Views: 0

Tranh chấp chủ quyền tại Biển Đông là một trong những vấn đề địa chính trị phức tạp và căng thẳng nhất tại khu vực Đông Nam Á, đặc biệt liên quan đến các tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc và các quốc gia khác như Việt Nam, Philippines, Malaysia, Brunei, và Đài Loan.

Bối cảnh Biển Đông có tầm quan trọng chiến lược về kinh tế và quân sự, với vị trí nằm trên tuyến đường hàng hải quốc tế nhộn nhịp, nơi ước tính khoảng 30% thương mại toàn cầu đi qua. Khu vực này cũng được cho là giàu tài nguyên thiên nhiên, đặc biệt là dầu mỏ, khí đốt và nguồn hải sản phong phú. Trung Quốc tuyên bố chủ quyền trên hầu hết Biển Đông dựa trên cái gọi là “đường chín đoạn” (hay còn gọi là đường lưỡi bò), một khu vực rộng lớn chiếm khoảng 80% diện tích Biển Đông. Tuy nhiên, các tuyên bố này không được quốc tế công nhận và đã bị Tòa án Trọng tài Quốc tế tại The Hague bác bỏ trong phán quyết năm 2016, sau khi Philippines khởi kiện. Tòa án khẳng định rằng yêu sách của Trung Quốc không có cơ sở pháp lý theo Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) năm 1982. Tình hình căng thẳng gần đây Trong những năm gần đây, Trung Quốc đã gia tăng các hoạt động quân sự và xây dựng đảo nhân tạo tại quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa, hai khu vực tranh chấp gay gắt với nhiều quốc gia, trong đó Việt Nam có tuyên bố chủ quyền mạnh mẽ. Trung Quốc đã thiết lập căn cứ quân sự, sân bay và các cơ sở hạ tầng trên các đảo nhân tạo này, tăng cường khả năng kiểm soát khu vực. Các hành động này đã dẫn đến nhiều vụ việc căng thẳng. Điển hình, vào tháng 8 năm 2023, Trung Quốc đã điều tàu khảo sát Hải Dương 8 và tàu hải cảnh vào vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Việt Nam, gây ra sự phản đối từ phía Việt Nam. Tương tự, Philippines cũng liên tục lên tiếng chỉ trích Trung Quốc về các vụ đối đầu tại bãi cạn Scarborough và quần đảo Trường Sa. Ngoài ra, Hoa Kỳ và nhiều quốc gia phương Tây khác, trong đó có Nhật Bản và Australia, cũng tham gia vào vấn đề Biển Đông thông qua các hoạt động tự do hàng hải (FONOPs) để thách thức các yêu sách chủ quyền quá đáng của Trung Quốc. Điều này khiến khu vực Biển Đông trở thành một điểm nóng chiến lược toàn cầu, nơi giao thoa giữa lợi ích của các siêu cường. Giải pháp và thách thức Mặc dù đã có nhiều nỗ lực ngoại giao để giảm căng thẳng, như việc ASEAN và Trung Quốc đang đàm phán về Bộ Quy tắc Ứng xử ở Biển Đông (COC), tiến trình này diễn ra chậm chạp. Các quốc gia trong khu vực tiếp tục phải đối mặt với sự leo thang quân sự và các hành vi cưỡng ép từ Trung Quốc. Việc giải quyết tranh chấp Biển Đông đòi hỏi một giải pháp hòa bình, dựa trên luật pháp quốc tế và sự hợp tác giữa các bên liên quan. Tuy nhiên, với những động thái gia tăng căng thẳng gần đây của Trung Quốc, triển vọng về một giải pháp bền vững vẫn còn mờ mịt.

NDN

Views: 0

Không quyết liệt như Philippines, lâu nay Malaysia giữ thái độ ôn hòa với Trung Quốc. Thậm chí Kuala Lumpur còn lên án Mỹ và phương Tây “ép” nước này phải chọn bên. Thế nhưng, gần đây chính phủ Malaysia tỏ thái độ khác hẳn.

Theo các nhà bình luận, những diễn biến chính trị gần đây trên trường quốc tế đã có nhiều thay đổi. Thái độ của các nước trong khối ASEAN, nhất là các nước có tranh chấp chủ quyền biển đảo với Trung Quốc đã cứng rắn, kiên quyết hơn, không để Trung Quốc ỷ thế nước lớn chèn ép, bắt nạt. Đặc biệt là, không một quốc gia nào dễ dàng từ bỏ nguồn lợi khổng lồ từ Biển Đông để đổi lấy sự im lặng, tránh mất lòng Trung Quốc.

Hôm 15/10 vừa qua, Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim khẳng định, Công ty năng lượng quốc gia Petronas sẽ tiếp tục tiến hành các hoạt động thăm dò dầu khí tại vùng đặc quyền kinh tế của Malaysia ở Biển Đông. Đây là một thái độ dứt khoát của Kuala Lumpur, không hề “run sợ” trước sự đe dọa của Trung Quốc. “Chúng ta sẽ tiếp tục, nhưng chúng ta sẽ không đóng cửa các cuộc thảo luận với bất kỳ quốc gia nào”, ông Anwar cho biết.

Theo Tuyên bố này Công ty Petronas sẽ tổ chức các hoạt động thăm dò tại mỏ khí đốt Kasawari ngoài khơi bang Sarawak, thuộc đảo Borneo – một khu vực được cho là có trữ lượng khí đốt rất lớn (khoảng 3 nghìn tỷ mét khối) và bắt đầu đi vào sản xuất vào tháng 8 /2024.

Trước đó, trong Công hàm do một hãng tin Philippines đăng tải, Bắc Kinh lớn tiếng phản đối khi cho rằng mọi hoạt động thăm dò, khai thác dầu khí của Malaysia ở Biển Đông đã xâm phạm lãnh thổ của Trung Quốc.

