòng thủ khi tham gia chiến tranh hải quân, chẳng hạn như Iraq, Libya và Nam Tư. Trên thực tế, Hải quân Mỹ đã ngầm thừa nhận điểm này bằng cách giảm dần tầm hoạt động của các máy bay chiến đấu trên các tàu sân bay của mình. Tại sao phải bận tâm đến tác chiến tầm xa nếu anh có thể lái tàu sân bay đến sát bờ biển của kẻ thù một cách an toàn?
Trung Quốc có thể đang thiết kế hạm đội tàu sân bay của mình cho mục đích tương tự. Họ muốn một lực lượng có thể giúp Đảng Cộng sản cưỡng chế hoặc trừng phạt các nước nhỏ hơn, chứ không phải chiến đấu với một đối thủ ngang hàng. Tất nhiên, lúc này đây, Trung Quốc sẽ khó có thể triển khai loại sức mạnh này mà không vướng vào mạng lưới an ninh của Mỹ ở châu Á. Tuy nhiên, mạng lưới đó đang rạn nứt. Điều đó đã được Trung Quốc chứng minh bằng cách giành quyền kiểm soát thực tế trên Biển Đông, xây dựng các đảo nhân tạo ở đó và trang bị cho chúng các cơ sở quân sự. Mọi chuyện đã xảy ra mà không có nhiều sự phản kháng từ Mỹ, cũng khá dễ hiểu, bởi vì các lợi ích của người Mỹ chưa bị các động thái của Trung Quốc đe dọa đến mức họ sẵn sàng mạo hiểm tham gia vào một cuộc chiến tranh lớn. Cũng chính câu hỏi dai dẳng đó – liệu rằng vai trò lãnh đạo quân sự và mạng lưới liên minh của Mỹ ở châu Á có thực sự đủ quan trọng để Mỹ phải mạo hiểm đối đầu với đối thủ lớn nhất mà Mỹ từng gặp từ trước đến nay? – đang dần làm xói mòn sự tín nhiệm dành cho cấu trúc an ninh lấy Mỹ làm trung tâm trong khu vực.
Vì vậy, Type 003 có thể không phải là thách thức trực tiếp đối với sức mạnh hải quân Mỹ. Thay vào đó, nó là một dấu hiệu cho thấy Trung Quốc đang nghĩ về một kỷ nguyên mới, nơi mà sự tin tưởng vào quyền lực của Mỹ ở châu Á bị xói mòn hơn nữa, còn chính Trung Quốc lại rảnh tay để đối phó với các nước nhỏ hơn. Nói cách khác, Trung Quốc đang xây dựng một hạm đội cho thời hậu Mỹ.
Tuy nhiên, Trung Quốc không thể hy vọng thống trị vùng biển châu Á chỉ với tàu sân bay. Thái Bình Dương rất rộng lớn, và ngay cả nguồn lực của những nước như Trung Quốc cũng sẽ bị dàn trải thưa thớt. Bắc Kinh sẽ cần các căn cứ nước ngoài để cải thiện khả năng giám sát khu vực, và giảm thời gian di chuyển của máy bay và tàu chiến. Tờ Washington Post mới đây đưa tin rằng Trung Quốc đang xây dựng một cơ sở hải quân ở Campuchia. Bắc Kinh cũng đã ký một thỏa thuận an ninh với Quần đảo Solomon nhỏ bé ở Thái Bình Dương – điều mà Australia lo ngại sẽ là tiền đề cho sự hiện diện quân sự ngày càng sâu rộng của Trung Quốc, trong một khu vực mà Canberra coi là phạm vi ảnh hưởng của họ.
Hầu hết các nước châu Á đều muốn có một tương lai mà Trung Quốc không phải là cường quốc thống trị. Nhưng họ cũng nhận ra rằng Mỹ không thể duy trì lợi thế quân sự của mình trước một kẻ thách thức ở tầm cỡ này. Vì vậy, bước đầu tiên của bất kỳ phản ứng nào đối với sự trỗi dậy của Trung Quốc trong vai cường quốc quân sự là phải thừa nhận rằng không thể đẩy mọi trách nhiệm cho người Mỹ.
Các cường quốc trong khu vực như Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia và các thành viên của Hiệp hội Các Quốc gia Đông Nam Á cũng nên nhận ra rằng phản ứng đối với thách thức mang tên Trung Quốc không thể chỉ là phản ứng quân sự. Tham vọng xây dựng căn cứ ở các quần đảo Thái Bình Dương và Đông Nam Á của Trung Quốc sẽ không bị ngăn chặn chỉ bằng vũ khí. Nó phải được ngăn chặn bằng con đường ngoại giao, một nỗ lực kết hợp ngoại giao và kinh tế để đảm bảo rằng bất kỳ tham vọng nào của Trung Quốc nhằm tạo ra các quốc gia phụ thuộc (client-state) ở châu Á sẽ thất bại vĩnh viễn.
Dù không phải là giải pháp duy nhất, nhưng một giải pháp quân sự đối với tham vọng của Trung Quốc vẫn là khả thi. Bản thân Trung Quốc đã là một ví dụ về cách các nước nhỏ hơn có thể tự bảo vệ mình trước sức mạnh hải quân áp đảo. Trong vài thập niên đầu tiên của quá trình hiện đại hóa quân đội, Trung Quốc không tập trung vào cách họ có thể thống trị các đại dương, mà là cách họ có thể ngăn chặn Mỹ thống trị các đại dương. Họ đã xây dựng một loạt các khả năng chống hạm cho mục đích đó: tàu ngầm, máy bay trang bị tên lửa bay sát mặt nước, tàu hải quân tốc độ cao cỡ nhỏ – chuyên “bắn và chạy” trước khi kẻ thù có thể đáp trả, thậm chí cả tên lửa đạn đạo có thể bắn trúng tàu đang di chuyển trên biển – và gần như không thể chống lại.
Kết quả là các vùng biển gần bờ của Trung Quốc trở thành nơi cực kỳ nguy hiểm cho các tàu mặt nước của Hải quân Mỹ hoạt động. Trong trường hợp chiến tranh, hệ thống phòng thủ của các tàu Mỹ đơn giản sẽ bị áp đảo bởi tên lửa của Trung Quốc.
Ở quy mô nhỏ hơn, mô hình tự vệ đó hoàn toàn khả thi đối với các quốc gia khác, nhằm chống lại hạm đội tàu mặt nước ngày càng lớn mạnh của Trung Quốc. Tương tự như việc quân đội Trung Quốc khiến Mỹ gặp nguy hiểm khi vận hành các tàu sân bay của họ gần bờ biển Trung Quốc, thì các cường quốc nhỏ hơn ở châu Á cũng có thể xây dựng một chiến lược hàng hải tập trung vào ngăn chặn (negation), với trọng tâm là tên lửa chống hạm, tàu ngầm, thủy lôi, và các loại vũ khí khác có khả năng ngăn cản sự di chuyển tự do của hạm đội Trung Quốc.
Sẽ là quá tốn kém và rủi ro nếu ngăn Trung Quốc trở thành cường quốc hàng hải hàng đầu ở châu Á, nhưng với khoản đầu tư thông minh, các nước nhỏ hơn chắc chắn có thể làm suy giảm tiềm năng cưỡng chế của hạm đội tàu Trung Quốc và ngăn Bắc Kinh trở thành cường quốc thống trị. Các tàu sân bay là một dấu hiệu minh chứng sức mạnh của Trung Quốc – nhưng điều đó không có nghĩa là Bắc Kinh có quyền cai trị biển khơi.