Chính phủ của ông Anwar Ibrahim giải thích, hiện Malaysia có tranh chấp lãnh thổ với một số nước láng giềng, bao gồm Thái Lan, Philippines và Indonesia, trong đó tập trung nhiều hơn là những bất đồng sâu sắc với Trung Quốc. Tuy đang “có vấn đề”, nhưng những vấn đề này không ảnh hưởng đến quan hệ ngoại giao, không ảnh hưởng đến quan hệ thương mại”. Chính phủ sẽ tiếp tục giải thích với Bắc Kinh về lập trường của mình. Malaysia thực hiện đúng luật pháp quốc tế, không xâm phạm biên giới của các nước khác. Đó là một chính sách và nguyên tắc nghiêm ngặt.

Như quý độc giả đã biết, Trung Quốc tuyên bố chủ quyền đối với hầu hết Biển Đông. Họ đã triển khai một đội tàu cảnh sát biển, hoạt động sâu trong vùng Đông Nam Á, bao gồm cả vùng đặc quyền kinh tế của Malaysia, Brunei, Philippines và Việt Nam, làm mất ổn định, phức tạp trong việc hợp tác, thăm dò, khai thác dầu khí và hải sản. Công ty năng lượng nhà nước Malaysia Petronas, hay Petroliam Nasional Berhad, khai thác các mỏ dầu khí ở Biển Đông trong EEZ của Malaysia, và đã có một số cuộc chạm trán với các tàu Trung Quốc.

Các tàu cảnh sát biển Trung Quốc cũng thường xuyên làm khách không mời khi ghé thăm các giếng thăm dò của Malaysia ngoài khơi Sarawak, tiến sát các giàn khai thác khí đốt tại Timi, Kasawari và Jerun trong phạm vi 1.000 mét. Đó là hành động phi pháp, ngang ngược mà Malaysia đã kiên quyết phản đối.

Những hành động bành trướng trên biển của Trung Quốc trước sau không hề thay đổi. Cũng như các nước có tranh chấp lãnh thổ trên Biển Đông, sau một thời gian dài giữ thái độ ôn hòa, Malaysia nhận rõ rằng, Bắc Kinh đã và đang giẵm lên pháp luật, bất chấp mọi phản đối của các nước láng giềng ở khu vực và các nước có tuyên bố chủ quyền trên Biển Đông.

Cùng với những hành động ngăn cản việc khai thác dầu khí, đánh bắt hải sản, Trung Quốc cũng thường xuyên diễu võ giương oai, tổ chức tập trận, nhưng có khi thiên về tuyên truyền và răn đe hơn là phát động chiến tranh, nhất là ở khu vực Eo biển Đài Loan. Các cuộc tập trận gần đây của Trung Quốc có hàm ý rất nhiều. Đối với các quốc gia Đông Nam Á, bên cạnh việc cạnh tranh với Mỹ, Trung Quốc muốn thể hiện sức mạnh là một cường quốc vô địch. Còn ở đây và với mục tiêu độc chiếm Biển Đông, thì những cuộc tập trận “khoe cơ bắp” có hàm ý rằng, nếu quốc gia nào ở khu vực mà có hành động phản kháng, thì sẽ có thể phải đối diện với sức mạnh quân sự của Trung Quốc.

Thế nhưng các nước lân cận đã bắt được “bài”. Nếu đơn độc, các nước nhỏ như sẽ không bao giờ xử lý được những vấn đề lớn liên quan tới các cường quốc. Nhưng nếu 10 nước ASEAN đồng lòng, cùng chung sức thì không cường quốc nào có thể đe dọa được.

Và cái cách phản kháng của mỗi nước không giống nhau. Chúng ta cùng chờ xem, sau một thời gian dài nhẫn nhịn, lần này những con sóng biển Malaysia đã nổi giận, chắc chắn Bắc Kinh sẽ tiếp tục tính đến đòn trừng phạt, nhưng chả lẽ lại dằn mặt bằng con bài tập trận để mang đến “lời cảnh báo nghiêm khắc” vốn đã nhàm chán?

BDN

Views: 0

Quân đội Trung Quốc bắt đầu loạt cuộc tập trận mới bằng tàu chiến và máy bay gần khu vực này.

Phát ngôn viên Bộ Tư lệnh chiến khu Đông của quân đội Trung Quốc Shi Yi cho biết cuộc tập trận mang tên Joint Sword – 2024B diễn ra ở “khu vực phía bắc, phía nam và phía đông đảo Đài Loan”. Cuộc tập trận “tập trung vào chủ đề tuần tra sẵn sàng chiến đấu trên không và trên biển, phong tỏa các cảng và khu vực quan trọng”, bao gồm “một cuộc tấn công vào mục tiêu trên biển và trên bộ”.

Cuộc tập trận là “hoạt động hợp pháp và cần thiết để bảo vệ chủ quyền quốc gia, sự thống nhất dân tộc”. Tuy nhiên, ông Shi Yi không tiết lộ cuộc tập trận diễn ra trong bao lâu.

Cơ quan phòng vệ Đài Loan lên án mạnh mẽ “hành động phi lý và khiêu khích” của Trung Quốc và cho biết đã “điều động lực lượng thích hợp để đáp trả nhằm bảo vệ tự do, dân chủ và bảo vệ chủ quyền” của hòn đảo này.

Trong những năm gần đây, Trung Quốc tăng cường hoạt động quân sự quanh Đài Loan.

Cuộc tập trận mới nhất diễn ra sau phát biểu gần đây của lãnh đạo Đài Loan Lại Thanh Đức tuyên bố chống lại mọi “cuộc sáp nhập hoặc xâm phạm” và cho rằng Bắc Kinh không có quyền đại diện 23 triệu người dân của hòn đảo này.

“Nhiều dự đoán Trung Quốc sẽ tiến hành tập trận quân sự sau bài phát biểu Ngày Quốc khánh. Các cuộc tập trận chứng minh với người dân Trung Quốc rằng chính quyền quyết tâm bảo vệ lãnh thổ. Chúng cũng nhằm mục đích cảnh báo Đài Bắc và Washington không vượt qua ranh giới đỏ của Bắc Kinh”, Giám đốc điều hành chương trình Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương của Quỹ Marshall Đức, ông Bonnie Glaser nói.

Bắc Kinh không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực để thống nhất Đài Loan và cho biết cuộc tập trận là lời cảnh báo đối với “hành động ly khai của lực lượng đòi độc lập cho Đài Loan”.

BDN

Views: 0

Ngày 9-10, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã cùng lãnh đạo các nước ASEAN và Timor-Leste tham dự phiên họp hẹp, trao đổi về các vấn đề quốc tế và khu vực cùng quan tâm.

Ngày 9-10, tiếp tục chương trình làm việc của Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 44, 45 và các hội nghị liên quan tại Vientiane, Lào, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã cùng lãnh đạo các nước ASEAN và Timor-Leste tham dự phiên họp hẹp, trao đổi về các vấn đề quốc tế và khu vực cùng quan tâm.

Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao, phát biểu tại phiên họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính chia sẻ các nhận định và đánh giá về tình hình thế giới hiện nay, trong đó nhấn mạnh dù hòa bình là xu hướng lớn, nhưng xung đột và chiến tranh cục bộ vẫn tiếp diễn, ảnh hưởng tới tất cả các nước trên thế giới, trong đó gây đứt gãy chuỗi cung ứng, chuỗi sản xuất, tăng chi phí nguyên liệu, năng lượng và vận tải.

Thủ tướng đề nghị ASEAN cần đoàn kết, phát huy tiếng nói chung kêu gọi chấm dứt chiến tranh, xung đột và tìm kiếm các giải pháp mang lại hòa bình trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế.

Thủ tướng cũng nhấn mạnh ASEAN cần chủ động hơn trong việc nắm bắt và tận dụng các thời cơ, động lực tăng trưởng, thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển xanh, ứng phó biến đổi khí hậu cũng như nhiều lĩnh vực hợp tác tiềm năng mới nổi khác.

Chia sẻ về vấn đề Biển Đông, Thủ tướng Phạm Minh Chính khẳng định tranh chấp chủ quyền biển đảo ở Biển Đông phải được giải quyết bằng các biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế, nhất là UNCLOS 1982, đề nghị các bên tôn trọng lợi ích và quyền chủ quyền của các nước có liên quan.

Thủ tướng nêu rõ cần phải bảo đảm an ninh, an toàn, tự do hàng hải và hàng không ở Biển Đông, tuyến giao thông vận tải quan trọng hàng đầu, chiếm 60% lưu lượng hàng hóa trên thế giới và có tác động tới tất cả các nước, nhất là các nước trong khu vực. Theo đó, Thủ tướng đề nghị các nước thành viên ASEAN cùng đoàn kết, củng cố vai trò trung tâm và lập trường chung về Biển Đông.

Về Myanmar, Thủ tướng đánh giá cao vai trò của Chủ tịch Lào năm 2024 và các chủ tịch luân phiên tiền nhiệm trong hỗ trợ Myanmar tìm kiếm giải pháp trên cơ sở đồng thuận 5 điểm, song hiệu quả triển khai đến nay còn hạn chế. Thực tế đó đòi hỏi ASEAN cần có cách tiếp cận mới.

Bày tỏ tán thành với nhiều giải pháp các nước đưa ra, Thủ tướng khẳng định giải pháp cho Myanmar phải do nhân dân Myanmar quyết định; mong muốn các bên liên quan tại Myanmar đối thoại, đàm phán để chấm dứt xung đột, không để ảnh hưởng đến người dân cũng như gây ra các hệ lụy về an ninh đối với khu vực, trong đó có tội phạm xuyên quốc gia, lừa đảo trực tuyến.

Trên cơ sở đó, Thủ tướng đề nghị các bên liên quan tại Myanmar cần cùng nhau tìm kiếm giải pháp.

ASEAN cần phát huy vai trò, làm cầu nối tạo điều kiện cho các bên liên quan đối thoại, đàm phán. Trong các nỗ lực đó, ASEAN cần củng cố đoàn kết, thống nhất và phát huy vai trò trung tâm. Đây cũng chính là những giá trị đã làm nên thành công và uy tín của ASEAN, đưa ASEAN vượt qua khó khăn, thử thách, trở thành tâm điểm của hòa bình và hợp tác.
Thúc đẩy kết nối và tự cường

Theo thông tin từ Bộ Ngoại giao, tại phiên họp, các nước đánh giá những chuyển động sâu rộng trong môi trường an ninh quốc tế và khu vực đặt ra cho ASEAN nhiều cơ hội và thách thức đan xen.

Căng thẳng địa chính trị, xung đột, bất ổn bùng phát ở nhiều nơi, rủi ro kinh tế thường trực, cùng nhiều thách thức khác nổi lên ngày càng gay gắt như biến đổi khí hậu, thiên tai, an ninh mạng. Bên cạnh đó, các động lực tăng trưởng mới mở ra những tiềm năng và cơ hội phát triển mới cho ASEAN cũng như hợp tác giữa ASEAN và các đối tác.

Trong bối cảnh đó, lãnh đạo các nước nhấn mạnh ý nghĩa chiến lược của thúc đẩy kết nối và tự cường, chia sẻ tầm quan trọng của việc duy trì đoàn kết, thống nhất và vai trò trung tâm của ASEAN, tăng cường năng lực của ASEAN để tự tin nắm bắt các cơ hội và tự cường vượt qua các thách thức.

Về các vấn đề quốc tế, khu vực cùng quan tâm, các nước nhất trí củng cố lập trường nguyên tắc của ASEAN về Biển Đông, nhấn mạnh thượng tôn luật pháp quốc tế, giải quyết hòa bình các tranh chấp trên cơ sở luật pháp quốc tế và Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển (UNCLOS) 1982.

Lãnh đạo các nước đánh giá cao nỗ lực của Chủ tịch Lào và đặc phái viên của chủ tịch về Myanmar, nhấn mạnh đồng thuận 5 điểm là văn kiện định hướng cho các nỗ lực của ASEAN hỗ trợ Myanmar.

BDN

Views: 0

Báo chí Nga hôm nay 8.10 đưa tin các tàu chiến Nga và Trung Quốc đã thực hiện cuộc tập trận chung chống tàu ngầm ở tây bắc Thái Bình Dương.

Hãng tin Interfax dẫn thông tin từ Hạm đội Thái Bình Dương của Nga cho hay một nhóm tàu chiến Nga và Trung Quốc lập đội hình để tổ chức phòng thủ chống ngầm.

Tham gia cuộc tập trận mới có hai tàu khu trục chống ngầm cỡ lớn Đô đốc Panteleyev và Đô đốc Tributs thuộc Hạm đội Thái Bình Dương của Nga.
Phía Trung Quốc thì triển khai hai tàu khu trục, một tàu hộ vệ và một tàu tiếp tế, theo Interfax.

Cũng theo Interfax, các tàu hải quân Nga và Trung Quốc đã bắt đầu tuần tra chung sau khi tham gia một cuộc tập trận hải quân vào tháng 9.

Một số buổi huấn luyện và diễn tập tác chiến đã được lên kế hoạch trong các nhiệm vụ tuần tra, bao gồm cả việc tổ chức phòng thủ chống tàu ngầm và cứu hộ trên biển. Interfax không cung cấp lịch trình của cuộc tập trận.

Trước đó, Hãng tin TASS ngày 9.7 đưa tin khinh hạm Sovershenny của Nga và một số tàu chiến Trung Quốc đã tiến hành diễn tập huấn luyện khi tuần tra ở biển Philippines.

“Khinh hạm Sovershenny của Hạm đội Thái Bình Dương, cùng với một đội tàu chiến của hải quân PLA (Quân đội Giải phóng Nhân dân Trung Quốc)… đã tiến hành huấn luyện kiểm tra một tàu đáng ngờ trong cuộc tuần tra hải quân chung ở biển Philippines”, TASS dẫn thông báo từ Hạm đội Thái Bình Dương của Nga.

Ngoài ra, tờ PLA Daily ngày 2.7 đưa tin Trung Quốc và Nga đã tiến hành một cuộc tập trận chung tập trung vào chủ nghĩa khủng bố xuyên biên giới.

Vào tháng 8.2023, đội tàu chiến Nga và Trung Quốc đã tuần tra chung tại Thái Bình Dương và tổ chức diễn tập hải quân ở biển Hoa Đông, theo Bộ Quốc phòng Nga.

BDN

Views: 0

Hàn Quốc hiện là nước xuất khẩu vũ khí lớn thứ 10 thế giới và mục tiêu đến năm 2027 sẽ vươn lên vị trí thứ 4.

Triển lãm Công nghiệp Quốc phòng Quốc tế Quân đội Hàn Quốc diễn ra vào tuần trước tại Gyeryongdae, cách Seoul khoảng 145km về phía Nam. Đây là triển lãm quốc phòng lớn nhất của Hàn Quốc, nhằm giới thiệu các vũ khí quân sự và nâng cao vị thế của quốc gia này trong lĩnh vực xuất khẩu vũ khí.

Sự kiện này được tổ chức nhằm mục đích thúc đẩy doanh số bán vũ khí và tăng doanh thu cho Hàn Quốc.

Khoảng 4 năm trước, kim ngạch xuất khẩu vũ khí hàng năm của quốc gia Đông Á chỉ đạt khoảng 2 đến 3 tỷ USD. Sau đó, con số này đã tăng vọt lên khoảng 7,3 tỷ USD vào năm 2021 và 17,3 tỷ USD vào năm 2022. Chính phủ Hàn Quốc kỳ vọng con số này sẽ tăng lên khoảng 20 tỷ USD trong năm nay.

Hàn Quốc hiện là nước xuất khẩu vũ khí lớn thứ 10 trên thế giới, và đang hướng tới mục tiêu trở thành nước xuất khẩu lớn thứ 4 vào năm 2027.

Một số chuyên gia nhận định rằng, ngành công nghiệp quốc phòng của Hàn Quốc có sự tăng trưởng ổn định và đang được các công ty sản xuất quân sự trên thế giới xem như một đối thủ cạnh tranh. Hàn Quốc có khả năng đạt được mục tiêu trở thành nước xuất khẩu vũ khí hàng đầu, trong bối cảnh ngành này luôn là ưu tiên của chính phủ.

Ông Jee Hyo-keun, giáo sư tại khoa Khoa học và Nghệ thuật Quân sự, Đại học Konyang chia sẻ rằng: “Hàn Quốc đã đầu tư mạnh mẽ vào nguồn nhân lực, nhưng việc phát triển nguồn lực này không thể diễn ra một sớm một chiều mà cần sự tích lũy liên tục theo thời gian”.

Để đạt được mục tiêu này, Hàn Quốc đang kỳ vọng sẽ ký kết thêm nhiều hợp đồng với các quốc gia khác. Hiện tại, nước này đã xuất khẩu công nghệ quốc phòng đến 12 quốc gia và đang tích cực mở rộng quy mô xuất khẩu đến nhiều quốc gia hơn.

Ngoài ra, Hàn Quốc đang nỗ lực đẩy mạnh quốc phòng bằng cách tăng cường đầu tư vào quân sự trước các mối đe dọa về an ninh trong khu vực.

Từ nay đến năm 2028, Bộ Quốc phòng Hàn Quốc dự kiến sẽ chi khoảng 350 tỷ won (260 tỷ USD) để nâng cao năng lực và duy trì quân đội, trang thiết bị và cơ sở vật chất.

Nước này đã ký kết các thỏa thuận mua vũ khí, bao gồm vệ tinh quân sự, máy bay chiến đấu tàng hình F-35A từ Mỹ và máy bay không người lái tự sát từ Ba Lan.

BDN

Views: 0

Luôn hiện diện trong các căng thẳng trên Biển Đông, hải cảnh Trung Quốc gây ra nhiều mối lo khi thường xuyên có những hành động gây bất ổn, nhất là khi lực lượng này được chính quyền Trung Quốc trao quyền lực đầy nguy hiểm.

Mới đây, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao VN Phạm Thu Hằng bày tỏ quan điểm về việc tàu chấp pháp Trung Quốc trấn áp, đánh bị thương, tịch thu tài sản của ngư dân thuộc tàu cá QNg 95739 TS (tỉnh Quảng Ngãi) trong khi đang hoạt động tại khu vực quần đảo Hoàng Sa của VN vào ngày 29.9.

Lực lượng gây hấn

Theo đó, bà Hằng nhấn mạnh: “Hành động nêu trên của lực lượng thực thi pháp luật Trung Quốc đã vi phạm nghiêm trọng chủ quyền của VN đối với quần đảo Hoàng Sa, vi phạm luật pháp quốc tế, Công ước LHQ về luật Biển (UNCLOS) 1982”.

Đây không phải là lần đầu tiên tàu chấp pháp Trung Quốc trấn áp, gây thiệt hại cho tàu cá VN đang hoạt động hợp pháp. Tiên phong trong lực lượng tàu chấp pháp trên biển của Trung Quốc phải kể đến cơ số tàu hải cảnh (CCG) khá hùng hậu và thường hành xử thô bạo. Đầu năm 2020, tàu hải cảnh Trung Quốc đã ngăn cản và đâm chìm tàu cá QNg 90617 TS cùng 8 ngư dân VN ở khu vực đảo Phú Lâm, quần đảo Hoàng Sa. Ngoài ra, CCG còn gây ra nhiều vụ việc tương tự ở Biển Đông nhằm vào tàu cá VN.

Gần đây, giữa bối cảnh Trung Quốc và Philippines có nhiều căng thẳng trên Biển Đông, CCG cũng thường xuyên xuất hiện và đã gây ra nhiều va chạm. Đầu tháng 9, tờ Philippine Daily Inquirer dẫn số liệu do Hải quân Philippines mới công bố cho thấy tổng cộng có 203 tàu thuộc CCG, tàu chiến và tàu của Lực lượng Dân quân biển Trung Quốc (CMM) được ghi nhận hiện diện ở Biển Đông từ ngày 27.8 – 2.9.
Rủi ro lộng quyền

Trong khi đó, với vai trò tiên phong trong chiến lược vùng xám của Trung Quốc nhằm kiểm soát Biển Đông, CCG được chính quyền nước này trao những quyền hạn phi pháp.

Vào tháng 5 vừa qua, Trung Quốc cho phép CCG áp dụng hình phạt giam giữ lên tới 60 ngày không qua xét xử đối với người nước ngoài “vượt biên trái phép” qua vùng biển Bắc Kinh tuyên bố chủ quyền.

Nhận xét về động thái này của Trung Quốc khi trả lời Thanh Niên, GS Stephen Robert Nagy (Đại học Cơ Đốc giáo quốc tế – Nhật Bản, học giả tại Viện Nghiên cứu các vấn đề quốc tế của Nhật) cho rằng: “Việc Trung Quốc cho phép CCG được bắt giữ người nước ngoài trên biển như ở Biển Đông là một minh chứng cho thấy Bắc Kinh đang dùng luật pháp trong nước đối với khu vực mà Bắc Kinh tuyên bố chủ quyền ngay cả khi đó là tuyên bố chủ quyền phi pháp. Khi tiến hành một vụ bắt giữ như vậy, Trung Quốc tự tạo ra một bộ hồ sơ hành chính để tự hình thành nên một cơ sở dữ liệu để hợp pháp hóa việc thực thi luật pháp (dù phi pháp) trong khu vực. Qua đó, Bắc Kinh tự mở rộng quyền kiểm soát mà không cần sử dụng vũ lực”.

Tương tự, GS-TS Prakash Panneerselvam (Chương trình Nghiên cứu an ninh và chiến lược quốc tế, Viện Nghiên cứu tiên tiến quốc gia Ấn Độ) đánh giá: “Nếu CCG bắt giữ người nước ngoài ở Biển Đông thì đó là hành động bất hợp pháp. Nhưng Trung Quốc vẫn cho phép là nhằm tìm cách khẳng định chủ quyền của mình đối với các khu vực rộng lớn ở Biển Đông. Bằng cách cho phép bắt giữ, Trung Quốc đang báo hiệu ý định thực thi các yêu sách của mình một cách mạnh mẽ hơn”.

Trước đó, đầu năm 2021, Trung Quốc cho phép CCG nổ súng chống tàu nước ngoài ở vùng biển “Trung Quốc tuyên bố chủ quyền”. Liên quan diễn biến này, TS Swee Lean Collin Koh (chuyên gia quốc phòng thuộc Trường Nghiên cứu quốc tế S.Rajaratnam, Singapore) phân tích: “Bắc Kinh tiếp tục sửa luật để cho phép lực lượng hải cảnh sử dụng vũ lực trên biển. Điều này cho thấy Bắc Kinh đang muốn tiến thêm một bước trong việc sử dụng “cơ bắp” để đảm bảo điều mà họ xem là “lợi ích” của Trung Quốc”.

Cùng quan điểm, ông Greg Poling, Giám đốc chương trình AMTI – Trung tâm nghiên cứu chiến lược và quốc tế (CSIS, Mỹ), lo ngại: “Các quy tắc được áp dụng cho vùng biển thuộc quyền tài phán của Trung Quốc, nhưng như cách hành xử lâu nay, Bắc Kinh né tránh mô tả chi tiết các vùng biển nào. Nói cách khác, thông qua các quy định trên, “tàu chấp pháp” của Trung Quốc sẽ được sử dụng vũ khí ở bất cứ khu vực nào, vào bất cứ lúc nào mà họ cho là cần thiết”.

Được vũ trang hỏa lực mạnh và hỗ trợ cho các tàu dân binh gây rối, tàu CCG thực hiện nhiều hành động gây leo thang căng thẳng nhưng núp bóng dưới hình thức tàu chấp pháp để né tránh việc sử dụng sức mạnh quân sự gây sức ép. Chính vì thế, CCG bị xem là “hung thần” và trở thành lực lượng tiên phong phục vụ cho “Trò chơi quyền lực mạo hiểm của Trung Quốc ở Biển Đông” như một nhận xét mới đây trên tờ The New York Times.

BDN

Views: 0

“Mồm loa mép giải”- câu thành ngữ quen thuộc này hàm ý phê phán kẻ to tiếng và lắm lời, nói át người khác cả khi họ là thủ phạm gây hậu quả.

Xét theo nghĩa ấy, Trung Quốc đang phơi mặt trước thiên hạ mình là như thế trước sự việc sử dụng lực lượng chấp pháp truy đuổi, hành hung, đánh đập dã man, cướp tài sản của ngư dân Việt Nam ngày 29/9/2024 vừa qua.

Chưa đầy 1 tuần, câu chuyện vẫn còn nóng ran trong dư luận. Sau khi sự việc được xác minh, ngày 2/10, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam cho biết đã giao thiệp nghiêm khắc, phản đối cách hành xử ‘thô bạo’ của Trung Quốc với ngư dân tại quần đảo Hoàng Sa (của Việt Nam); yêu cầu không tái diễn…

Các nhà quan sát nhận định rằng, lâu lắm rồi, phát ngôn viên của Việt Nam mới ném về phía Bắc Kinh những ngôn từ nặng nề đến thế. Một số chuyên gia pháp ý biển còn thể hiện cái nhìn sâu sắc hơn với nhận định: vụ việc mới cho thấy, sau thời gian im lặng, Bắc Kinh đang ráo riết áp dụng trở lại chiến thuật “vùng xám” thâm hiểm để gây hấn, đe dọa, buộc các bên, nhất là hai kẻ “bướng bỉnh” Việt Nam và Philippines, khuất phục tham vọng độc chiếm Biển Đông của Trung Quốc…

Cũng chẳng trách được sự nặng lời của Hà Nội nếu biết vụ việc vừa xảy ra nghiêm trọng như thế nào; Trung Quốc đã gây hấn, truy đuổi tàu cá Việt Nam ra sao; và đặc biệt, đội rằn ri 40 người của Trung Quốc, như những tên cướp biển thực sự, tràn sang tàu cá QNg 95739 TS (tỉnh Quảng Ngãi) của Việt Nam đánh đập họ một tàn nhẫn, sau đó cướp đi ngư cụ tài sản…

Nên nhớ rằng, vụ việc xảy ra khi tàu cá QNg 95739 TS đang hành nghề trong ngư trường truyền thống, thuộc quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam. Nếu không nghiêm trọng, chắc câu chuyện cũng chỉ dừng ở mức độ lời qua tiếng lại, chao chát giữa Việt Nam và Trung Quốc; các nước khác, nếu có, cũng chỉ giữ thái độ trung lập là cùng.

Nhưng lần này thì khác. Bên Thái Bình Dương, ngày 3/10 vừa qua, ông Mathew Miller, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ, đã nói rằng “Mỹ quan ngại sâu sắc trước các báo cáo về hành động nguy hiểm của các tàu thực thi pháp luật của Trung Quốc đối với tàu cá Việt Nam quanh quần đảo Hoàng Sa vào ngày 29/9”.

Giữa lúc hai siêu cường gầm ghè nhau, Washington hẳn đã tính toán, cân nhắc lắm khi đưa ra một thông điệp như thế. Và chắc chắn, trước đó, họ đã hình dung ra sự cáu kỉnh của Bắc Kinh khi biết được phản ứng này.

Còn Philippines? Là nạn nhân nhiều nhất của Trung Quốc trong hai năm gần đây, Philippines không thể hiện thái độ sao được. Đó là chưa kể, biết đâu, thâm tâm, Manila lấy vụ việc đó làm mừng vì “san sẻ” bớt được cho người khác cái họa khiến họ mệt lử mấy năm qua, trong khi Việt Nam lại vẻ như đỡ bị Trung Quốc gây hấn hơn…

Có lẽ lời tố cáo nặng nề của Hà Nội cùng sự quan tâm đặc biệt của dư luận đã khiến Trung Quốc không thể “đánh bài lờ” như nhiều trường hợp. Ngay sau tố cáo của Việt Nam ngày 2/10, cùng ngày, tại Bắc Kinh, trả lời câu hỏi của phóng viên hãng AFP, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc xác nhận rằng: “một sự cố” đã xảy ra với tàu của Việt Nam”. Tuy nhiên, kèm đó, quan chức ngoại giao này khẳng định lực lượng chấp pháp Trung Quốc “đã kiềm chế”, “ không làm ai bị thương”; cho rằng, các thông tin đưa ra về vụ việc là “không đúng tình tiết”…

Một lần nữa, người ta chứng kiến trò xảo ngôn của Bắc Kinh. 40 người mang đồ rằn ri tràn lên tàu cá QNg 95739 TS là tình tiết không đúng chăng? Những ngư dân bị thương, trong đó có người bị thương nặng vì hung khí, những cú đấm, đạp của lũ côn đồ rằn ri…không là người thật việc thật sao? Nhưng cú rượt đuổi bằng tàu thép, sau đó bằng 3 ca nô, là “không đúng tình tiết” sao?…

Những lời đôi chối trơ tráo của Bắc Kinh khiến nhiều người nhớ lại cách hành xử tương tự từng có. Trong khoảng thời gian từ tháng 4 đến tháng 8/2023, hàng chục tàu cá của ngư dân Quảng Ngãi hành nghề trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam, từng bị tàu Trung Quốc ngang nhiên áp sát, truy đuổi, dùng vũ khí uy hiếp tịch thu dụng cụ hành nghề, cướp đi hải sản đánh bặt được…Đối lại những tố cáo của Việt Nam, Trung Quốc luôn giở giọng đổ cho tàu Việt Nam vi phạm, xâm phạm vùng biển Trung Quốc, thậm chí cho rằng, tàu cá Việt Nam có những động thái khiêu khích trước…

Một vụ việc điển hình khác liên quan “vụ Cỏ Rong”. Ngày 9/6/2019, tàu cá Gem-Ver 1 của Philippines bị tàu Yuemaobinyu 42212 (Trung Quốc) đâm chìm ở khu vực bãi Cỏ Rong (thuộc quần đảo Trường Sa của Việt Nam). Tàn nhẫn hơn, 22 ngư dân tàu tàu cá Gem-Ver 1 bị Trung Quốc bỏ mặc sống chết trên biển. May mắn, họ được được tàu cá Việt Nam cứu sống. Sự việc rành rành, do chính những ngư dân Philippines kể ra và khẳng định.Vậy mà, Đại sứ quán Trung Quốc tại Philippines xác nhận vụ việc, nhưng cho rằng: tàu Trung Quốc muốn cứu mà đành chỉ nhìn, do sợ “từ 7-8 tàu khác của Philippines bao vây”…

Nực cười: kẻ côn đồ hành hung người khác, lại ai oán rằng: mình sợ bị bắt nạt! Lời nói dối trơ tráo đó đã khiến dư luận Philippines sục sôi, xuống đường biểu tình. Thậm chí, từng xảy ra những vụ đốt cờ Trung Quốc tại thủ đô Manila.

Mới thấy, “mồm loa mép giải” đã thành trò mà Trung Quốc thường mang ra “diễn” mỗi khi họ gây chuyện trên Biển Đông vậy.

BDN

Views: 0

Hôm 28.9, Bộ Tư lệnh Chiến khu Nam Bộ của quân đội Trung Quốc thông báo lực lượng không quân và hải quân nước này tiến hành diễn tập xung quanh bãi cạn Scarborough.

Nội dung cuộc diễn tập quân sự bao gồm hoạt động cảnh báo sớm và trinh sát, cũng như công tác tuần tra xung quanh bãi cạn Scarborough, theo thông báo đến từ Bộ Tư lệnh Chiến khu Nam Bộ của quân đội Trung Quốc.

Không có chi tiết cụ thể về cuộc diễn tập, như thời gian diễn ra và quy mô hoạt động, theo Reuters và AFP hôm 28.9.

Bãi cạn Scarborough cách đảo chính Luzon của Philippines khoảng 240 km về hướng tây và gần 900 km kể từ đảo Hải Nam của Trung Quốc. Năm 2012, Trung Quốc giành quyền kiểm soát bãi cạn từ Philippines.

Thông báo trên được đưa ra vài giờ sau cuộc gặp bên lề Liên Hiệp Quốc giữa Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken và người đồng cấp Trung Quốc Vương Nghị ở thành phố New York (bang New York, Mỹ) hôm 27.9 (giờ địa phương).

Hai nhà ngoại giao hàng đầu Mỹ-Trung đã thảo luận về tình hình Biển Đông bên cạnh những nội dung khác.

Hoạt động diễn tập cũng được tổ chức sau khi Philippines và Úc thông báo sẽ tổ chức hoạt động hàng hải chung với Nhật Bản, New Zealand và Mỹ ở Vùng đặc quyền kinh tế Philippines.

BDN

Views: 0

Hôm 29/9 vào lúc rạng sáng, tàu cá QNg 95739 TS lại bị tàu Trung Quốc bất ngờ dùng vũ lực tấn công và đánh đập. Bốn ngư dân đã bị thương nặng, thiệt hại về tài sản lên đến gần một tỉ đồng.

Khi được tàu Cảnh sát biển Việt Nam ứng cứu, các ngư dân Quảng Ngãi đã kể lại câu chuyện kinh hoàng, còn hơn cả những chuyện cướp biển lâu nay. Tiếc thay, kẻ cướp biển lại là những người dân một nước láng giềng có quan hệ thân thiết với Việt Nam, đang cùng nhau “chia sẻ tương lai”, như chủ trương của các nhà lãnh đạo hai nước.

Dẫu sao, dẫu là chuyện tự phát từ phía Hải cảnh hay ngư dân Trung Quốc thì cũng phải nghiêm khắc lên án, vạch trần tội ác của những kẻ gây hấn. Không thể chấp nhận trên một vùng biển đang có những tranh chấp nhất định, quyền con người không được tôn trọng. Người ta có thể vô cớ dùng gậy gộc, dùi cui, tuýp sắt đánh người đang hành nghề hợp pháp trên vùng biển của mình đến chết đi sống lại.

Theo lời kể của ngư dân, Thuyền trưởng, Nguyễn Thanh Biên, 40 tuổi, tàu đánh cá đã rời khỏi quê nhà hơn nửa tháng. Họ đang chuẩn bị rời ngư trường quen thuộc để trở về nhà với những khoang tàu đầy tôm cá. Vậy mà những nụ cười vụt tắt, khi từ tờ mờ sáng, họ bất ngờ nhìn thấy một con tàu lớn, số hiệu 301, cắm cờ Trung quốc lừng lững tiến lại.

Sau gần một giờ rượt đuổi tàu cá Việt Nam, “bọn cướp” đã áp sát mạn tàu. Chúng thả ba chiếc ca nô, kẹp sát hai mạn tàu cá Việt Nam. Tất cả bọn chúng đều mặc quần áo rằn ri, không nói năng gì bất ngờ dùng tuýp sắt đánh thuyền trưởng và các ngư dân khác, khiến cho bốn người gục xuống bất tỉnh.

Theo các ngư dân kể lại, bọn “cướp” có khoảng 40 người, không mang theo súng, nhưng trên tay lăm lăm dùi cui. Và những chiếc dùi cui đã vung lên giáng xuống tới tấp từ phía sau. Ngoài thuyền trưởng còn có ba ngư dân khác bị đánh gãy xương tay chân, ngã ngất trên boong tàu.

Không dừng ở đó, những kẻ lạ mặt dồn ép các ngư dân trên tàu lại, bắt tất cả quỳ xuống, rồi quây bạt che lại. Thật là những giây phút nghẹt thở! Những người đánh cá hiền lành nói với bọn côn đồ, xin đưa thuyền trưởng của họ vô buồng lái để làm hô hấp nhân tạo, nếu không ông sẽ chết mất. Phải một lúc sau, chờ ý kiến “thượng cấp” chúng mới đồng ý.

Nhùng nhằng mãi, tới 1 giờ chiều, qua lời người phiên dịch tàu cá Quảng Ngãi mới được “tha”, sau khi bị vơ vét hết lưới , máy móc và mấy tấn cá.

Khi tàu cách đất liền khoảng 50 hải lí thì gặp được tàu Cảnh sát biển Việt Nam 6001. Tất cả mọi người vẫn chưa hết bàng hoàng. Lúc này những người bị thương mới được băng bó, uống thuốc.

Câu chuyện đầu tiên với Cảnh sát biển, các ngư dân Quảng Ngãi nói rằng, họ hết sức căm giận quân ăn cướp, vừa ăn cướp vừa la làng. Biển của mình thì mình đi chứ! Tới đây, dù đã mất hết ngư cụ nhưng họ sẽ vay mượn tiền, mua sắm lại. Nhất định là sẽ tiếp tục đánh bắt hải sản trên vùng biển của Việt Nam, như Bộ Ngoại giao Việt Nam vẫn từng nói.

Cho đến chiều 2/10. Bộ Ngoại giao Việt Nam vẫn chưa lên tiếng về vụ việc đáng tiếc này. Tuy nhiên, trước đó Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Việt Nam nhiều lần khẳng định: “Việt Nam phản đối mọi hành vi sử dụng vũ lực đối với các tàu cá của Việt Nam hoạt động bình thường trên biển, đe dọa đến tính mạng và an toàn, cũng như gây thiệt hại về người, tài sản của ngư dân,trái với Luật pháp quốc tế, Công ước của Liên hợp quốc về Luật biển – UNCLOC-1982”.

Phía Việt Nam hiện mới có phản hồi từ Hội Thủy sản nước này. Hội đã gửi Công văn tới Bộ Nông nghiệp&Phát triển Nông thôn, Bộ Ngoại gia, Ban Đối ngoại T.Ư. Công văn “Phản đối mạnh mẽ phía Trung Quốc cản trở, cướp phá tài sản, đánh đập ngư dân Việt Nam; kiến nghị tăng cường hỗ trợ ngư dân khi đi đánh bắt cá trên biển. Thường xuyên có lực lượng chấp pháp hỗ trợ cho ngư dân,bảo vệ an toàn cho ngư dân để họ yên tâm bám biển, làm ăn trên vùng biển thuộc chủ quyền của Việt Nam”.

Theo chúng tôi, lời lẽ như thế là còn quá nhẹ nhàng.

Trung Quốc cần phải dừng lại ngay các hành động cướp biển tương tự! Đừng vì những lợi ích cục bộ mà ảnh hưởng đại cục, làm xấu đi quan hệ đang có những tiến triển tốt đẹp giữa hai nước.

BDN

Views: 0

Australia và Philippines cho biết, hai nước sẽ tiến hành hoạt động hàng hải chung với Nhật Bản, New Zealand và Mỹ trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines.

Theo Reuters, Bộ Quốc phòng Australia cho biết trong một tuyên bố hôm 28/9: “Hoạt động hợp tác hàng hải thể hiện cam kết chung của chúng tôi trong việc tăng cường hợp tác khu vực và quốc tế nhằm hỗ trợ khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương hòa bình, ổn định và thịnh vượng”.

Tàu Hải quân HMAS Sydney và một máy bay tuần tra hàng hải P-8A Poseidon của Không quân Hoàng gia Australia sẽ hoạt động chung với các quốc gia trên để thúc đẩy “sự hợp tác và khả năng tương tác giữa các lực lượng vũ trang của các nước tham gia”, tuyên bố cho biết thêm.

Hoạt động chung này diễn ra sau một loạt các cuộc đụng độ trên không và trên biển giữa Philippines và Trung Quốc. Hai nước đã đấu khẩu về các khu vực ở Biển Đông, bao gồm Bãi cạn Scarborough, hiện đang do Trung Quốc kiểm soát kể từ năm 2012.

Hôm 25/9, các tàu hải quân New Zealand và Australia đã đi qua Eo biển Đài Loan, một động thái mà Bộ Quốc phòng Australia cho biết đã thể hiện cam kết của nước này đối với một Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương cởi mở, ổn định và thịnh vượng.

Australia đã “liên tục gây sức ép với Trung Quốc về hòa bình và ổn định ở Biển Đông và Eo biển Đài Loan”, Bộ trưởng Ngoại giao Australia Penny Wong phát biểu trước Đại hội đồng Liên hợp quốc hôm 28/9.

Theo trang GMA News của Philippines, người đứng đầu Lực lượng vũ trang Philippines Romeo Brawner Jr. cũng đã xác nhận thông tin trên.

“Hoạt động này sẽ được tiến hành theo cách phù hợp với luật pháp quốc tế và tôn trọng sự an toàn của hoạt động hàng hải cũng như quyền và lợi ích của các quốc gia khác”, ông Brawner cho biết.

Trong một động thái liên quan, Bộ Tư lệnh Chiến khu Miền nam của Quân đội Trung Quốc cho biết vào cùng ngày rằng họ đã tổ chức các lực lượng không quân, hải quân để tiến hành tập trận và tuần tra trên biển và không phận tại các khu vực ở Biển Đông. Các cuộc tập trận xung quanh Bãi cạn Scarborough sẽ tập trung vào trinh sát và cảnh báo sớm.

Hiện vẫn chưa rõ Hoạt động hợp tác hàng hải đa phương (MMCA) giữa Mỹ và 4 nước trên sẽ diễn ra gần Bãi cạn Scarborough đến mức nào.

BDN

Views: 0